Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2012/167 K.2012/19826

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 20/05/2010 gününde verilen dilekçe ile haksız fiil nedeniyle manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 28/07/2011 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Davacı vekili, davalı tarafından davacının İran cinsi kedisinin çalınması nedeniyle manevi tazminat talepli dava açmıştır. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya arasında bulunan Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2010/66 esas 2011/58 karar sayılı dosya arasında bulunan, 02.12.2009 tarihli ev arama tutanağı içeriğinden hırsızlık eylemine konu kedinin müşteki-kedi sahibi ...'a teslim edildiği, yapılan yargılama sonunda hırsızlık suçundan haklarında kamu davası açılan sanıklardan ...'ın beraatine, ...'un cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve ... yönünden kararın 16/03/2011 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Manevi zarar, kişilik değerlerinde oluşan objektif eksilmedir. Duyulan acı, çekilen ızdırap manevi zarar değil onun görüntüsü olarak ortaya çıkabilir. Acı ve elemin manevi zarar olarak nitelendirilmesi sonucu tüzel kişileri ve bilinçsizleri; öte yandan acılarını içlerinde gizleyenleri tazminat isteme haklarından yoksun bırakmamak için yasalar, manevi tazminat verilebilecek olguları sınırlamıştır.

Bunlar, kişilik değerlerinin zedelenmesi (TMK 24), isme saldırı (TMK 26), nişan bozulması (TMK 121), evlenmenin feshi (TMK158), bedensel zarar ve ölüme neden olma (BK 47) durumlarından biri ile kişilik haklarının zedelenmesidir (BK 49). Bunlardan TMK’nın 24. maddesi ile BK’nın 49. maddesi daha kapsamlıdır. TMK’nun 24. maddesinin belli yerlere yollaması nedeniyle böyle bir durumun bulunduğu yerde, onu düzenleyen kurallar (örneğin.

TMK 26, 174, 287); bunların dışında BK’nun 49. maddesi uygulanır.

TMK’nın 24. ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı BK’nın 49. maddesinde belirlenen kişisel çıkarlar, kişilik haklarıdır. Kişilik hakları ise, kişisel varlıkların korunmasıyla ilgilidir. Kişisel varlıklar, bedensel ve ruhsal tamlık ve yaşam ile nesep gibi insanın, insan olmasından güç alan varlıklar ya da kişinin adı, onuru ve sır alanı gibi dolaylı varlıklar olarak iki kesimlidir. Somut olayda, dosyadaki bilgi ve belgelere göre, davacının kedisinin davalı tarafından çalınması nedeniyle duyduğu üzüntü nedeniyle manevi tazminat istenmiştir. Soruşturma aşamasında davacının kedisi kendisine teslim edilmiştir.

Kedinin sırf çalınması davacının veya yakınlarının cismani zararına neden olmadığı gibi iç huzuru bozacak nitelikte olgular olmadığından ve manevi zararın koşullarını düzenleyen BK'nun 49. maddesine göre sosyal, fiziki ve kişilik değerlerine saldırı oluşturacak nitelikte bir eylem olmadığından manevi tazminat isteminin tümden reddi gerekirken kısmen kabulü doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.