Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2013/101 K.2013/16888

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... vdl aleyhine 25/04/2011 gününde verilen dilekçe ile basın yoluyla kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 18/09/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, basın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davalılar vekili tarafından temyiz olunmuştur.

Dava konusu yayın.... ve .... Haber TV'de 07/04/2011 tarihinde yayınlanmıştır. Davacının evinde yapılan arama görüntüleri yayınlanarak ''İnternet Andıcı'nda yeni gelişme, aramanın görüntüleri dava dosyasına eklendi'' alt yazısı ile yayınlanan haberde;''...Bu görüntüler ....dava dosyasına eklendi. Polisin arama yaptığı yer tutuklu sanık emekli yüzbaşı ...'ın evi....İnternet Andıcı'nı ele veren ....isimli belgenin bu aramada bulunulduğu iddia edildi.

O andıçta, örgütün, millete karşı kara propaganda yapmak için kurduğu iddia edilen 42 internet sitesinin isimleri yer alıyordu. İnternet andıcını gündeme getiren belge ise işte buydu. Andıcın altında 6 generalin imzası vardı. Son imzanın, dönemin Genelkurmay ikinci başkanı Orgeneral....'a ait olduğu ileri sürüldü. Iğsız'ında olduğu birçok isim, soruşturma kapsamında savcıya ifade verdi...İşin ilginç yanı, andıcı Genelkurmay da doğruladı.

Adli Müşavir...., siteleri Başbakanlığın talimatı ile hazırlandığını söyleyerek açıklamaya çalışmıştı.......'ın evinde bulunan internet andıcı sadece kara propaganda siteleri ile sınırlı değildi. İddiaya göre örgüt yüzlerce internet sitesini de fişlemişti. Ve listeler aramalarda bulundu. Polis kamerası tarafından kaydedilen görüntülerde fişleme listeleri çok net görünüyor. Bu görüntüler.... davasına eklendi. Ayrıca ...

Cumhuriyet Savcılığı tarafından yürütülen Andıç Soruşturması da devam ediyor...'' ifadelerine yer verilmiştir.

Davacı, davaya konu yayının gerçek olmayıp asılsız iddia ve ithamları ile kişilik haklarına saldırıda bulunulduğu gerekçesi ile manevi tazminat ödetilmesini istemiştir. Davalılar ise, dava konusu haberin ... Ajansı tarafından 05/04/2011 tarihinde medyaya geçildiğini ve ulusal basın ve yayın kuruluşları tarafından habere yer verildiğini, haberin gerçek olduğunu, yayının basın özgürlüğü sınırları içerisinde yapıldığını, yayının güncel olduğunu, yayının yapılmasında kamu yararı bulunduğunu, yayının görünür gerçeğe uygun olduğunu, konu ile ifade arasında düşünsel bağlılık bulunduğunu belirterek istemin reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Anayasa'nın 28. maddesinde düzenlenen basın özgürlüğü ve bu özgürlüğün getirdiği ayrıcalıklar sınırsız olmayıp basın özgürlüğünün özel hukuk alanındaki sınırı Medeni Yasa'nın 24 ve Borçlar Yasası'nın 49. maddelerinde anlamını bulan kişilik haklarının korunmasına ilişkin düzenlemelerdir. Borçlar Yasası'nın 49. maddesi gereğince basının sorumlu tutulabilmesi için; yayın ya da eleştirinin kişilik haklarını zedelemesi, bu zedelemenin manevi bir zarar doğurması, kişilik haklarına saldırı ile gerçekleşen zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunması, kişilik haklarına saldırının hukuka aykırı olması ve hukuka aykırılığı ortadan kaldıran hukuka uygunluk nedenlerinin bulunması gerekir.

Hukuka uygunluk nedenleri veya hukuka aykırılığı ortadan kaldıran nedenler ise; gerçeklik, güncellik, kamu yararı ve toplumsal ilgi gibi öze ilişkin koşulları ve konu ile anlatım arasında düşünsel bağlılık, anlatım ve sergilenişteki ölçülülük niteliğindeki biçime ilişkin koşullardır. Yayımlanmasında kamu yararı bulunan gerçek ve güncel bir haberin ya da eleştirinin özle biçim arasında denge kurularak yayımlanması durumunda hukuka aykırılık ortadan kalkar ve artık basın sorumlu tutulamaz.

Dava dosyasının incelenmesinde; ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 22/07/2011 tarih ve 2011/1438 Esas sayılı soruşturması sonucunda davacının da aralarında bulunduğu şüpheliler hakkında T.C. Hükümeti'ni ortadan kaldırmaya veya görevini yapmasını engellemeye teşebbüs etme, Silahlı Terör Örgütü yönetme ve üye olma suçlamasıyla iddianame düzenlendiği, iddianamede davacının psikolojik harekat amacıyla yayın yapan internet siteleri ile fiili irtibatının bulunduğu suçlamasına yer verildiği anlaşılmaktadır.

Davaya konu yayında, haberin içeriğinin ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2011/1438 nolu iddianamesiyle ortaya konulan görünür gerçeğe uygun olduğu anlaşıldığına göre, kişilik haklarının saldırıya uğradığından söz edilemeyeceği ve davalının da manevi tazminat ile sorumlu tutulamayacağı benimsenmelidir. Mahkemece açıklanan yönler gözetilerek, istemin tümden reddedilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçeyle, davalıların manevi tazminat ile sorumlu tutulmuş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.