Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3489 K.2025/2785

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkili şirketin abonesi olan davalının, ticarethane aboneliğinin bulunduğu soğuk hava deposunda yapılan denetimler sırasında kendine ait trafodan çıkan Alçak Gerilim (AG) kablosunun ölçü devresine yer altı geçişinde zemin altından AG kablosunun yarılarak R,S,T fazlarına paralel harici bağlantı yapılarak kaçak enerji kullandığı tespit edilmesi üzerine hakkında tutanak düzenlendiğini, işlem yapılması esnasında geçen süreden faydalanan davalının kaçak elektrik kullanımı için çektiği harici hattın uçlarını keserek yetkililerin ölçüm yapmasını engellediğini,

Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'ne (Yönetmelik) göre işlemler yapılıp tutanak düzenlendikten sonra trafonun enerjisinin 17.12.2019 tarihi itibariyle şebekeden kesilip mühürlendiğini, davalının aynı ve farklı tesisatlarda olmak üzere birden fazla kaçak elektrik kullanımı bulunduğunu, önceki kaçak elektrik kullanımı nedeniyle tahakkuk ettirilen faturaların davalı tarafından ödendiğini, kaçak elektrik kullanılan yerin soğuk hava deposu olması nedeniyle 24 saat elektrik kullanımı olacağı ve mükerrer kaçak kullanımlar da gözetilerek tahakkuk yapıldığını,

davalının 18.12.2019 tarihli fatura ile bildirilen borcu ödememesi üzerine hakkında icra takibi başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek; itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; müvekkili aleyhine yapılan tahakkukun hatalı olduğunu, müvekkilinin kaçak kullanım başlangıç tarihinin 24.08.2019 olarak alınıp 114 gün sayaç okuması yapılmadığı beyan edilip kaçak tahakkuku yapılmış ise de; endeks dökümü incelendiğinde 28.08.2019, 27.09.2019 ve 18.11.2019 tarihlerinde okuma kayıtlarının bulunduğunu, Yönetmelik hükümlerine göre kaçak elektrik kullanım hesabının sayaçta son okumanın yapıldığı 18.11.2019 tarihinden başlatılması gerektiğini, yine mükerrerlik hususunda da yanlış hesaplama yapıldığını, müvekkilinin önceki kullanımları gözetilerek bilirkişi tarafından hesaplama yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kaçak elektrik kullanımına ilişkin tutanağa konu iş yerinin sahibi ve bu iş yeri nedeniyle elektrik abonesi olan davalının aynı ve farklı kendisine ait iş yerlerinde daha önce de kaçak elektrik kullanımı nedeniyle tutanak düzenlenerek tahakkukların yapıldığı, bu nedenle davaya konu kaçak elektrik kullanımının mükerrer nitelikte kullanım olduğu, fiili kullanıcı olan davalının davaya konu kaçak elektrik kullanımından sorumlu bulunduğu,

son ek raporda da ayrıntılı ve gerekçeli olarak açıklandığı üzere davacı tarafın %60 oranında elektrik tüketiminin belirlenmesi yerine %100 oranı üzerinden hesap yapılması gerektiğine ilişkin itirazlarında haklılık bulunmadığı, davaya konu alacağın kamu alacağı niteliğinde bulunmaması nedeniyle bilirkişilerin son ek raporda 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre gecikme zammı miktarında değil, tarafların tacir olmaları ve kaçak elektrik kullanımına konu iş yerinin ticarethane nitelikli olması nedeniyle avans faizi niteliğinde işlemiş gecikme faizi ve işleyecek faiz talep edilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu,

28.06.2021 tarihli ilk raporda bilirkişi tarafından tahakkuk ettirilecek bedelin 728.607,24 TL olarak belirlenip, 22.04.2022 tarihli ek raporda da bu bedelin 722.263,97 TL kaçak elektrik bedeli ve 6.411,33 TL'sinin ise işlemiş faizden oluştuğu belirtildiği, rapor ve ek rapora davacı tarafça itiraz edilmesine rağmen, davalı tarafça itirazda bulunulmaması nedeniyle davacı taraf lehine usulü kazanılmış hak doğduğu, buna göre son ek raporda asıl alacak 668.085,02 TL ve 5.558,64 TL işlemiş faize hükmedilmesi gerektiği belirlenmiş ise de;

