Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2015/10743 K.2017/1085

Davacı ... vekili Avukat ..... tarafından, davalı ... aleyhine 11/07/2014 gününde verilen dilekçe ile itirazın iptali istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 03/03/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili ve davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacının tüm, davalının ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Davalının diğer temyiz itirazlarlarına gelince;

Dava, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine dayalı itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; karar davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı; pazar esnafı olduğunu, ..... şehir pazarında Pazartesi ve Perşembe günleri tezgah açtığını, davalı ... tarafından yasaya aykırı olarak yer tahsis parası, aylık gider, ortak giderler adı altında paralar tahsil edildiğini, bu konuya ilişkin olarak davalı ... tarafından haksız tahsilata dayanak yapılan belediye meclisinin aldığı kararların....

İdare ve Vergi Mahkemeleri tarafından iptal edildiğini, Danıştay tarafından bu kararların onandığını, ayrıca belediyelerin pazar yerlerinden alabilecekleri işgal harç ve ücretleri yasayla belirlenmiş olup, bunlar dışında alınan ücretlerin yasal dayanaktan yoksun olduğunu, yapılan tahsilatlar sebebiyle davalıya geri ödeme yapması için başvurduğunu, davalının talebi reddetmesi üzerinde icra takibi başlatıldığını, davalının yapılan takibe itiraz ettiğini belirterek davalının itirazının iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, bilirkişi raporu benimsenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; ayrıca asıl alacak miktarı üzerinden davacı lehine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.

İcra İflas Kanunu’nun 67/2. maddesi gereğince itirazın iptali davalarında borçlunun icra inkâr tazminatı ile sorumlu tutulabilmesi için itirazında haksız ve alacağın likit olması zorunludur.

İcra inkar tazminatının kanuna konuluş amacı borçlu olduğu miktarı bilebilecek veya bu miktarı tayin edebilecek durumda olan borçlunun, ödeme emrinin tebliği üzerine borcunu inkar etmesini önlemektedir.

Yukarıda da belirtildiği üzere icra inkar tazminata hükmedilebilmesi için takibe konu alacağın likit olması zorunludur. Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ise; ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun kendi başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez.

Somut olayda; dava konusu alacağın varlığı ve miktarı, yargılama sonucu toplanan deliller ve bilirkişi raporu alınarak yapılan hesaplamalar sonucu saptanmış olduğundan, dava konusu alacak likit değildir.

Dolayısıyla itirazın iptali halinde alacaklının icra inkar tazminatı isteyebilmesi için gerek uygulamada, gerekse öğretide öngörülen alacaktaki “likit” yani muayyenlik ve belirlenebilirlik koşulu somut olayda gerçekleşmemiştir.

Bu durumda mahkemece, takip konusu alacak miktarının tespiti yargılamayı gerektirdiğinden, yasal koşulları bulunmadığı halde icra inkar tazminatına hükmedilmesi usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekirse de belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.