Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/194 K.2024/862

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraflar vekilince temyiz edilmesi Dairece Mahkeme Kararının onanmasına karar verilmiştir.

Davalı vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; dava dışı Nedret Solmaz'ın davacı bankadan konut kredisi kullandığını ve krediye konu taşınmaza 2 nci derece anapara ipoteği konulduğunu, daha sonra bu taşınmazın davalı tarafından ipotekli olarak satın alındığını, kredi taksitleri ödenmeyince borçlu Nedret Solmaz aleyhine İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2011/2283 E. sayılı dosyasıyla takip yapıldığını ancak celbedilen tapu kaydında taşınmazın davalı ... tarafından ipotekle yükümlü olarak satın alındığının öğrenilmesi üzerine,

yeni malik davalıya da ihtarname tebliğ edildiğini, davalının 16.09.2011 tarihli dilekçesi ile gecikilen taksitleri gecikme faizleri ile ödemesi ve bundan sonraki tüm taksitlerin de tarafından ödeneceğini bildirmek suretiyle takip dosyasının işlemden kaldırılmasını talep etmesi ve geciken faizleri taksitleriyle birlikte ödemesi nedeniyle takip dosyasının işlemsiz bırakıldığını,

ancak ödemeler devam ederken 29.08.2011-01.10.2012 ve 30.10.2012 tarihli taksitlerin ödenmemesi nedeniyle Beyoğlu 41. Noterliğinin 14.11.2012 tarihli ve 39546 yevmiye numaralı ihtarnamesiyle geciken taksitlerin ve faizlerin 1 ay içinde ödenmesi aksi halde borcun tamamının muaccel hale geleceğinin bildirildiğini, ihtarname davalıya tebliğ edilmesine rağmen borç ödenmeyince kredinin asıl borçlusu ve davalı aleyhine başlatılan iki ayrı icra takibinin İcra Hukuk Mahkemelerince iptaline karar verildiğini, son olarak İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2014/966 E. sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini,

4077 sayılı Kanun'un 10/B maddesi uyarınca asıl borçluya muacceliyet ihtarının sözleşmede yazılı adresine tebliğe çıkarıldığını, bu nedenle davalının alacağın muaccel olmadığı yönündeki itirazının haksız olduğunu beyan ederek. İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2014/966 E. sayılı dosyasına vaki itirazların iptaline, takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; müvekkilinin taahhüdü icra tehdidi altında taşınmazın satılmasını önlemek için vermek zorunda kaldığını, asıl borçluya tebligat yapılmadan ve takip yapılmadan kendisine karşı takibe geçilemeyeceğini, muacceliyat şartının olayda gerçekleşmediğini ve istenen faizin de fahiş olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 15.10.2015 tarihli ve 2014/548 E., 2015/1394 K. sayılı kararıyla; ''Yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde 30.07.2012 tarihi itibari ile asıl alacak tutarının 134.969,96 USD, 30.07.2012-06.11.2012 tarihleri arası 3.607,75 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam alacak tutarının 06.11.2012 tarihi itibari ile 138.575,71 USD olduğu, 2.300 USD ödeme yapıldığı, kalan asıl alacak tutarının 134.969,96 USD, kalan faiz tutarının 1.307,75 USD ve 06.11.2012 ile 20.12.2012 tarihleri arası 1.643,44 USD işlemiş faiz olduğu, icra takip tarihi itibariyle davacı bankanın dava konusu ipotek nedeniyle 134.969,96 USD asıl alacağının bulunduğu,

icra takibinde ise 138.145,12 USD talep edildiği, icra takibi itibarı ile bankanın işlemiş faiz alacağının 23.762,55 USD olduğu, bankanın 22.993,64 USD talep ettiği, sonuç itibarı ile bankanın 161.138,76 USD ve 345,80 TL ihtar masrafı talep ettiği ancak bankanın tespit edilen alacağının 158.732,51 USD olduğu ve icra takip tarihinden itibaren yıllık %12,64 oranında işlemiş faiz talebinde bulunabileceği, bu şekilde takip öncesi alacak miktarının likit olarak kesin ve belirlenebilir olmadığı, kesin alacağın bilirkişi incelemesi sonucu tespit edildiği,

