Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/2189 K.2025/5448

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin ... İli, ... İlçesi, ...

Mevkiinde bulunan tesisinin elektrik ihtiyacı için davalı şirkete 2017 yılında başvurduğunu, başvuru neticesinde Elektrik Piyasası Yönetmeliğinin 12. maddesindeki şartların sağlanması durumunda Yönetmeliğin 21. maddesine göre söz konusu yatırımı, kendi imkanlarıyla teknik standartlara uygun olarak yapabileceği ve finanse edebileceğinin bildirildiğini, müvekkilince tüm şartlar yerine getirilerek 160 kVA enerji nakil hattının yaptırıldığını, müvekkili tarafından gerekli izinler alınarak ve kendi imkanları ile finanse edilerek enerji nakil hattı projesinin ...

Mühendislik şirketine çizdirildiğini, yapılan bu enerji nakil hattı için 17 adet demir direk ve bilimum elektrik tefrişatı sarf edildiğini, her bir demir direğin üzerine inşa edildiği arsa ile ilgili olarak tıpkı elektrik şirketince bu enerji nakil hattı inşa ediliyormuş gibi arsa sahiplerine ödenmesi gereken kamulaştırma bedellerinin de müvekkili tarafından ödendiğini, 12.10.2022 tarihinde mülkiyeti müvekkiline ait enerji nakil hattı güzergahının devamında bulunan bir arsaya dava dışı kişinin bağlantı hattı başvurusu üzerine bu kişiye ait taşınmaza 100 kVa elektrik tesisi için onay verildiğini,

mülkiyeti müvekkiline ait olan enerji nakil hattına bağlantı yapılarak dava dışı kişiye ait taşınmaza elektrik hattı çekildiğini, müvekkilinin mülkiyeti kendisine ait olan hattından onayı alınmaksızın başka birine elektrik bağlantı hattı tesis edildiğini öğrenmesi üzerine davalı şirkete başvurduğunu, 250.000,00-300.000,00 TL civarında tutulacak olan mülkiyetinde olan enerji nakil hattının 47.897,66 TL bedelle ... tarafından devralınacağını öğrendiğini, müvekkilinin tarafına dayatılan devir protokolünü imzaladığını, davalı şirketçe yapılan bu devre muvafakatı olmadığını,

davalının devre ilişkin olarak müvekkiline bir bedel ödemediğini ileri sürerek; müvekkili adına kayıtlı olan enerji nakil hattının devralınmasına ve 3. bir şahsa enerji nakil müsaadesi verilmesine ilişkin davalı şirket işleminin iptaline, aksi halde şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; müvekkili şirket tarafından davacının özel mülkiyetindeki enerji nakil hattının devrine ilişkin yapılan hesaplamanın mevzuat hükümleri çerçevesinde hukuka uygun bir şekilde yapıldığını, meskun mahal içerisinde bulunan ve ilgili OG kullanıcısı ile aynı veya bitişik parselde yer alan en fazla beş kullanım yerine ayrı kullanıcı olarak müstakil ölçü sistemi ile bağlantı yapılabileceğini,

herhangi bir dağıtım merkezine bağlanmadan doğrudan iletim tesisi salt sahalarının dağıtım gerilimi seviyesindeki fiderlerine bağlanması ve TEİAŞ ile bağlantı ve sistem kullanım anlaşması imzalanması kurul tarafından uygun görülerek bu durumu lisansına derç edilmiş olan üretim tesislerinin iletim tesisinin salt sahasına bağlantısını sağlayan kullanıcı mülkiyetindeki hat başka bir hat kullanıcı tarafından kullanılana ya da dağıtım sistemi ile irtibatlanana kadar bu hatları tesis eden tüzel kişi tarafından işletileceğini,

bu hattın başka bir kullanıcı tarafından kullanılması veya dağıtım sistemi ile irtibatlanması halinde söz konusu hat Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'nin 37. maddesinde yer verilen usul ve esaslar çerçevesinde, dağıtım şirketince devir alınır ve kullanıcı dağıtım sistemi kullanıcı haline geleceğini, müvekkili şirketin 37. maddenin (1) b fıkrası uyarınca işlem yaptığını, ancak kullanıcının enerji nakil hattının devrine rıza göstermemesi nedeniyle mezkur Yönetmelik hükmünün 2. fıkrası uyarınca kamulaştırma yoluna gidildiğini, EPDK tarafından kamu yararı kararı alındığını,

usul ve esaslara göre devir bedelini belirleyerek davacı tarafa bu bedelin teklif edildiğini, ancak davacının bu bedeli kabul etmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı şirketin adı geçen Yönetmelik ve EPDK hükmüne istinaden davacıya ortak kullanım haline geldiğinden bahisle elektrik bağlantı tesisinin devralınacağını bildirerek, dava harici müşterisine enerji ve abonelik vermiş olduğu halde davacıya herhangi bir bedel ödemediği gibi teklif ettiği 47.897,66 TL bedelin çok düşük olduğu,

bu hali ile yargılamaya konu enerji nakil hatlarının davalı şirketçe devralınması karşılığında davacı lehine enerji nakil hattı bedeline hükmedilmesi gerektiği, Mahkemece yargılama aşamasında enerji nakil hatlarının bulunduğu mahal mahkemesine talimat yazılarak bilirkişi heyetinden rapor aldırıldığı, akabinde EPDK'ya müzekkere yazılarak dava tarihi itibariyle ... için belirlenen enerji nakil hattı devir birim bedellerinin tablo halinde gönderilmesinin istendiği, bu bedeller tablo halinde geldikten sonra dosyanın yeniden bilirkişilere tevdi edilerek ikinci ek heyet raporun alındığı,

