Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2015/1987 K.2016/108

Davacı .... vekili Avukat ... tarafından, davalı .... aleyhine 22/11/2013 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 11/09/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Davacı, yasal dayanağı kalmadığı halde davalı idare tarafından tahsil edilen aidatların iadesi isteminde bulunmuştur. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı, 580 sayılı Kanun uyarınca her yıl ....ne gelir kaydı ile aidat ödendiğini, 17/08/2011 tarihi itibariyle 649 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesi ile ...nden kesilen aidatların kararnamenin iptali nedeniyle yasal dayanağı kalmadığı halde 2011-2012 yılları için kendilerinden haksız yere fazladan tahsilat yapıldığını iddia ederek, ödemelerin yasal faizi ile davalı idareden tahsili isteminde bulunmuştur.

Davalı, usul yönünden yargı yolu itirazında bulunmuş esastan da açılan davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, 580 Sayılı .... Kuruluş Kanunu uyarınca davalı İdare tarafından Kamu İktisadi Teşebbüsü olan davacıdan aidat tahsili yapılmaktayken aidat ödemesine dayanak teşkil eden yasanın 649 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesi uyarınca yürürlükten kaldırıldığı gerekçesiyle istemin kabulüne karar verilmiştir.

Davaya konu talep, davalı idarenin eylem ve işleminden kaynaklanmakta olup 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu 2. maddesi hükmünce talep bir tam yargı davası niteliğindedir ve bu davalara bakma görevi idari yargı yerine aittir. 6100 sayılı HMK'nun 114. maddesinde de yargı yolu dava şartları arasında sayılmış olup, dava şartlarının mevcudiyeti mahkemece yargılamanın her aşamasında kendiliğinden gözetilecektir. Bu durumda, mahkemece dava dilekçesinin yargı yolu bakımından reddedilmesi gerekirken uyuşmazlığın esastan incelenmesi doğru olmamış ve bozmayı gerektirmiştir.