usulü kazanılmış hak gereği itirazın 722.263,97 TL asıl alacak, 6.411,33 TL işlemiş faiz ve 1.154,04 TL KDV olmak üzere 729.829,34 TL toplam alacak üzerinden itirazın iptaline ve takip tarihi itibariyle işleyecek faiz yönünden %13,75 oranında ve değişen oranlarda avans faizi ve faizin KDV'si ile birlikte takibin devamına karar verilmesi gerektiği, davacı tarafça inkar tazminatı talep edilmiş ise de davaya konu alacak kaçak elektrik kullanımı iddiasından kaynaklanıp uyuşmazlık ve tahakkuk ettirilmesi gereken bedel yargılamayı gerektirdiğinden davacının inkar tazminatı talebinin yerinde bulunmadığı gerekçesiyle;

davanın kısmen kabulü ile davalının davaya konu icra dosyasında borca ve ferilerine ilişkin itirazının kısmen iptali ile takibin 722.263,97 TL asıl alacak, 6.411,33 TL gecikme zammı (işlemiş ticari faiz), 1.154,04 TL KDV olmak üzere toplam 729.829,34TL alacak ile işleyecek faiz yönünden takip tarihinden tahsil tarihine kadar %13,75 ve TCMB genelgeleri doğrultusunda değişen oranlarda avans faizi ve faizin KDV'si ile birlikte devamına, davacının 471.242,57 TL asıl alacak, 7.592,48 TL işlemiş faiz, 1.366,65 TL KDV olmak üzere toplam 480.201,70 TL'lik fazlaya ilişkin isteminin ve inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş;

karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kaçak olarak kullanılan elektrik enerjisi miktarı ile kaçak kullanım süresini, Yönetmeliğin 42. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile 44. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilerek, taraflar arasında imzalanan abonelik sözleşmesinde gecikme zammı uygulanacağına dair açık ve anlaşılır bir ifadeye yer verilmediğinden gecikme nedeniyle ancak avans faizi uygulanabileceği göz önünde bulundurularak,

takip ve dava konusu alacağa avans faizi isteyebileceği kabul edilerek, dava konusu yapılan alacağın denetime elverişli şekilde işlemiş faizi hesap edilmiş olan bilirkişi raporu dayanak alınarak verilen Mahkeme kararında ve alacağın varlığı ve miktarı yargılama sonucu toplanan deliller ile bilirkişi raporu alınarak yapılan hesaplamalar sonucu saptandığından alacak likit kabul edilemeyeceğinden davacı lehine inkar tazminatına hükmedilmemesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davacı hakkında yapılan tahakkukun doğru olduğunu, Derece Mahkemelerince hükme esas alınan raporlarda, kullanım yerinde tespiti yapılan güç değerinin hukuka aykırı olarak diversite/kullanım faktörünün alındığını ve tespiti yapılan vardiya sistemine zıt şekilde 21 saatlik çalışma düzeninin benimsenmesi sebebiyle müvekkili şirketin hukuka uygun olarak tahakkuk ettirdiği kaçak kullanım faturasından daha düşük bedelli hesaplama yapıldığını,

hükme esas alınan raporlarda Yönetmeliğin 44/2-b maddesi hükmüne atıfla kurulu gücün kullanım faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değerin bağlantı gücü olarak alınması gerektiği yönündeki değerlendirmenin de yerinde olmadığını, Yönetmeliğin 44/3 maddesi uyarınca kaçak hat üzerinde cihazların kurulu gücünün hesaplamaya esas alınması gerektiğini, söz konusu iş yerinin soğuk hava deposu olduğu göz önünde bulundurulduğunda hat üzerinde kurulu gücün tamamının alınmasının Yönetmeliğe uygun olduğunu, müvekkili lehine inkar tazminatına hükmedilmemesi gerektiğini,

gecikme zammı talepleri yerine ticari faiz uygulanmasının da yerinde olmadığını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, kaçak elektrik tüketimi nedeniyle davalı abone adına tahakkuk ettirilen bedelin tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen gerekçeye, mükerrer kaçak elektrik kullandığı ilgili kaçak tutanakları ile tespit edilen davalı hakkında hükme esas alınan bilirkişi raporları ile kaçak tutanak tarihinde yürürlükte olan Yönetmeliğin 42/1 -(b) ve 44/2-(b) maddeleri uyarınca kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilip hesaplama yapılmasında bir isabetsizlik bulunmamasına, yapılan tahakkuka gecikme zammı uygulanmayıp avans faizi uygulanabileceği gözetilerek faizin belirlenmesinin yerinde olmasına,

dava konusu alacak alınan bilirkişi raporları ile belirlendiğinden davacı lehine inkar tazminatına hükmedilmemesinde de bir isabetsizlik bulunmamasına, Derece Mahkemelerince hükme esas alınan bilirkişi raporlarının taraf ve yargı denetimine elverişli olup kaçak tutanak tarihindeki Yönetmelik hükümlerine göre hesaplama yapıldığının anlaşılmasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,