Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2009/8453 K.2010/6835

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 26/04/2006 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 25/02/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Diğer temyiz itirazına gelince; dava, tapu sicilinin tutulmasından dolayı uğranılan zararın, Devletin sorumluluğuna ilişkin Medeni Yasa'nın 1007. maddesi gereğince, ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem kabul edilmiş; karar, davalı tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı, 6 parsel sayılı taşınmazın 135/270 payını 18.6.1997 günü satın alıp adına tescil ettirdiğini, ilk tescilinin asılsız mirasçılık belgesine dayanılarak oluşturulduğu gerekçesiyle satın aldığı payın iptal edildiğini, iyi niyetle satın aldığı taşınmazın elinden çıkması nedeniyle zarara uğradığını belirterek, satın aldığı paya ilişkin bedelinin davalı Hazine'den alınmasını istemiştir.

Davalı idare, mülkiyet geçişinin sahte mirasçılık belgesine dayanılarak yapıldığını, Suriye uyruklu ... ... ...’nin Türk uyruklu mirasçılarından ... ...’ın oğlu olup yasal mirasçı durumunda olan davacının, Suriye uyruklu başka mirasçılar bulunduğunu bilmediği iddiasının inandırıcı olmadığını ileri sürerek, istemin reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Yerel mahkemece, sahte mirasçılık belgesine göre tapu memuru tarafından yapılan işlemden ... zarardan Devletin sorumlu olduğu, tapu kaydına güvenerek pay satın alan davacının iyi niyetli olduğu gerekçesiyle, tapu iptal ve tescil davasının kesinleştiği güne göre belirlenen pay bedelinin, istekle bağlı kalınarak, davalıdan alınmasına karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden; dava konusu taşınmaz, Kötübüyük köyü, 6 nolu parselde kayıtlı toplam 106.963.00 m²’lik ... tarla cinsindeki taşınmazdır. Davacı, taşınmazın 135/270 payını, dava dışı ... ... ...’dan 18.06.1997 günü tapu sicil müdürlüğünde gerçekleştirilen satış işlemi ile satın alarak adına tescil ettirmiştir.

Hazine tarafından açılan tapu iptal ve tescil davası sonunda davacının satın aldığı pay iptal edilerek, asıl hak sahibi ... ... ...’nin Suriye uyruklu mirasçıları adına tesciline ve 1062 sayılı Hudutları Dahilinde Tebabmızın Emlakine Vaziyet Eden Devletlerin Türkiye'deki Tebaaları Emalkine Karşı Mukabelei Bilmisil Tedabiri İttihazı Hakkında Kanun gereğince kullanım hakkının Hazine'ye ait olduğu konusunda tapuya açıklama yazılmasına (şerh verilmesine) ilişkin olarak verilen karar 18.04.2005 gününde kesinleşmiştir.

Dava konusu taşınmaz, ... ... adına kayıtlı iken adı geçenin ölümü üzerine 29.12.1971 günlü mirasçılık belgesi ile mülkiyet geçişi (intikal) sağlanmıştır. Mülkiyet geçişi üzerine Suriye uyruklu mirasçıların payları üzerine 1062 sayılı Yasa gereğince açıklama yazısız yazılarak (şerh konularak) kullanımı Hazine'ye bırakılmıştır.

Ancak, dava dışı ... ... ..., 25.11.1996 günlü mirasçıları eksik ve hatalı gösteren mirasçılık belgesi alarak, tapu kaydında yeniden mülkiyet geçiş (intikal) işlemi yaptırmıştır. Adı geçen kişi, diğer mirasçılardan aldığı genel vekaletname ve paydaşlar payı ile birlikte Suriye uyruklu kişilere ait 950 dönüm arazi tapusunu nakletmiştir. Adı geçenle birlikte tapu sicil müdürü eylemlerinden dolayı ceza mahkemesinde yargılanmışlardır.

Hazinenin açtığı dava sonucu 25.11.1996 günlü mirasçılık belgesi mahkemece iptal edilmiş ve karar 15.01.2001 gününde kesinleşmiştir.

29.11.1971 günlü mirasçılık belgesinde davacının babası ... ..., kök mirasbırakan ... ... ...’nin Türk uyruklu mirasçılarındandır. Ölümü ile davacı ve diğer çocuklarını mirasçı olarak bırakmıştır. Davacı dava konusu taşınmazın yasal mirasçılarındandır. Dosya kapsamından, davacının dava konusu taşınmazı satın almadan önce ortaklık usulü ile kullandığı anlaşılmaktadır.

Davacının satın aldığı taşınmazın tapusunun iptali ile zarara uğradığı bir gerçektir. Ancak, tapu kaydının kendi kök mirasbırakanından geçişi (intikali), yasal mirasçı olması, daha önceki kullanımı göz önüne alındığında, davacının taşınmaz payının satın alırken üzerine düşen özeni gösterdiği kabul edilmez. Davacı, dava konusu taşınmazın eylemli ve hukuki durumunu bilebilecek konumdadır. Bu durumda, zararının oluşmasında davacının bölüşük kusuru bulunduğu kabul edilerek Borçlar Yasası'nın 44. maddesi gereğince, kabul edilecek tazminat tutarından uygun bir indirim yapılması gerekir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilmeyerek, istenen 100.000,00 TL zararının tümden kabul edilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekirse de belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 438/son maddesi gereğince, istekten %50 oranında indirim yapılarak davalının 50.000,00 TL tazminat ile sorumlu tutulması suretiyle, kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.