Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2014/1174 K.2014/2493

Davacı T.. A... vekili Avukat Z.B..tarafından, davalı İ.. B.. aleyhine 19/12/2012 gününde verilen dilekçe ile menfi tesbit ve istirdat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; yargı yolu nedeniyle mahkemenin görevsizliğine dair verilen 05/06/2013 günlü kararın Yargıtay’ca duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne ve işin niteliğine göre duruşma isteminin reddine karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, menfi tesbit ve istirdat istemine ilişkindir. Mahkemece yargı yolu nedeniyle mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından davacıya tahakkuk ettirilen AYKOME kurum katkı payından dolayı borçlu olmadığının tesbiti ile ihtirazi kayıtla ödenen miktarın geri ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, idare mahkemesinin görevli olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın idari işlemle ilgili olduğu,bu tür davalara idare mahkemesinin bakması gerektiği belirtilerek mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

Dosya kapsamından, davanın AYKOME katkı payından kaynaklandığı anlaşılmaktadır. 15/06/2006 tarih ve 26199 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon merkezleri yönetmeliği 5 md. ğereğince Büyükşehir belediyesi alt yapı koordinasyon merkezi ile ulaşım koordinasyon merkezi büyükşehir belediye başkanına bağlıdır. Başkan bu görevi bizzat veya görevlendireceği kişi eliyle yürütür.

Yine aynı yönetmelik 7. md “AYKOME, büyükşehir belediye başkanı veya görevlendireceği kişinin başkanlığında; a)Büyükşehir belediyesi fen işleri daire başkanı ile büyükşehir belediye başkanının belediye ve işletmeleri ile bağlı kuruluşlarından en az şube müdürü seviyesinde görevlendireceği en fazla on kişinin, b)Milli Savunma Bakanlığı temsilcisinin, c)Karayolları Genel Müdürlüğü temsilcisinin, ç)Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü temsilcisinin, d)Demiryollar, Limanlar ve Hava Meydanları İnşaatı Genel Müdürlüğü temsilcisinin, e)Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü temsilcisinin, f)Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. temsilcisinin,

g)Türkiye Elektrik İletim A.Ş. temsilcisinin, ğ)Şehir İçi Elektrik Dağıtım A.Ş. temsilcisinin, h)Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. temsilcisinin, ı)Belediyelerini ilgilendiren konuların görüşüldüğü toplantılara büyükşehir ilçe ve ilk kademe belediye başkanları veya görevlendirecekleri bir üyenin,

i)Belediye altyapı hizmetlerini etkileyecek derecede yatırım yapan ve belediye tarafından belirlenen özel kuruluş temsilcisinin, katılımından oluşur....” şeklinde AYKOME'nin kimlerden oluşacağını düzenlemiştir. 10. md de AYKOME toplantılarının usulü “AYKOME toplantıları. Bu Yönetmeliğin 7.'nci maddesinde sayılan üyelerin salt çoğunluğunun katılımı ile başkan tarafından açılır. Mazereti olan üyenin yerine kurumları tarafından görevlendirilecek bir yetkili toplantıya katılır.

Oylamalar açık oylama şeklinde yapılır. Kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde başkanın kullandığı oy yönünde çoğunluk sayılır. Kararlarda çekimser kalınamaz.” şeklinde belirlenmiştir. Tüm bu açıklamalar ve yönetmelik içeriğinden, her ne kadar yönetmeliğin 5. md. gereğince AYKOME büyükşehir belediye başkanına bağlı olsada kararlarını kurul olarak ve belli bir çoğunluk sağlanarak almaktadır.

AYKOME'yi oluşturan kuruluşların bir kısmı özel hukuk tüzel kişisi niteliğindedir. O halde bu kurulun aldığı kararın idari bir işlem olduğunun kabulü mümkün değildir.

Davaya konu Katkı payı alacağının da AYKOME toplantıları ile belirlendiği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Belediyenin doğrudan bir kararı sözkonusu değildir. O halde, mahkemece işin esasına girilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile AYKOME KATKI PAYI TAHAKKUK İŞLEMİNİ idari işlem olarak kabul edilip yargı yolu nedeniyle mahkemenin görevsizliğine karar verilmesi doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.