bilirkişilerden alınan 09.12.2024 tarihli raporun hükme esas alınmaya elverişli olduğu gerekçesiyle; davacının enerji nakil hattının devir alınmasına ve 3. bir şahsa enerji nakil müsaadesi verilmesine ilişkin davalı şirket işleminin iptali talebinin reddine, terdiden açılan tazminat davasının kabulü ile davaya konu enerji nakil hattının davalı tarafça devir alınmasına, enerji nakil hattı bedeli olan toplam 476.828,73 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının ticari faiz uygulanması ve faizin başlangıç tarihine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş;

karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı şirketin ilgili Yönetmelik ve EPDK hükmüne istinaden davacıya ortak kullanım haline geldiğinden bahisle elektrik bağlantı tesisinin devralınacağını bildirerek dava harici müşterisine enerji ve abonelik verdiği halde davacıya herhangi bir bedel ödemediği,

Mahkemece enerji bağlantı tesisinin bedelinin tespiti amaçlı mahalinde bilirkişi refakatinde keşif icrası ile konusunda uzman bilirkişi heyetinden alınan hüküm kurmaya elverişli yeterlilikteki ve EPDK'nın Ortak Kullanım Haline Gelen Elektrik Dağıtım Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devaralınmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Kararına uygun hesaplama ile enerji nakil hattı bedelinin belirlendiği, bilirkişi raporuna istinaden davacı lehine enerji nakil hattı bedeline hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş;

karara karşı, davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davada ön inceleme aşamasına, dilekçelerin teatisi aşaması tamamlanmadan geçildiğini, ön inceleme duruşması tamamlanarak tahkikat aşamasına başlandığını, davacı tarafça İncesu Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davada taraflarınca cevap dilekçesi verildiğini, ardından davacı tarafça cevaba cevap dilekçesi verildikten sonra dosyada görevsizlik kararı verildiğini, davacı tarafın cevaba cevap dilekçesi taraflarına tebliğ edilmeden görevsizlik kararı verilerek Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/110 Esas sayılı dosyasında görülmeye başlandığını, dilekçelerin teatisi aşaması tamamlanmadan,

davacının cevaba cevap dilekçesine karşı ikinci cevap dilekçesinin sunulmasına fırsat tanınmadan tahkikat aşamasına geçilmesinin usule ve yasaya aykırı olup hukuki dinlenilme hakkının ihlaline sebebiyet verdiğini, davacının ... İli, ... İlçesi, ...

Mevkiinde bulunan enerji nakil hattının devrine rıza göstermemiş olması nedeniyle Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'nin 37. maddesinin (2) fıkrası uyarınca kamulaştırma yoluna gidildiğini ve EPDK tarafından kamu yararı kararı alındığını, (EK 1;

30.07.2020/9480-30 sayılı kamu yararı kararı). davacı tarafın dava dilekçesinde bu işlemin iptalini talep ettiğini, ancak davanın müvekkili şirkete yöneltilmesinin hatalı olduğunu, müvekkili şirketin idari işlemin iptaline yönelik açılan işbu davanın tarafı olmadığını, bu nedenle taraflarına karşı açılan işbu davanın husumet yokluğu nedeniyle reddi gerekmekteyken davanın kabulüne ilişkin verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, Mahkemece ıslahla talep edilen tüm miktara dava tarihinden itibaren faize hükmedildiği,

bu hususun istinaf dilekçesine ek beyan dilekçesinde ileri sürülmesine rağmen Bölge Adliye Mahkemesince dikkate alınmadığını, bilirkişi raporlarına itirazlarının dikkate alınmadığını, müvekkili şirketin yaptığı işlemlerin Yönetmelik ve sair mevzuat düzenlemelerine uygun olduğunu, hükme esas alınan raporda sadece davacının talepleri doğrultusunda hesaplamalar yapıldığını, müvekkili şirketçe uygulanan hesaplama yönteminin, EPDK tarafından 30.12.2017 tarihli ve 30286 sayılı (1.

Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanan Kullanıcı Mülkiyetindeki Elektrik Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devralınmasına Dair Usul ve Esaslar madde 8'de belirtilen yöntem ile hesaplandığını, bilirkişilerce raporlarda yapılan hesaplamaların ise, tek tek kullanılan malzemeye göre ve neye göre belirlendiği belli olmayan piyasa fiyatlarına göre hazırlandığını, hükme esas alınan raporların mevzuat hükümlerine aykırı olarak hazırlandığını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, enerji nakil hattının devralınması ve 3. kişilerin yararlandırılması yönündeki işlemin iptali, olmadığı takdirde enerji nakil hattının değerinin davalıdan tahsili taleplidir.

Temyiz edilen kararın dayandığı bilgi ve belgelere, Mahkemece enerji bağlantı tesisinin bedelinin mahallinde alanında uzman bilirkişi heyetince icra edilen keşif sonrasında alınan EPDK'nun Ortak Kullanım Haline Gelen Elektrik Dağıtım Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devaralınmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Kararına uygun hesaplama ile enerji nakil hattı bedelinin 09.12.2024 tarihli ek raporla denetime elverişli şekilde belirlenmesine, istinafta ileri sürülmeyen sebeplerin temyizde ileri sürülemeyeceği dikkate alındığında, davalının faize yönelik temyiz sebeplerinin yerinde bulunmamasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR