Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2023/1827 K.2025/9788

KÜNYE

4. Ceza Dairesi 2023/1827 E., 2025/9788 K.

Mercii: Yargıtay
Karar tarihi: 26 Mayıs 2025
Mahkemesi: Ceza Dairesi
Sayısı: 2021/3559 E., 2021/3583 K.
Suçlar: Tehdit, hakaret
Hükümler: İstinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddi
Tebliğname görüşü: Onama, ret

Karar metni, Yargıtay Karar Arama kaynağından olduğu gibi aktarılmıştır; metne müdahale edilmemiştir. Kişisel veriler maskelenmiştir. Bu karar için özgün analiz henüz yazılmamıştır.

Karar Metni

1.012 kelime·5 dk okuma·5 bölüm

Yapılan ön incelemede sanık hakkında tehdit suçundan kurulan hükmün kesin nitelikte olduğu belirlenmiştir. Hakaret suçundan kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir sebeplerin bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.... 25. Asliye Ceza Mahkemesinin kararı ile sanık hakkında hakaret suçundan mahkumiyet kararı verilmiştir. 2.Yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin kararı ile sanık hakkında hakaret suçundan İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik sanığın ve katılan vekilinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği, kendisine yöneltilen iddiaların tamamının somut delillerden uzak olduğuna, katılan hakkında görevi ihmalden suç duyurusunda bulunacağını söylemesi nedeniyle kendisine böyle bir isnatta bulunduğuna, atılı suçlamaları kabul etmediğine ilişkindir.

III. GEREKÇE

Hakaret Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Hakaret fiillerinin cezalandırılmasıyla korunan hukuki değer, kişilerin onur, şeref ve saygınlığı olup, bu suçun oluşabilmesi için, davranışın kişiyi küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleşmesi gerekmektedir. Bir hareketin tahkir edici olup olmadığı bazı durumlarda nispi olup, zamana, yere ve duruma göre değişebilmektedir. Kamu görevlileri veya sivil vatandaşa yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça, onur, şeref, ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövme fiilini oluşturması gerekmektedir.

Olay günü sanığın, katılana söylediği kabul edilen sözlerin, muhatabın onur, şeref ve saygınlığını rencide edici boyutta olmayıp, rahatsız edici, kaba ve nezaket dışı hitap tarzı niteliğinde olduğu, dolayısıyla hakaret suçunun unsurları itibariyle oluşmadığı gözetilmeden, sanığın beraatı yerine mahkûmiyetine karar verilmesi hukuka aykırı görülmüştür.

IV. KARAR

A. Sanık Hakkında Tehdit Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

İlk Derece Mahkemesince hükmolunan cezanın tür ve miktarı ile istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince verilen esastan ret kararı nazara alınarak 5271 sayılı Kanun’un 286. maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinin ilgili bölümünde yer verilen "… ilk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin her türlü bölge adliye mahkemesi kararları"nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile incelenen suçların 5271 sayılı Kanun'un 286. maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen suçlar kapsamında olmadığı

birlikte değerlendirildiğinde sanığın temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun'un 296. maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

SONUÇ / HÜKÜM

B. Hakaret Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle sanığın temyiz istemi yerinde görüldüğünden Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararının 5271 sayılı Kanun'un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye aykırı olarak, oy çokluğuyla BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca ... 25. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 26.05.2025 tarihinde karar verildi.

Karşı Oy

Sanık ... hakkında katılan ...’e yönelik 10/09/2019 tarihinde işlediği suçlardan Antalya 25. Asliye Ceza Mahkemesinin 30/092021 tarihli ve 2019/1661 E. 2021/1317 sayılı Kararıyla;

• Hakaret suçundan Türk Ceza Kanunu'nun 125/3-(a), 62/1 maddeleri gereğince neticeten 10 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına,

• Tehdit suçundan Türk Ceza Kanunu'nun 106/1-Birinci cümle, 62/1 maddeleri gereğince neticeten 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına,

• Tekerrür hükümlerinin uygulanmasına, yargılama giderlerine,

Hükmedilmiştir.