bu nedenle icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceği'' gerekçesiyle davanın kısmen kabulüyle kısmen reddine, davalının İstanbul 10. İcra Müdürlüğü 2014/966 E. numaralı dosyasındaki takibe itirazının kısmen iptali ile takibin 134.969,96 USD asıl alacak ve talep gibi 22.993,64 USD takip öncesi işlemiş faiz olmak üzere toplam 157.963,6 USD üzerinden asıl alacak miktarı olan 134.969,96 USD için takip tarihinden itibaren işletilecek %12,64 temerrüt faizi ile birlikte devamına (fiili ödeme tarihindeki TL karşılığı baz alınmak suretiyle) fazlaya ilişkin taleplerin reddine" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı. süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 2016/2178 E., 2017/6743 K. sayılı ilamında; davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerektiği, uyuşmazlığın çözümü bakımından karar tarihinden önce yürürlüğe girmiş bulunan ve halen devam eden davalarda da uygulanması gereken hükümler içeren 6098 sayılı TBK 88 ve 120 nci maddelerinin ve 6101 sayılı Yürürlük Kanunu'nun somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının irdelenip değerlendirilmesi gerektiği, buna göre, mahkemece hükmedilecek temerrüt faizinin TBK'nın 120 nci maddesine göre belirlenmesi gerektiği, Mahkemece izah edilen bu hususlar değerlendirilerek ve gerekirse bilirkişi raporu da alınarak sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

3. Bozma kararına karşı taraf vekilleri karar düzeltme yoluna başvurmuş, Dairenin 12.11.2020 tarihli ve 2020/8922 E., 2020/6539 K. sayılı ilamı ile tarafların karar düzeltme taleplerinin reddine karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; usul ve yasaya uygun kabul edilen bozma ilamına uyulmasına karar verildiği, Yargıtay İlamı doğrultusunda bilirkişiden 2 ek rapor aldırıldığı, alınan rapor doğrultusunda TBK'nın 88 ve 120 nci maddelerinin uygulama şeklinin irdelenmesinde.

TBK'nın temerrüt faizi başlıklı 120 nci maddesinde, uygulanacak yıllık temerrüt faizi oranı, sözleşmede kararlaştırılmamışsa, faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan 3095 sayılı Kanunî Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'a göre belirleneceği düzenlenmekle bu doğrultuda yapılan hesaplama hükme esas alınarak davanın kısmen kabul kısmen reddi gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabul, kısmen reddine, davalının İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2014/966 E. sayılı icra takip dosyasına vaki itirazının iptali ile takibin toplam 149.076,13 USD üzerinden devamına,

takip tarihinden itibaren asıl alacağı (asıl alacak 134.896,96 USD) yıllık %8 temerrüt faizi uygulanmasına, şartlar oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraflar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairenin 16.05.2023 tarihli ve 2022/4984E.- 2023/1483 K. sayılı kararıyla, Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile yukarıda yer verilen hukuk kurallarına göre, temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, mahkemece yukarıda yer verilen emredici hukuk kuralları gereği hesaplama yapılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporunun taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli olduğu, bozmaya uymakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla; tarafların temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar vermek gerektiğinden bahisle mahkeme kararının onamasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davalı vekili, müvekkilinin kredinin asıl borçlusu olmadığını, asıl borçluya hesap kat ihtarnamesinin tebliğ edilmediğini, asıl borçlunun adresinin dahi araştırılmadığını, alacaklının haklarını kulllanabilmesi için borcun muaccel hale gelmesi gerektiğini, borcu kabul anlamına gelmemek üzere, davacı banka kayıtlarından müvekkili tarafından yapılan ödemelerin celbedilmesi gerektiğini, dosyada eksik inceleme ile karar verildiğini ileri belirterek Daire onama ilamının kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı banka ile dava dışı kredi borçlusu arasında imzalanan konut finansmanı kredi sözleşmesinden kaynaklı borcun ödenmemesi üzerine, kredi borçlusu ve ipotekli taşınmazın maliki olan davalı aleyhine başlatılan icra takibine, davalı taşınmaz malikinin itirazı üzerine açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

Bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince karar verme mükellefiyeti meydana gelir ve bu itibarla mahkemenin sonraki hükmünün bozmada gösterilen esaslara aykırı bulunması, usule uygun sayılmaz, bozma sebebidir.

Mahkemenin bozma kararına uymasıyla meydana gelen bozma gereğince muamele yapma ve hüküm verme durumu, taraflardan birisi lehine ve diğeri aleyhine hüküm verme neticesini doğuracak bir durum olup, buna usuli müktesep hak denilmektedir. Gerçekten, mahkemenin doğru bularak uyduğu veyahut uymak zorunda olduğu bozma kararı ile dava, usul ve kanuna uygun bir çığıra sokulmuş demektir. (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı).

3. Değerlendirme Karar düzeltme yoluyla incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle uyulmasına karar verilen bozma ilamı doğrultusunda karar verildiğinin anlaşılmasına göre davalı vekilinin karar düzeltme isteminin reddine karar vermek gerekir.

VIII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE,

Aşağıda yazılı para cezası ile karar düzeltme harcının karar düzeltme isteyene yükletilmesine,

891,50 TL Temyiz harcı · 562,65 TL Peşin harç · --------------------- · 328,85 TL Bakiye 2.320,00 TL Para cezası