Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/5626 K.2024/4020

Taraflar arasındaki yönetim kurulu kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkiline Kilis OSB'de 112 ada, 6 no.lu parselin 04.10.2019 tarihinde davalı tarafından tahsis edildiğini, ancak müvekkilinin yapı ruhsatını yasal süresi içerisinde almadığından bahisle 05.10.2020 tarihinde arsa tahsi işleminin iptal edildiğini, iptale müteakip müvekkilinin 12.10.2020 tarihli dilekçesiyle taahhütte bulunduğunu, buna istinaden OSB Yönetim Kurulu tarafından ek süre tanındığını, 03.11.2020 tarihinde yapı ruhsatını alarak müvekkilinin inşaata başladığını, ancak davalı OSB yönetimi verilen taahhüde uyulmadığı ve yatırımını taahhüt ettiği 03.06.2021 tarihine kadar tamamlamadığı gerekçesiyle 04.06.2021 tarihinde müvekkilinin arsa tahsisini iptal ettiğini belirterek Kilis OSB'nin 04.06.2021 tarihli ve 020 sayılı kararının iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; yapılan işlemin mevzuat ve taahhütnameye uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği'nin Arsa Tahsis iptali başlığı altından bulunan 60. maddesi gereğince davacının yapı ruhsatı aldığı tarihten itibaren 2 yıl içinde 03.11.2022 tarihine kadar iş yeri açma ve çalışma ruhsatını almak için süresinin bulunduğu, davacı firmanın tek taraflı düzenlediği ve mevzuata uygun olmayan taahhüdünün mevzuat hükmü karşısında herhangi bir üstünlüğünün bulunamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne, davacı aleyhine olan Kilis OSB Yönetim Kurulunun 04.06.2021 tarihli ve 020 sayılı kararının iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; yerel Mahkeme gerekçesinde 12.10.2020 tarihli taahhütnamenin geçersizliğini açıkça belirtmediğini, davacının tek taraflı olarak noter huzurunda düzenlendiği bu taahhütte başlıklı belgede borçlarını ödeyeceğini, yapı ruhsatı alacağını, yapı ruhsat tarihinden itibaren 7 ay sürede de fabrika binasının bitirileceğini taahhüt ettiğini, davacı tacir olduğundan zamanaşımı sürelerinden feragat edilmeyeceğine dair hükmün somut olayda uygulanmayacağını ileri sürerek; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; mevzuatta düzenlenen hak düşürücü sürelerin tarafların anlaşarak kısaltamayacağı, somut olayda 03.11.2020 tarihinde yapı ruhsatı alan davacının 03.11.2022 tarihine kadar iş yeri açma ruhsatı alma süresinin baki olduğu, buna aykırı yapılacak anlaşmaların geçersiz olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrarlayarak, kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, OSB Yönetim Kurulunca verilen taahhüde uyulmadığından tahsis işleminin iptaline dair verilen kararının iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu'nun ''Arsa Tahsisleri'' kenar başlıklı 18 nci maddesi.

2. 02.02.2019 tarihli ve 30624 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Tahsis İptali" başlıklı 60 ıncı maddesi.

3. Değerlendirme 1. Dava konusu 112 ada, 6 parsel sayılı taşınmazla ilgili 04.10.2019 tarihli arsa tahsis işleminin iptaline karar verildikten sonra davacının 12.10.2020 tarihli taahhütüne dayalı olarak verilen ek sürede inşaatı bitiremediğinden davalının 04.06.2021 tarihli ve 020 sayılı kararı ile davacı şirketin tahsis işleminin iptaline karar verilmiştir.

2. Dava dosyasının incelenmesinde; davacının ....

Noterliği 12.10.2020 tarihli ve 15886 yevmiye no.lu Taahhütname başlıklı belge ile "Kilis Organize Sanayi Bölgesi içerisinde bulunan 112 ada 6 nolu parselin arsa tahsis iptal işleminin, Kilis OSB yönetimi tarafından yeniden görüşülmesi durumunda yapı ruhsatını hemen alacağımızı, Kilis OSB Bölge Müdürlüğü'ne vadesi geçmiş tüm borçlarımızı en geç 15.10.2020 tarihine kadar ödeyeceğimizi, firmamız hakkında olumlu bir karar verilmesi durumunda yapı ruhsatı tarihinden itibaren en geç 7 (yedi) ay içerisinde fabrika binamızı tamamlayacağımızı,

aksi takdirde arsa tahsisimizin iptal edilmesini ve üzerinde yapılacak fabrika binasının değer tespiti neticesinde bedelinin tarafımıza ödenmesini şimdiden beyan kabul ve taahhüt ederiz." şeklinde beyanda bulunduğu, Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Tahsis İptali" başlıklı 60 ıncı maddesinde yer alan sürelerin hak düşürücü nitelikte olmadığı, davacının söz konusu taahhütle yönetmelikte verilen süreyi aleyhine kısalttığı, davacının basiretli tacir olarak verdiği taahhüte uymadığı, taahhüt ettiği sürede inşaatı bitiremediği ve inşaat seviyesinin %20 olduğu anlaşılmaktadır.

3. O halde Mahkemece; davacının basiretli bir tacir olarak verdiği taahhüde uymadığı, OSB Yönetim Kurulunca verilen iptal kararının yerinde olduğu değerlendirilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, İlk Derece Mahkemesince yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

4. Hal böyle olunca Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesinin kararının bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının davalı yararına BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,