Kararın süresi içinde sanık ve katılan vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin 08/12/2021 tarihli ve 2021/3559-3583 E.K. sayılı kararıyla hükmün vekalet ücreti yönünden Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 303/1-(h) ve 280/1-(a)-son maddeleri gereğince tehdit suçu yönünden kesin, hakaret suçu yönünden temyizi kabil olmak üzere istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

Söz konusu Bölge Adliye Mahkemesi Kararına karşı süresinde yapılan kanun yolu başvurusu üzerine Yüksek Dairenin 26/05/2025 tarihli ve 2023/1827 Esas, 2025/9788 sayılı Kararıyla; sanığın sarf ettiği iddia ve kabul edilen sözlerin şikayetçinin onur, şeref ve saygınlığını rencide edici boyutta olmayıp nezaket dışı ve kaba söz niteliğinde olduğu gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Sanığın sarf ettiği sözlerin kaba hitap tarzı olduğuna ilişkin bozma düşüncesine iştirak edilememiştir.

Şöyle ki;

Somut olayda, katılanın ... Hastanesinde doktor olarak görev yapmakta iken sanıkla aralarında çıkan tartışmada, sanığın katılana hitaben “eşek gibi bakacaksın” şeklinde söz söylediği gerek ilk derece mahkemesince gerekse istinaf incelemesinde sabit görülmüş, temyiz incelemesinde de bu husus yerinde bulunmuştur.

Yüksek Dairemizin birçok kararında belirtildiği şekilde, hakaret fiilinin cezalandırılmasıyla korunan hukuki değer, kişilerin onur, şeref ve saygınlığı olup, bu suçun oluşabilmesi için, davranışın kişiyi küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleşmesi gerekmektedir. Bir hareketin tahkir edici olup olmadığı bazı durumlarda nispi olup, zamana, yere ve duruma göre değişebilmektedir. Kişilere yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça, onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövmek fiilini oluşturması gerekmektedir.

Bu çerçevede sanığın şikâyetçilere yönelik sarf ettiği sözün hakaret olup olmadığının değerlendirilmesi uygun olacaktır.

“eşek gibi” ile ilgili Türk Dil Kurumunun Atasözleri ve Deyimler Sözlüğünde (https://sozluk.gov.tr/) “kaba, düşüncesiz” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir.

Malumları olduğu üzere, insanlar doğrudan ifade edemedikleri gerçekleri az ve öz sözle aktarmak için atasözleri ve deyimlere başvurmuşlar; benzetme, teşhis, cinas, aktarma gibi söz sanatlarını kullanarak dolaylı yoldan mesajlarını iletmişlerdir. Bu söz sanatlarını kullanırken hayvanlar, nesneler ve toplumun çok yakından tanıdığı kişiler sözün aktarılmasında aracı olmuşlardır.

Türkçedeki atasözleri ve deyimlerde anlam aktarmada en çok yararlanılan unsurlardan biri hayvanlar olmuştur. Aslan, at gibi hayvanlar daha çok iyi özellikleri ile ön plana çıkarılırken, eşek, it/köpek gibi hayvanlar ise çeşitli yönleri ile kötülenen hayvanlar olmuştur. Bu hayvanlar içerisinde it/köpek ayrı bir yer tutar. “eşek” sözü de söz konusu atasözünde hayvandan insana aktarım yapılan bir mecaz olduğu belirtilmelidir.

(ERDOĞAN Songül, “Atasözleri ve Deyimlere Göre Türkçedeki ‘İt ve Köpek’ Kavramları” Cappadocıa Journal Of Hıstory And Socıal Scıences (Cahıj), Mayıs 2020, syf 136)

Bir deyimin salt bu vasfına dayanarak kullanılması halinde tahkir kastının olmadığından bahsetmek mümkün değildir. Söz konusu atasözünde yer alan “eşek gibi” sözünün hayvanın olumsuz vasıflarını önceleyen sövgü sözü olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Dolayısıyla, sanığın katılana yönelik sarf ettiği sözün açıkça, onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte olduğunun kabulü gerekir. Yukarıda arz ve izah edilen sebeple, temyiz isteminin esastan reddiyle hükmün onanması gerektiği düşüncesiyle bozma düşüncesi içeren çoğunluk görüşüne iştirak edilememiştir.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2023/1827, K. 2025/9788, 26 Mayıs 2025 tarihli karar · Kaynak: Yargıtay Karar Arama