Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2021/43117 K.2022/9541

Hakaret suçundan sanık ...'in, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 125/1, 125/4, 62 ve 52/2. maddeleri gereğince 1.740,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair, ... 3. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 12/03/2021 tarihli ve 2019/889 esas, 2021/284 sayılı kararına karşı sanık tarafından yapılan itirazın kabulü ile anılan kararın kaldırılmasına ilişkin, mercii ... 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 21/06/2021 tarihli ve 2021/463 değişik ... sayılı kararını kapsayan dosya incelendi. İstem yazısında;

"Dosya kapsamına göre, 5271 sayılı Kanun’un 231/8. maddesinde “Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez.” şeklinde yer alan düzenlemeye nazaran, sanık hakkında daha önce hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiğinden bahisle, mercii tarafından 12/03/2021 tarihli kararın kaldırılmasına karar verilmiş ise de; sanığın suç tarihinde sabıkasız olması, 23/01/2020 tarihli celsede hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını kabul etmesi karşısında, itirazın kabulüne esas olarak gösterilen ...

2. Asliye Ceza Mahkemesinin 02/01/2020 tarihli ve 2019/529 esas, 2020/12 sayılı kararının, incelemeye konu suç tarihi olan 16/07/2018 tarihinden sonra, 11/03/2020 tarihinde kesinleşmiş olması nedeniyle sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına engel teşkil eden bir husus bulunmadığı, zira 5271 sayılı Kanun'un 231/8. maddesi ile denetim süresinde yeni bir suç işlenmesi durumunda yeniden hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyeceğinin düzenlendiği gözetilmeden itirazın reddi yerine, yazılı şekilde kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü ifadeli 26/10/2021 gün ve 94660652-105-28-17520-2021-Kyb sayılı yazılı istemlerine müsteniden ihbar ve mevcut evrak tebliğ olunur." denilmektedir.

Hukuksal Değerlendirme:

5271 sayılı CMK’nın 231. maddesinde düzenlenen “hükmün açıklanmasının geri bırakılması” müessesesinin uygulanabilmesi için öncelikle,

- Sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünde, hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az süreli hapis veya adli para cezasından ibaret olması,

- Suçun CMK’nın 231. maddesinin 14. fıkrasında yazılı suçlardan olmaması,

- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması,

- Sanığın hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına itirazının olmaması,

- Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tamamen giderilmesine ilişkin koşulların birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir.

Anılan bu objektif koşulların gerçekleşmesi ile birlikte ayrıca “Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılmasına” ilişkin takdire dayalı subjektif koşulun da gerçekleşmesi halinde “hükmün açıklanmasının geri bırakılması” müessesesinin uygulanması olanağı bulunmaktadır.

5271 sayılı CMK’nın 231/6-b maddesindeki “Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması” şeklindeki düzenleme ile kanun koyucu, suça ve faile ilişkin tüm objektif şartları taşıyan herkes için mutlak surette hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi gerektiğini kabul etmeyip, hâkime belirli ölçüler içerisinde bir takdir hakkı tanımıştır. Ancak, sanığın yeniden suç işleyip işlemeyeceği hususundaki değerlendirmenin dosya içeriğine uygun, kanuni ve yeterli gerekçe içermesi ve bu gerekçenin hükümde yer alan hapis cezasının seçenek yaptırımlara çevrilmesi, ertelenmesi ve takdiri indirim uygulamalarında dayanılan gerekçe ile çelişmemesi gerekir.

CMK'nın 231. maddesinin sekizinci fıkrasına birinci cümlesinden sonra gelmek üzere, 28/06/2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 6545 sayılı Kanun'un 72. maddesiyle, "Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez" şeklinde düzenleme eklenmiştir.

Anılan Kanun'un gerekçesi şöyledir;

“Söz konusu maddenin uygulamasında, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilen sanıklar hakkında işledikleri diğer suçlardan dolayı da birçok kez hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği görülmektedir. Yapılması öngörülen değişiklikle, bu uygulamaya son verilmesi ve denetim süresi içinde sanık hakkında bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilememesi amaçlanmaktadır. Kişinin işlediği ikinci suçun denetim süresi içinde işlenip işlenmediğinin önemi bulunmamaktadır. Daha önceden işlenen suçlar bakımından da bu yasak uygulanacaktır."

Bu hükmün amacı, suç failinin birden fazla hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumundan yararlanmasının önüne geçmek olup, maddenin lafzı ile madde gerekçesinin içeriğine göre, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi halinde, sanık hakkında tatbik edilmesi zorunlu olan 5 yıllık denetim tedbirine tabi tutulması şartının yerine getirilmesi sırasında, sanık hakkında kasıtlı başka bir suçtan dolayı bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilemeyecektir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Suç tarihi itibariyle sanık ...'in dosya arasında bulunan 23/05/2019 tarihli adli sicil kaydına göre, geçmiş hükümlülüğünün bulunmadığı, inceleme konusu hakaret suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına itiraz sürecinde alınan 18/06/2021 tarihli adli sicil kaydına göre ise sanık hakkında, ...

2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 02/01/2020 tarihli, 2019/529 esas, 2020/12 sayılı kararıyla, kasten yaralama suçundan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği, kararın 11/03/2020 tarihinde kesinleştiği ve bu suç yönünden sanık hakkında denetim süresinin başladığı anlaşılmıştır. Böylece CMK’nin 231/8. maddesindeki.

“Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez” şeklindeki düzenleme gereğince inceleme konusu hakaret suçu yönünden sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyecektir.

Sanığın hakaret suçunu, adli sicil kaydındaki kasten yaralama suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleşme tarihinden önceki bir tarihte gerçekleştirmiş olmasının önemi bulunmamaktadır. Zira sanığın bu suçtan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının denetim süresi 11/03/2020 tarihinde başlamış ve hakaret suçundan mahkemece 12/03/2021 tarihinde karar verilmiştir.