Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2014/2134 K.2014/3199

Davacı A.. E.. vekili Avukat C. B.. tarafından, davalılar M.. S.. vd. aleyhine 17/11/2006 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; dava şartı yokluğundan reddine dair verilen 27/03/2013 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü. Dava, haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece davanın, dava şartı yokluğundan, usülden reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya kapsamından, mahkemece 17/11/2006 tarihinde açılan eldeki davada, ceza mahkemesinin sonucunun beklendiği anlaşılmaktadır. Mahkemece, 22/02/2013 tarihli celsede, “6100 Sayılı HMK'nun 120 ve 115/2 maddeleri gereğince yapılması muhtemel 10 adet tebligat gideri 80,00 TL ile diğer iş ve işlemler için 50,00 TL olmak üzere toplam 130,00 TL gider avansının iki haftalık kesin süre içerisinde davacı vekilince mahkememiz veznesine yatırılmasına,

bu süre içerisinde yatırılmadığı takdirde davanın HMK'nun 120 ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddedileceğinin ihtarına, (ihtarat yapıldı)” şeklinde verilen 1 nolu ara kararla davacı vekiline gider avansı yatırmak üzere kesin süre verilmiş, 27/03/2013 tarihinde verilen kararla da kesin süre içerisinde gider avansı yatırılmadığından dava şartı yokluğundan davanın reddine hükmedilmiştir.

Dava 1086 sayılı HUMK yürürlükteyken açılmıştır. Davanın açıldığı tarih itibariyle gider avansı alınmasına yönelik bir düzenleme mevcut değildir. 01/10/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK'nun 114/g maddesinde gider avansı dava şartı olarak düzenlenmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 448. maddesi uyarınca, HMK hükümleri tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal yürürlüğe girecektir.

HMK'nun 120. maddesinde “Davacı, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığı'nca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. HMK 324. maddesinde ise delil ikamesi avansı düzenlenmiştir.

03/04/2012 tarihli resmi gazetede yayınlanan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin 45/1. maddesi “Davacı, yargılama harçları ile her yıl Bakanlıkça çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Gider avansı, her türlü tebligat ve posta ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderler için davacıdan alınan meblağı ifade eder.” düzenlemesini haizdir.

Yönetmeliğin 45/3. maddesi uyarınca gider avansının verilen kesin süre içerisinde yatırılmaması halinde dava, dava şartı yokluğundan reddedilecektir. Yönetmeliğin 45/4. maddesine göre ise, delil avansının yatırılmaması halinde, o delilden vazgeçilmiş sayılacaktır.

Yukarıda yazılı düzenlemeler uyarınca, dosya kapsamından, eldeki davanın 1086 sayılı HUMK yürürlükteyken açıldığı, dilekçeler aşamasının tamamlandığı ve tahkikat aşamasına geçildiği, tahkikat aşamasıda HMK'nun yürürlüğe girdiği, mahkemece bu aşamada gider avansı yatırılması için kesin süre verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, HMK 120, 324 ve 448. maddeleri ile yönetmeliğin 45. maddesi göz önünde bulundurulduğunda, gider avansının dava açılırken yatırılması gerektiği ve bu aşamanın geçtiği, dolayısıyla tamamlanmış olduğu, öyleyse HMK hükümlerinin tamamlanmış işlemleri etkilemeyeceği, 1086 sayılı HUMK yürürlükteyken açılan bu davada istenilen giderlerin delil avansı kabul edilip, HMK'nun 324. maddesi uygulanmak suretiyle sonuca gidilmesi gerektiği (aynı yönde bakınız, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 12/12/2012 gün, 2012/9-1202 E. 2012/1218 sayılı kararı) sonucuna varılmakla davanın, dava şartı yokluğundan reddedilmesi doğru görülmemiş;

hükmün, bu nedenle bozulması gerekmiştir.