Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3167 K.2025/1332

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma talepli temyiz edilmekle; 04.03.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen günde gelen davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ...'nın sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davacının dava dışı TEDAŞ ile dağıtım sistemine bağlantı anlaşması yaptığını, katılımcılarına elektrik verebilmek amacıyla da Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan OSB Dağıtım Lisansı aldığını, davalı ... şirketinden satın aldığı elektrik enerjisi nedeniyle kayıp-kaçak bedelinin ve %18 oranında KDV kayıp-kaçak bedelleri matraha dahil edilerek kayıp-kaçak bedelleri üzerinden alınan %2 oranında TRT payı, %1 Enerji Fonu ve %1 Belediye Tüketim Vergisi ve bu bedeller üzerinden alınan KDV bedelinin alınmaması gerektiğini ileri sürerek,

sözleşmeye aykırı olarak 04.03.2006 tarihinden 31.05.2013 tarihine kadar tahakkuk etmiş ve süresinde ödenen faturalardan dolayı davacıdan tahsil edilen kayıp-kaçak bedelleri üzerinden alınan KDV, TRT payı, Enerji Fonu ve Belediye Tüketim Vergisinin ve bu bedeller üzerinden alınan KDV'nin, ayrıca 31.05.2013 tarihli faturadaki kayıp-kaçak bedeli alacağına ilişkin fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile toplam 5.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 26.09.2023 tarihli dilekçesi ile talebini toplam 3.095,207 TL olarak belirlemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davalı şirket tarafından elektrik enerjisinin üretiminden, tüketiciye ulaştırılıncaya kadar oluşan elektrik eksikliğinin kayıp bedeli olarak, enerji nakil hatlarından çeşitli sebeplerle sayaçtan geçirilmeksizin herhangi bir bedel ödemeden kullandıkları elektrik bedelinin de kaçak bedeli olarak diğer kullanıcı abonelere EPDK tarafından belirlenen tarifeler uyarınca yansıtıldığını, dava konusu faturaların mevzuata uygun olarak tahakkuk ettirildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; gerek taraflar arasında gerekse davacı ile dava dışı TEDAŞ arasında görülen ve kesinleşen davalarda, davacının iletim sistemi kullanıcısı olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olduğu, bu yöndeki tespitin eldeki dava açısından; gerek davaların taraflarının, gerekse dava konuları ile davaların temelini oluşturan hukuki ilişkinin aynı olması nedeniyle kesin delil teşkil edeceği, davacının iletim sistemi kullanıcısı pozisyonunda olduğu,

bu durumda kayıp- kaçak bedeli ve dolayısıyla söz konusu bedel matraha dahil edilerek alınan %18 oranında KDV, %2 oranında TRT payı, %1 Enerji Fonu ve %1 Belediye Tüketim Vergisi ve bu bedeller üzerinden alınan KDV'yi ödememesi gerektiği ve ödediği bu bedellerin istirdadını talep edebileceği, davanın belirsiz alacak davası olarak açılması, davaya konu alacağın 04.03.2006- 31.05.2013 tarihleri arasında doğmuş olması ve davanın 04.03.2016 tarihinde açılması nedeniyle sözleşmelere uygulanacak 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı gerekçesiyle;

davanın kabulü ile 3.095.207,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş; karara karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; dava kayıp kaçak bedeli üzerinden alınan bir kısım bedellerin tahsiline ilişkin olduğundan taraflar arasında aynı konuda görülen davalar bekletici mesele yapılmaksızın karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının 01.06.2013 tarihinden itibaren bağlantı tipini değiştirerek iletim şalt sahalarının dağıtım şirketinin kullanımdaki OG baralarına dağıtım şirketi hattı ile bağlı tek bir tüzel kişi durumundaki kullanıcılar statüsünden çıkıp, dağıtım şirketinden enerji alan iletim sistemi kullanıcısı tüketicilerin statüsüne geçtiği konusunda ihtilaf bulunmadığını, bu hususun davada değerlendirilmediğini,

