Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2021/41958 K.2022/14018

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma eyleminden ve sanık ... hakkında göçmen kaçakçılığı eyleminden zamanaşımı içerisinde hüküm kurulabileceği belirlenerek dosya görüşüldü:

A-Sanık ...'a 26/01/2021 tarihinde tebliğ olunan hükmü, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken CMUK'nın 310. maddesinde belirtilen bir haftalık yasal süreden sonra 04/02/2021 günü temyiz eden sanığın vaki temyiz isteminin tebliğnameye aykırı olarak CMUK'nın 317. maddesi gereğince REDDİNE,

B-Diğer sanıklar hakkında verilen mahkumiyet hükümlerinin incelenmesinde ise;

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre, sanık ... hakkında 12/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminden mahkumiyet hükmü kurulduğu anlaşılmakla tebliğnamedeki iade talep edilen görüşe iştirak edilmeyerek yapılan incelemede;

1- Sanıklar ..., ..., ..., ... ve ... hakkında suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve yönetme eylemlerinden ve sanıklar ..., ... ve ... hakkında 28/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eylemlerinden, sanık ... hakkında 17/12/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminden verilen mahkumiyet hükümleri yönünden;

Sanıklara yükletilen suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve yönetme ve göçmen kaçakçılığı eylemleriyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemlerin sanıklar tarafından işlendiğinin Kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tiplerine uyduğu,

Cezaların aşağıdaki eleştiri dışında kanuni bağlamda uygulandığı,

Mahkemece sanıklar ..., ... ve ...'un 28/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminde, ... uyruklu 14 göçmenin ...'ın ... Adası'na çıkmalarını sağladığı kabul edilmesine karşın eylemlerin teşebbüs aşamasında kaldığı gerekçesiyle sanıklar hakkında TCK'nın 35/2 maddesi uygulanmış ise de, aleyhe temyiz bulunmadığından bozma yapılamayacağı,

Anlaşıldığından, sanıklar ... ve ..., ..., ..., ... müdafileri ile sanıklar ..., ..., ..., ...'ün ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmemiş olmakla, tebliğnameye suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve yönetme eylemleri yönünden uygun, 28/11/2008 ve 17/12/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eylemleri yönünden aykırı olarak, TEMYİZ DAVASININ ESASTAN REDDİYLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

2-Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., hakkında suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma eylemleri yönünden;

Sanıklara atılı suça ilişkin yasa maddesinde öngörülen cezanın üst sınırı uyarınca, 5237 sayılı TCK’nın 66/1-e ve 67/4. maddelerine göre, suçun tabi bulunduğu 12 yıllık olağanüstü dava zamanaşımının gerçekleştiği anlaşıldığından, sanıklar ..., ..., ..., ..., ... müdafilerinin ve ..., ..., ..., ...'ın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmekle, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca, tebliğnameye aykırı olarak,

başkaca yönleri incelenmeyen HÜKÜMLERİN BOZULMASINA, ancak, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta CMUK’nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan sanıklar hakkında açılan kamu davalarının gerçekleşen dava zamanaşımı nedeniyle, 5237 sayılı TCK’nın 66/1-e, 67/4 ve CMK’nın 223/8. maddeleri gözetilerek DÜŞMESİNE,

3- Sanık ... hakkında 12/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminden dolayı verilen mahkumiyet hükmü ile sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... hakkında 12/11/2008 tarihli, sanıklar ... ve ... hakkında 24/11/2008 tarihli, sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında ise 17/12/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eylemleri yönünden ise;

a)Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 141, 5271 sayılı CMK'nın 34/1, 230 ve 1412 sayılı CMUK'nın 308/7. maddeleri uyarınca mahkeme kararlarının, Yargıtay denetimine olanak verecek biçimde açık ve gerekçeli olması gerekir.

