Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1509 K.2025/2641

İlk Derece Mahkemesince kesin olarak verilen kararın kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davalının, 3.000,00 TL’lik tutarın tarafına iadesi için İl Tüketici Hakem Heyetine başvuru yaptığını, davalının yerleşim yeri itibariyle İlçe Tüketici Hakem Heyetinin yetkili olduğunu, tüketicilerin kullandığı elektrik enerjisinin kalitesinden elektrik kesintisi sonucu meydana gelen zararlardan dağıtım şirketinin sorumlu olduğunu, söz konusu uyuşmazlıkla ilgili müvekkili şirketin muhatap kabul edilemeyeceğini, müvekkili şirketin sadece enerji üretim sektöründe faaliyet gösterdiğini, davalının dilekçesinde belirttiği tarihte elektrik kesintisi gerçekleşip gerçekleşmediği,

gerçekleştiyse bu kesintinin davalının beyanında belirttiği üzere buzdolabının yanması şeklinde gelişen hasarı meydana getirmeye elverişli bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davalı tarafından buzdolabında hasar oluştuğuna dair herhangi bir delil sunmadığını, müvekkili şirket ile davalı arasında sözleşmesel ilişkinin bulunmadığını ileri sürerek. İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığının 20.03.2024 tarihli kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı; elektrikteki kesilme ve yüksek voltaj nedeniyle buzdolabının yandığını, evinin iç tesisatının yenilendiğini ve evde topraklama bulunduğunu ileri sürerek; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; alınan bilirkişi raporunda dava konusu adreste elektrik abonelik sözleşmesinin olduğu, ...

EDAŞ tarafından Web sayfasında paylaşılan yasal bildirimlerde ve müzekkere cevabında ilgili fiderde arıza kaydının mevcut bulunduğu, dava konusu cihazın elektronik kart arızasının şebeke tarafında meydana gelen enerji kesintisi sonucu enerji verildiğinde meydana gelen yüksek gerilim sebebiyle olduğu, iç tesisattan kaynaklanmadığı, arızalanan cihazların tamir bedellerinin KDV dahil toplam 3.000,00 TL olduğunun tespit edildiği, bilirkişi raporu denetime elverişli olduğundan hükme esas alındığı, davacı şirket her ne kadar dağıtım şirketi olmasa da, davalının elektrik abonelik sözleşmesini davacı ile imzaladığı,

davalının elektrik fatura borcunu davacı şirkete ödediği, davalı tüketicinin davacı şirket ile dağıtım şirketi arasındaki iç işleyişi bilemeyeceği, bu nedenle davalının zararlarından davacının da dağıtım şirketi ile birlikte sorumlu olduğu, davacının ayıplı olarak verdiği hizmet nedeniyle voltaj dalgalanması meydana geldiği ve bunun sonucu olarak davalının buzdolabının arızalandığı, davalının zararından davacı sorumlu olduğu,

davalının zararın giderilmesi için üçüncü kişilere ödediği hizmet bedelini davacıdan talep edebileceğinden Tüketici Hakem Heyeti kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davanın reddi ile İl Tüketici Hakem Heyetinin 20.03.2024 tarihli kararının onanmasına karar verilmiştir.

IV. KANUN YARARINA TEMYİZ

A. Kanun Yararına Temyiz Sebepleri

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik Adalet Bakanlığınca; Mahkemece eldeki uyuşmazlık kapsamında davacı elektrik şirketine husumet düşmediği dikkate alınarak davanın kabulü ile hakem heyeti kararının iptaline karar verilmesi gerekirken "davacı şirket her ne kadar dağıtım şirketi olmasa da, davalı elektrik abonelik sözleşmesini davacı ile imzaladığı, davacı elektrik fatura borcunu davacı şirkete ödediği, davalı tüketicinin, davacı şirket ile dağıtım şirketi arasındaki iç işleyişi bilemeyeceği, bu nedenle davalının zararlarından davacı da dağıtım şirketi ile birlikte sorumlu olduğu" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, kanun yararına temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; elektrik kesintisinden dolayı arızalanan buzdolabının tamiratı için ödenen bedelin iadesi istemiyle İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı'na yapılan başvuru üzerine, adı geçen Heyet tarafından talebin kabulüne dair verilen kararın iptali istemine ilişkindir.

Taraf sıfatı, bir başka deyişle husumet ehliyeti; davaya konu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade eder. Sıfat, bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, davaya konu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise davaya konu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti, davalı sıfatı ise pasif husumeti karşılayacak şekilde kabul edilmektedir.

Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise, davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyor ise o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının tayininde olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir.

Taraf sıfatı bu anlamda, def'i değil itiraz niteliğinde olup; taraflarca süreye ve davanın aşamasına bakılmaksızın her zaman ileri sürülebileceği gibi taraflar ileri sürmemiş olsalar bile Mahkemece resen nazara alınmalıdır.

6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun (6446 sayılı Kanun) 3. maddesine göre; dağıtım şirketi, belirlenen bir bölgede elektrik dağıtımı ile iştigal eden tüzel kişiyi; görevli tedarik şirketi, dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin hukuki ayrıştırması kapsamında kurulan veya son kaynak tedariği yükümlüsü olarak Kurul tarafından yetkilendirilen tedarik şirketini; tedarik şirketi, elektrik enerjisinin ve/veya kapasitenin toptan ve/veya perakende satılması, ithalatı, ihracatı ve ticareti faaliyetleri ile iştigal edebilen tüzel kişiyi; üretim şirketi, sahip olduğu, kiraladığı,

finansal kiralama yoluyla edindiği veya işletme hakkını devraldığı üretim tesisi ya da tesislerinde elektrik enerjisi üretimi ve ürettiği elektriğin satışıyla iştigal eden özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişiyi ifade eder.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından hazırlanıp 29.12.2020 tarihli ve 31349 mükerrer sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasasında Dağıtım ve Perakende Satış Faaliyetlerine İlişkin Kalite Yönetmeliği'nin 5. maddesi "Dağıtım şirketi, dağıtım faaliyeti gösterdiği bölgede bulunan kullanıcılara sunduğu hizmetin kalitesinden sorumludur." hükmünü içermektedir.

Aynı Yönetmeliğin "Kullanıcı hasarının tazmini" başlıklı 26. maddesinde; "(1) Kullanıcı, elektrik dağıtım sisteminden kaynaklanan kalite sorunları nedeniyle teçhizatında oluşan hasara ilişkin zararın tazmini için zararın ortaya çıktığı tarihten itibaren 30 (otuz) gün içerisinde dağıtım şirketine talepte bulunur.

(2) Kullanıcı tarafından yapılan teçhizat hasarının tazminine ilişkin başvurularda,

hasarın niteliği, kullanıcı tesisinin durumu, dağıtım sisteminde meydana gelen kesinti, arıza, gerilim dalgalanması gibi hususlarda dağıtım şirketi tarafından yapılacak inceleme ve değerlendirme neticesinde teknik rapor düzenlenir. Kullanıcı teçhizatı hasarının tazmin edilebilmesi için hazırlanan teknik rapor sonucunda söz konusu hasarın dağıtım sisteminden kaynaklandığının tespit edilmesi gereklidir.

(3) Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde başvurunun haklı bulunmadığı durumda, dağıtım şirketi başvuruyu müteakip 10 (on) iş günü içerisinde, gerekçe ve inceleme sonuçlarını içeren teknik rapor ile birlikte kullanıcıya bildirimde bulunur.

(4) Başvurunun haklı bulunduğu durumlarda;

a) Dağıtım şirketi tarafından hasarın onarımının ya da hasarın onarımı için anlaşmalı servise/servislere yönlendirme yöntemlerinden birinin tercih edilmesi halinde, başvuru tarihini müteakip 3 (üç) iş günü içerisinde dağıtım şirketi hasarın tazminine ilişkin hususları kullanıcıya bildirir. Teçhizatın garanti haklarının korunması kaydıyla onarım, cihazın bulunduğu yerde veya başka bir yerde yapılabilir. Onarım, kullanıcının başvurusunun haklı bulunmasından itibaren azami 15 (on beş) gün içerisinde gerçekleştirilir.

b) Dağıtım şirketi tarafından onarım masrafının ödenmesinin tercih edilmesi halinde ise başvuru tarihini müteakip 10 (on) iş günü içerisinde, dağıtım şirketi hasarın tazminine ilişkin hususları kullanıcıya bildirir. Kullanıcı tarafından teçhizatın onarım masrafına ilişkin faturanın ibraz edilmesinden itibaren dağıtım şirketi tarafından 5 (beş) iş günü içerisinde, kullanıcının tercih ettiği şekilde (banka/PTT vb. aracılığıyla) fatura tutarı ödenir.

(5) Hasar gören teçhizatın onarımının yapılamaması durumunda dağıtım şirketi tarafından tespit edilecek/ettirilecek rayiç bedel veya dağıtım şirketinin uygun görmesi halinde kullanıcının talep ettiği bedel kullanıcıya ödenir.

(6) Teçhizat hasarına ilişkin dağıtım şirketi ile kullanıcı arasında uyuşmazlık olması durumunda uyuşmazlık, konusuna göre tüketici hakem heyetlerinde ve/veya tüketici mahkemelerinde çözüme kavuşturulur." düzenlemesine yer verilmiştir.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde; davalı tüketici ile dava dışı ... ... Elektrik Perakende Satış A.Ş. arasında abonelik ilişkisinin bulunduğu, bölgede elektrik dağıtım işinin ... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından yürütüldüğü, davalının hakem heyetine başvurmadan önce 02.11.2023 tarihinde bu şirkete başvurduğu, davalının hakem heyetine başvurusuna ilişkin 08.11.2023 tarihli el yazısı ile doldurulmuş formda şikâyet edilen bilgisi olarak "TEDAŞ" yazıldığı, hakem heyeti karar tutanağına şikâyet edilen olarak eldeki davanın davacısı olan ... Enerji Üretim Anonim Şirketinin yazıldığı, davacı ... Enerji Üretim Anonim Şirketi ile davalı tüketici arasında herhangi bir sözleşme ilişkisi bulunmadığı görülmektedir.

Bu itibarla Mahkemece; yukarıda açıklanan yasal düzenlenmeler uyarınca, eldeki uyuşmazlık kapsamında davacı ... Enerji Üretim Anonim Şirketine husumet düşmediği dikkate alınarak davanın kabulü ile hakem heyeti kararının iptaline karar verilmesi gerekirken, davacı şirket her ne kadar dağıtım şirketi olmasa da, davalı elektrik abonelik sözleşmesini davacı ile imzaladığı, davalının elektrik fatura borcunu davacı şirkete ödediği,

davalı tüketicinin davacı şirket ile dağıtım şirketi arasındaki iç işleyişi bilemeyeceği, bu nedenle davalının zararlarından davacı da dağıtım şirketi ile birlikte sorumlu olduğu yönündeki yanılgılı değerlendirme ve eksik inceleme ile davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olduğundan, Adalet Bakanlığının bu yöne ilişen kanun yararına temyiz talebinin kabulü gerekmiştir.

V. KARAR