Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3630 K.2025/2998

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili; müvekkili ...'in, davalı ...'un yetkilisi olduğu diğer davalı ...

İnşaat ile 15.05.2018 ve 28.08.2018 tarihlerinde satış sözleşmesi yaptığını, yapılan sözleşmeler gereğince dairelerin teslim tarihinin kararlaştırıldığını, zamanında teslim edilmemesi halinde teslim edilmeyen daire başına 1.500,00 TL kira bedeli ve her bir daire için 500.000,00 TL cezai şart ödeneceğinin kararlaştırıldığını, müvekkili ...'in almış olduğu dairelerin birini diğer müvekkil ...'a usulüne uygun bir şekilde devrettiğini,

davalı tarafların sözleşmelere uygun davranması müvekkilleri tarafından resmi yollarla talep edildiği ve sonuç alınamaması nedeniyle İzmir 26. İcra Müdürlüğünün 2020/9002 E. sayılı dosya üzerinden takip başlatıldığını, davalıların 05.11.2020 tarihinde takibe haksız ve kötüniyetli bir şekilde itiraz ederek durmasına sebebiyet verdiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili; davalı ...'un diğer davalı şirketin yetkilisi olarak ilgili sözleşmeyi akdettiğini, bireysel sorumluluğu bulunmadığını, davacılardan ... ile müvekkilleri arasında herhangi bir sözleşme olmadığını bu davacı yönünden davanın usulen reddi gerektiğini, davacı tarafın tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davaya konu sözleşmenin taşınmaz satış vaadi sözleşmesi niteliğinde olduğunu, adi yazılı şekilde düzenlenmesi nedeniyle hukuken geçersiz olduğunu, davaya konu edilen dairelerin sözleşmeye uygun şekilde teslime hazır edildiği şirketin herhangi bir gecikmesinin de söz konusu olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davaya konu konut satış vaadi sözleşmelerinin incelenmesinde alıcı ... olduğu diğer davacı ... 'un dosya içerisinde bulunan sözleşmeden doğan hakların devrine ilişkin temlik sözleşmesi kapsamında davacı ...'ten temlik alan olduğu,

davacı olarak davalı şirketten sözleşme kapsamında talep edebileceği, taraflar arasındaki sözleşme adi yazılı ise de tapuda devir gerçekleştiğinden geçerli hale geldiği sözleşmede belirtilen cezai şart ve kira bedelini talep edebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davacıların ... adına açılan davanın taraf ehliyeti dava şartı yokluğundan reddine, davalı ... İnş. Tur. Nakl. San. ve Tic. Ltd.

Şti.nin İzmir 26.İcra Müdürlüğünün 2020/9002 takip sayılı dosyasında itirazının kısmen iptali ile takibin 104.500,00 TL asıl alacak ve 721,48 TL faiz olmak üzere 105.221,48 TL üzerinden devamına, fazla ilişkin haklarının saklı tutulmasına, icra inkar tazminatı talebinin yargılamayı gerektirdiğinden reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı ...'in haklarına temlik yoluyla halef olan davacı ...'in diğer davacının akidi olan davalı şirkete karşı aktif husumet ehliyetinin bulunduğu, davalı şirket ile adi yazılı şekilde yapılan taşınmaz satış sözleşmeleri uyarınca tapu devirleri sağlandığı ve sözleşme uyarınca davalı şirketin kararlaştırılan sürede taşınmazları teslim etmekle yükümlü olduğu, teslim borcu üzerinde bulunan davalı şirketin taşınmazları sözleşmede kararlaştırılan süre içerisinde teslim edemediği,

davalı şirketin teslim borcunu zamanında yerine getirememesi nedeniyle davacılara karşı sorumlu olduğu, davacı tarafın sözleşme uyarınca 30 Haziran 2019 tarihinde taşınmazları teslim etmekle yükümlü olduğu, teslim borcunun zamanında yerine getirilememesi halinde sözleşme uyarınca 30 Haziran 2019 tarihinden itibaren 31 Aralık 2019 tarihine kadar her bir taşınmaz için aylık 1.500,00 TL olmak üzere aylık toplam 4.500,00 TL cezai şart talep edebileceği bunun ifaya ekli cezai şart olduğu,

15.05.2018 ve 28.08.2018 tarihli sözleşmelerde taşınmazların Aralık 2019 tarihine kadar teslim edilmemesi halinde satış bedelinin iki katı ödeme yapılacağına ilişkin sözleşme hükmü "seçimlik ceza-i şart" niteliğinde olduğu ve davacıların edimin ifasını ya da cezai şartın ödenmesini isteyebileceği davacıların sözleşmenin ifası ile ceza-i şartın tahsilini birlikte talep etmesi mümkün olmadığı gerekçesiyle davalı şirketin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kısmen kabulüyle davacıların ... aleyhine açtığı davanın pasif husumet yokluğundan reddine, davalı ...

İnş. Tur. Nakl. San. ve Tic. Ltd.

Şti.nin İzmir 26. İcra Müdürlüğünün 2020/9002 takip sayılı dosyasında itirazının kısmen iptali ile takibin 4.500,00 TL asıl alacak ve 33,90 TL faiz olmak üzere toplam 4.533,90 TL üzerinden devamına, icra takip tarihinden itibaren 4.500,00 TL asıl alacağa değişen oranlarda ticari avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, icra inkar tazminatı talebi yargılamayı gerektirdiğinden reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili; ... adına imzalanan sözleşmenin pasif husumet yokluğundan reddinin hatalı olduğunu, davaya konu sözleşme maddelerinin açık olduğunu, dairelerin zamanında teslim edilmemesi nedeniyle cezai şartın ödenmesi gerektiği ve ifaya eklenebilecek cezai şart unsurunun tartışmaya kapalı olduğunu,davalıların daireleri 2019 Aralık ayına kadar teslim etmeleri gerektiği, zamanında teslim sağlanamadığı, davacıların yaptırmış oldukları tespitle 24.11.2023 tarihinde anahtarların teslim alındığını, bu sebeple 35 aylık kira bedelinin hesaplanarak davacılara verilmesine hükmedilmesi gerekirken Bölge Adliye Mahkemesinin bir aylık kira bedeli hesaplamasının hakkaniyetten uzak olduğunu belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, taşınmaz satış sözleşmesi uyarınca geç teslim nedeniyle talep edilen kira alacağı ve ceza-i şartın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle yukarıda açıklanan nedenlere göre, 15.05.2018 ve 28.08.2018 tarihli sözleşmelerde taşınmazların Aralık 2019 tarihine kadar teslim edilmemesi halinde satış bedelinin iki katı ödeme yapılacağına ilişkin sözleşme hükmünün "seçimlik ceza-i şart" niteliğinde olduğu, davacılara tapu devri yapılmış olması karşısında davacıların hem edimin ifasını hem de sözleşmede satış bedelinin iki katı olarak kararlaştırılan seçimlik ceza-i şartı davalı şirketten talep edemeyeceklerinin anlaşılmasına göre, davacılar vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanması gerekmiştir.

VI. KARAR