Yargıtay’ın gerekçelerde tutarlılık denetimini yapabilmesi için; kararın dayandığı tüm verilerin, bu veriler konusunda mahkemenin ulaştığı sonuçların, iddia, savunma ile mağdur ve tanık anlatımlarına ilişkin değerlendirmelerin, hangi anlatımın ne gerekçeyle diğerine üstün tutulduğunun açık olarak hükmün gerekçesine yansıtılması, mahkemece ulaşılan vicdani kanı sonucunda sanıkların hangi fiillerinin suç sayıldığı açıklandıktan sonra kabul edilen bu fiillerin hukuki nitelendirilmesinin yapılması ve sanıkların eylem veya eylemlerinde maddi fiillerin açıkça kişi, yer ve zaman gösterilerek açıklanması gerekmektedir.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olayda; sanıklar ..., ... ve ... hakkında iddianame anlatımında 12/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eylemine dair bir anlatımın bulunmaması, sanık ...'in 11/11/2008 tarihinde göçmenlerin yurt dışında çıkışını sağladığının iddia edilmesi, örgütün lideri olarak kabul edilen sanık ... hakkında iddianamede sadece 24/11/2008 tarihli eyleme iştirak ettiğinin ileri sürülmesi ve diğer eylemlere ne şekilde iştirak ettiğine dair bir anlatımın bulunmaması,

iddianame anlatımında sanık ...'un 16/10/2008-03/12/2008 tarihleri arasında birden fazla göçmen kaçakçılığı eylemine katıldığının ileri sürülmesine karşın özellikle 24/11/2008 tarihli eyleme dair bir anlatımın bulunmaması, mahkeme tarafından sanığın bu tarihteki eyleme de katıldığı kabul edilmesine karşın hakkında herhangi bir hüküm kurulmaması ve 17/12/2008 tarihli eyleme ne şekilde iştirak ettiğinin açıklanmaması, 17/12/2008 tarihli eylem yönünden de iddianame anlatımında sanıklar ... ve ... hakkında herhangi bir anlatımın bulunmaması hususları da gözetilerek,

mahkemece hakkında 12/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminden mahkumiyet kararı verilen sanık ... ve 17/12/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminden haklarında mahkumiyet kararı verilen sanıklar ..., ... ve ... haricinde, 12/11/2008, 24/11/2008 ve 17/12/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eylemlerinden haklarında mahkumiyet kararı verilen tüm sanıkların söz konusu göçmen kaçakçılığı eylemlerini ne şekilde gerçekleştirdikleri delillerle ilişkilendirilerek açıklanmadan yetersiz gerekçe ile sanıkların mahkumiyetlerine karar verilmesi,

b)Sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'in iddianamede tek göçmen kaçakçılığı eyleminden cezalandırılmalarının talep edilmesine karşın, sanıklara CMK'nın 226. maddesi uyarınca ek savunma hakkı verilmeksizin, sanıklar ... ve ...'ın ayrı ayrı üç göçmen kaçakçılığı eyleminden, sanıklar ..., ..., ... ve ...'in ise ayrı ayrı iki göçmen kaçakçılığı eyleminden mahkumiyetlerine karar verilmesi,

c)Sanık ...'nun 12/11/2008 tarihinde ...'da yakalandığının anlaşılması, bu sanık yönünden iddianamede 17/12/2008 tarihli eyleme dair bir anlatımın bulunmaması karşısında, mahkemece sanık hakkında ...'da yakalandıktan sonra ne şekilde örgüt kapsamında 17/12/2008 tarihli eyleme iştirak ettiği açıklanıp tartışılmaksızın yetersiz gerekçeyle mahkumiyet hükmü kurulması,

d)17/12/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eylemi yönünden, sanık ... hakkında iddianamede herhangi bir anlatımın bulunmaması, hükümde ilk kısımda sanığın adı bulunmasına karşın, sanığın bu eyleme ne şekilde iştirak ettiğinin mahkemece açıklanıp tartışılmaması ve hangi madde uyarınca hüküm verildiğinin hükümde gösterilmemesi,

e) 12/11/2008 tarihli göçmen kaçakçılığı eyleminden kurulan hükümde temel hapis cezasının süresinin hükümde gösterilmemesi,

f) UYAP sisteminden alınan güncel nüfus kaydına göre sanık ...'nun 12.07.2021 tarihinde öldüğü anlaşılmakla, bu husus araştırılarak sonucuna göre TCK’nın 64/1 ve CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca, ölüm nedeniyle sanık hakkında düşme kararı verilmesinde zorunluluk bulunması,