Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2015/2108 K.2015/4071

Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı-karşı davalı ... tarafından, davalı-karşı davacı ... aleyhine 13/03/2013 gününde verilen dilekçe ve 24/03/2013 gününde verilen karşı dava dilekçesi ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın ve karşı davanın husumet yönünden reddine dair verilen 06/11/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı-karşı davalı ile davalı-karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere göre davacı-karşı davalının tüm ve davalı-karşı davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Davalı-karşı davacı ...'ün diğer temyiz itirazına gelince;

Asıl dava, 26/12/2011 tarihli resmi evrak içeriğinde yer alan ifadeler nedeniyle manevi tazminat istemine; karşı dava ise, haksız şikayet nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, taraflar kamu görevlisi olup, her iki tarafın da eylemleri görevleri sırasında yapmış oldukları işlemler nedeniyle tazminat talep edildiği, bu nedenle idare’ye karşı dava açılması gerektiği belirtilerek Anayasa 129/5 maddesi gereğince husumet yokluğu nedeniyle her iki davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı-karşı davalı ile davalı-karşı davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Anayasa’nın 129/5 maddesinde; memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının, ancak idare aleyhine açılabileceği benimsenmiştir. Ne var ki, bu kural mutlak olmayıp; idari yetkilerin kullanılma alanı ile, eş anlatımla, idari işlem ve eylem niteliğini yitirmemiş davranışlar ile sınırlıdır. Özellikle, haksız eylemlerde; kamu görevlisinin, Anayasa’nın bu güvencesinden yararlanma olanağı bulunmamaktadır.

Somut olayda; davalı-karşı davacı ..., karşı dava dilekçesinde; davacı-karşı davalının Cumhuriyet Başsavcılığı'na kendisi aleyhine şikayette bulunduğunu, ancak üzerine atılı suçu işlemediğinin ispatlandığını ve hakkında kamu davası açılmasına gerek görülmediğini, davacı-karşı davalının 27/12/2011 tarihli Yüksekokul Müdürlüğü'ne verdiği ve kendisi hakkında "hakaret" konulu yazı ile ilgili soruşturma isteğini içeren dilekçesi uygun görülmediği için işleme konulmadığını, davacı-karşı davalının Datça Cumhuriyet Başsavcılığı'na, Muğla Üniversitesi Rektörlüğü'ne,

Yüksek Öğretim Kurumu'na hatta Başbakanlığa ve Cumhurbaşkanlığı'na kadar kendisi hakkında şikayet dilekçeleri gönderdiğini, ancak bu şikayetlerden dolayı soruşturma açılmadığını, adli ve idari kurumlar ile iş, arkadaş ve aile çevresi önünde küçük düşürdüğünü belirterek manevi tazminat isteminde bulunmuştur. Şu halde karşı davacı, davalının açıkça kişisel kusuruna dayanarak tazminat isteminde bulunmuştur.

Kamu görevlilerinin, kişisel kusuruna dayanan davalar, adli yargı yerinde ve özel hukuk hükümleri uyarınca çözümlenmelidir. Kamu görevlisi konumunda bulunan karşı- davalı hakkında Anayasa m. 129/5 hükmünün uygulanabilmesi söz konusu olamayacağından husumet yokluğu nedeni ile ret kararı verilmiş olması doğru değildir. Mahkemece, karşı davanın esası incelenmeli ve taraf delilleri toplanmalı ve oluşacak sonuca karar verilmelidir.

Açıklanan nedenlerle, karşı davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.

KARŞI OY YAZISI

Anayasa’nın 129/5. maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Yasası’nın 13/1. maddesi gereğince memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken kusurlu eylemleri nedeniyle oluşan zararlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve yasada gösterilen biçim ve koşullara uygun olarak idare aleyhine açılabilir. İdare aleyhine böyle bir davanın açılabilmesi, hizmet kusurundan kaynaklanmış, idari işlem ve eylem niteliğini yitirmemiş davranışlar ile sınırlıdır. Kamu görevlisinin, özellikle haksız eylemlerde, Anayasa ve özel yasalardaki bu güvenceden yararlanma olanağı bulunmamaktadır.

Dava dilekçesinde belirtilen maddi olgulardan davalının salt kişisel kusuruna dayanıldığının anlaşılması karşısında öncelikle bu iddia doğrultusunda delillerin toplanıp değerlendirilerek sonuca varılması gerekir. Açıklanan nedenlerle dairemiz kararının (1) nolu bendine katılmıyorum.02/04/2015