Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2013/128 K.2013/18052

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 02/12/2009 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 25/10/2011 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava trafik kazası sonucu ölüm nedeni ile uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Zarara yol açan araç olay tarihinde trafikte davalı adına kayıtlıdır. Davalı, aracı 29/01/2009 tarihli kira sözleşmesi ile, dava dışı ....'a 12 ay süre ile kiraladığını, bu nedenle araç işleteni olmadığını savunmuştur. Mahkemece savunmaya itibar edilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Karayolları Trafik Yasası’nın 3 ve 19. maddelerine göre trafik kaydı “işleteni” kesin olarak gösteren bir belirti (karine) değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Kayıt malikinin, işleten olmadığını kanıtlamak için getirilen kanıtların üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarını ortadan kaldıracak (halele uğratacak) bir sonuç yaratmaması gerekir.

Dosyaya ibraz edilen adi yazılı kira sözleşmesi ancak sözleşmenin tarafları arasında bağlayıcıdır. Mahkemece aracın harici satış, kira, ariyet veya rehin gibi nedenlerle başka birisinin elinde bulunmasının davacının hukukunu etkilemeyeceği gözetilerek ve davalı işleten olarak kabul edilerek ona göre karar verilmesi gerekirken, bu yön üzerinde durulmadan davalı hakkındaki davanın aracın işleteni olmadığı gerekçesiyle reddedilmiş olması doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.