Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/887 K.2023/2897

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen Sağlık Hizmeti Satın Alma Sözleşmesine aykırılık nedeniyle davalı kurum tarafından tesis edilen cezai şart işlemi sebebiyle yapılan kesintisinin tahsiline ilişkin alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece davanın kabulüne dair İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; ... özel sağlık hizmeti sunucularından sağlık hizmeti satın alma sözleşmesinin 11.1.8. maddesine aykırılıktan, kurum tarafından, 49 hastadan alınan fazla ilave ücret nedeniyle toplam 38.933,70 TL, sözleşmenin 7.1.1 ve 11.1.2. maddelerine aykırılıktan 15 hastanın SGK mensubu olarak değerlendirilmemesi nedeniyle toplam 188.933,70 TL cezai şart uygulandığını, itiraz üzerine yeniden değerlendirilmesi neticesinde 119.990,14 TL haksız cezai şart uygulanarak hakedişlerden kesinti yapıldığını, kesintinin haksız olduğunu ileri sürerek, 119.990,14 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; müvekkili Kurumun hukuka ve usulüne uygun bir şekilde yaptığı denetim sonucunda cezai müeyyide uygulayarak kesinti yaptığını, zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacı tarafın tanık dinletmesine muvafakat etmediklerini, ispatın yazılı delil bilgi ve belgelerle olması gerektiğini, müvekkili Kurumun davaya sebebiyet vermediğinden aleyhe vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini, belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 19.01.2016 tarihli ve 2015/376 E., 2016/61 K. sayılı kararıyla; ''bilirkişi raporu doğrultusunda davacı hastane tarafından davaya konu yapılan işlemlerde sözleşmeye aykırı bir durumun oluşmadığı'' gerekçesiyle davanın kabulüne 119.990,14 TL haksız kesinti tutarının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin 19.01.2016 tarihli ve 2015/376 E., 2016/61 K. sayılı kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 11.12.2019 tarihli ve 2016/26647 E., 2019/12398 K. sayılı ilamıyla; "...hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalı Kurum tarafından tesis edilen cezai işlemin konusu olan sözleşmenin fazla ilave ücret alınmasına ilişkin 11.9.8. maddesi kapsamında bir değerlendirilme yapılmış olup; cezai işleme konu olan sözleşmenin diğer 7.1.1 ve 11.1.2. maddeleri yönünden herhangi bir inceleme ve değerlendirilme yapılmadığı,

ayrıca hastalardan alınan fazla ücretin iade edilmesi nedeniyle, Kurum mevzuatına aykırı olarak alınan ilave ücret bedelinin ilgili kişiye iadesi durumunda uygulanacak olan cezanın yarısı oranında cezai işlem uygulanacağına dair sözleşmenin 11.9.8. maddesi üzerinde bu yönden durulmadığı, tarafların tüm delilleri incelenerek, konusunda uzman bilirkişilerden oluşan bir bilirkişi heyetinden, denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği..." gerekçeleri ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

Mahkemenin 07.11.2020 tarihli ve 2020/164 E., 2020/793 K. sayılı kararıyla; ''bozmaya uyulduktan sonra bilirkişi raporu dikkate alınarak davalı Kurum tarafından uygulanan cezai şartın usul ve yasaya uygun olmadığı'' gerekçesi ile kesinti yapılan cezai şart miktarı olan 119,990,14 TL.'nin davalı Kurum tarafından davacı şirkete iadesi yönünde davanın kabulüne karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin 07.11.2020 tarihli ve 2020/164 E., 2020/793 K. sayılı kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairece yapılan inceleme sonucunda; "... Bozma kararında değinilen hususlar raporda yanlış değerlendiridiğinden uyuşmazlık konusunda uzman, taraflar arasındaki sözleşmeler ve SUT hükümlerinden anlayan hastane yöneticisi, doktor, emekli Sayıştay Denetçisi bilirkişilerden oluşan üç kişilik bir heyetten.

Kurumca fazla ilave ücret alındığı iddia olunan hastaların ödemeleri ve bu ödemelere ilişkin yapılan işlemlerin tek tek gösterildiği, hastanece fazla ilave ücret alındığı anlaşılan hastalar ve fazla ilave ücret alınıp da iade edildiği kabul edilen hastalar yönünden, her bir hasta için ayrı ayrı hesaplamaların yapılması suretiyle, uygulanan ceza miktarının doğru olup olmadığının tespit edildiği, sözleşmenin 7.1.1. maddesinin uygulandığı hastaların tedavi işlemlerinin kurumca karşılanmayan hizmetlerden olup olmadığının incelendiği,

Kurumca karşılanan hizmetlerden ise sözleşmenin 7.1.1. maddesine göre cezai şart uygulanmasını gerektirip gerektirmediğinin değerlendirildiği bir rapor alınarak hüküm kurulması gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmiş olmasının doğru görülmediği'' gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; ''Bozma ilamı doğrultusunda düzenlenen12.04.2022 tarihli bilirkişi heyeti raporuna göre davaya esas 2012 yılı sözleşmesinin 11.1.8 maddesi ve 7.1.1. maddesi hükümleri gereği toplam 119.990,14 TL lik cezai işlemlerden, 97.948,07 TL lik kısmının uygun, 22.042,07 TL lik kısmının da uygun olmadığının anlaşıldığı'' gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine 22.042,07 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı vekili; aşamalardaki beyanları tekrar etmek suretiyle, bozma ilamına uyulmuşsa da gereklerinin yerine getirilmediğini, davacı sağlık kuruluşunun cezai müeyyide gerektiren uygulamalarda bulunduğunun Sayıştay Raporu ve müvekkili Kurum tarafından tespit edildiğini, bilirkişilerin Sayıştay Raporuna değinmediğini, Mahkemece Sayıştay Raporunda ortaya çıkan hususların irdelenmediğini, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin incelenmediğini, davacı kuruluş tarafından ilave ücretlerin bir kısmının iade edilmesinin ilave ücret alındığı hususunun davacı yan tarafından kabul edildiği anlamına geldiğini, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek, hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, taraflar arasında imzalanan Sağlık Hizmeti Satın Alma Sözleşmesine aykırılık nedeniyle davalı kurum tarafından tesis edilen cezai şart işlemi sebebiyle yapılan kesintisinin uygun olmadığı iddiası ile kesintinin yerinde olmadığının tespiti ile geri ödenmesi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 2012 yılı ... Özel Sağlık Hizmeti sunucularından Sağlık Hizmeti Satın Alım Sözleşmesinin 11.9.8. ve 7.1.1' inci maddeleri.

3. Değerlendirme Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesine, kararın bozmaya uygun olmasına ve bozma kararının kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin ileri sürülen sebeplerin incelenmesinin artık mümkün olmamasına ve özellikle uyulmasına karar verilen bozma ilamına uygun araştırma yapılarak alınan bilirkişi raporuna göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Mahkeme kararının 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 439 uncu maddesi uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

6100 sayılı HMK'nın Geçici 3 üncü maddesi atfıyla 1086 sayılı HUMK'nın 440 ıncı maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,