bilirkişi raporunun aksine hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğunu, öncelikle ihtilaf konusu dönemde yürürlükte olan EPDK Kurul kararlarına aykırı bir uygulama ve tahsilat yapılmadığından davanın reddi gerekmekte iken kabulünün hatalı olduğunu, aynı konuda verilmiş kesin hükümden bahsedilemeyeceğini, Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması gereğince eğer mülkiyet sınırına ilişkin bir sorun var ise bu anlaşma ile ilgili 20. madde hükümlerinin burada da geçerli olacağını, sorunun EPDK nezlinde çözüleceğini, davacının "Dağıtım Sistem Kulanım Anlaşması" hükümleri ile bağlı olduğunu,

ikrarın kesin delil olduğu hususunun değerlendirilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, tarife usul ve esaslarını Kanun gereği belirleyen EPDK Kurul kararları gereğince işlem yapan davalı şirket aleyhine açılan davanın reddi gerektiğini, Mahkemeye hitaben Niğde OSB yönetim kurulu başkan vekilinin davacının elektrik sayaçlarının 01.05.2013 tarihine kadar TEDAŞ Niğde Bor TM barasına bağlı olduğuna dair yazısı bulunduğunu, ıslah edilen miktar yönünden dava zamanınaşımına uğradığını, davanın belirsiz alacak davasına konu edilmeyeceğinin açık olduğunu, husumet itirazının değerlendirilmediğini, davanın EPDK'ya karşı açılması gerektiğini,

zira EPDK Kurul kararlarına aykırı bir uygulamanın sözkonusu olmadığını, davacının 04.03.2006 tarihinden itibaren talepte bulunduğunu, Yüksek Planlama kurulunun 17.03.2004 tarihli ve 2004/3 sayılı kararı ile kabul edilen “Elektrik Sektörü Reformu ve Özelleştirme Stratejisi Belgesi” çerçevesinde Özelleştirme Yüksek Kurulunun 02.04.2004 tarih, 2004/22 sayılı kararı ile Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. özelleştirme kapsam ve programına alınmış olup MEDAŞ ile TEDAŞ arasında İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 24.07.2006 tarihinde imzalandığını,

bu tarihten itibaren işletme hakkı MEDAŞ'a geçmiş olup her halükarda MEDAŞ'ın 24.07.2006 tarihinden önceki işlemlerden sorumlu olmayacağını, yine Meram Elektrik Perakende Satış A.Ş.nin (MEPAŞ) 01.01.2013 tarihinde kurulmuş olup 01.01.2013 ile 31.05.2013 tarihleri için MEPAŞ'a dava açılması gerektiğini, davacının 15.03.2013 tarihinde TEİAŞ ile sistem kullanım anlaşması imzaladığını, dava dilekçesinde kayıp kaçak bedeli talebinde bulunmayıp sadece kayıp kaçak bedeli üzerinden alınan KDV, TRT, FON talebinde bulunmuş iken ıslah dilekçesinde 2013 yılının Mayıs ayına ilişkin kayıp kaçak bedeli talebinde bulunulduğunu,

davacının talebini genişletmesine muvafakat etmediklerini belirtmelerine rağmen davanın tümden kabulüne karar verildiğini, kaldı ki bilirkişi raporlarında davacının talebi gibi 2013 yılının Mayıs ayına ilişkin fazladan alınan bir miktara ilişkin hesap bulunmadığını, ticari avans faizine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davanın kabulü ile ıslah edilen miktar yönünden dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin de hatalı olduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacı ... tarafından davalı ... şirketinden alınarak bölgesindeki katılımcılara verilen elektrik enerjisi nedeniyle ödenilen kayıp- kaçak bedeli ile bu bedel üzerinden alınan TRT payı, Enerji Fonu, BTV, KDV'nin iletim sistemi kullanıcısı olduğu iddiasıyla istirdadı istemine ilişkindir.

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen gerekçeye, kesinleşen güçlü delil niteliğindeki kararlarda davacının iletim sistemi kullanıcısı olduğunun ve bu durumda kayıp-kaçak bedeli ödememesi gerektiğinin kabulüyle karar verilmesinin yerinde bulunmasına, belirsiz alacak davası olarak açılmasına, faizin dava tarihinden itibaren işletilmesinde isabetsizlik bulunmadığının anlaşılmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.

VI. KARAR