Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2015/2651 K.2016/3736

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğerleri aleyhine 17/02/2009 gününde verilen dilekçe ile rücuen tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen 22/05/2014 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili, duruşmasız olarak incelenmesi de davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 22/03/2016 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı vekili Avukat ... ile karşı taraftan davacı vekili Avukat ...... geldiler. Açık duruşmaya başlandı.

Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra taraflara duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

Dava, rücuen tazminat ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar davacı ve davalı ... tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı Dışişleri Bakanlığı, davalı ... tarafından 13/10/1997 tarihinde kamulaştırılan taşınmazın kamulaştırma bedelinin bakiye kısmının ödenmemesi nedeniyle taşınmaz sahiplerinin 2003 yılında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvurusu üzerine mahkemenin ihlal kararı vererek Türkiye aleyhine hükmettiği maddi tazminat ile yargılama giderini ödediğini bildirerek olayda sorumluluğu olduğu iddiasıyla kamulaştırma kararında imzası olan encümen üyeleri ile ödemenin yapılmadığı süreçte görev yapan belediye başkanları ve belediye tüzel kişiliğinden rücuen tahsili isteminde bulunmuştur.

Davalılar davanın reddi gerektiğini savunmuşlardır.

Mahkemece ödemenin yapılmamasında davalı ... başkanlarının %50'şer oranda kusurlarının bulunduğu gerekçesiyle davacının ödediği miktarın tamamının davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen ödetilmesine karar verilmiş, Dairemizin temyiz incelemesi sonucu 20/03/2012 gün ve 2011/2172 esas, 2012/4477 karar sayılı ilamıyla “ 4-Davalılar ... ... ve...'ın öteki temyiz itirazlarına

gelince, ...a- ......'in hükmettiği 134.000 Euro maddi tazminat miktarı içinde davalılardan ... tarafından ödenmesi gereken kamulaştırma bedelinin faizi ile birlikte miktarı bulunup bu miktarın davalılardan belediye başkanlığının gerçek borcu olduğu kabul edilerek davacının ödediği miktardan düşülmeli kalan kısmı davalı ... başkanlarının sebebiyet verdiği zarar olarak kabul edilmelidir.

Mahkemenin bu yönü gözetmeden ödenen tüm tazminatı davalı ... başkanlarının sebebiyet verdiği zarar olarak kabul etmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir. b-dava rücu davası olduğundan müştereken ve müteselsilen davalıların sorumluluğuna karar verilmesi doğru değildir. O halde mahkemece davalıların görev yaptıkları süreler dikkate alınarak kusurları oranında bölüştürülerek tespit edilecek tazminatın rücuen tahsiline karar verilmelidir.

Bu yönün de gözetilmemesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.” denilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonunda, davalı encümen üyeleri yönünden davanın reddine, davalı ... yönünden davanın tahkim usulüne göre çözümlenmesi gerektiğinden mahkemenin görevsizliğine, davalılar ... ve ... yönünden istemin kısmen kabul kısmen reddi ile görev yaptıkları süreler nazara alınarak sorumlu oldukları tutarın 10.053,62 TL'sinin davalı ...'dan, 57.794,48 TL'sinin davalı ...'dan ödetilmesine karar verilmiştir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 62. maddesinde “Tazminatın aynı zarardan sorumlu müteselsil borçlular arasında paylaştırılmasında, bütün durum ve koşullar, özellikle onlardan her birine yüklenebilecek kusurun ağırlığı ve yarattıkları tehlikenin yoğunluğu göz önünde tutulur.” hükmü bulunmaktadır.

Mahkemece bozmaya uyulmuş olmasına karşın, davalıların kusur oranları belirlenmeden salt görev yaptıkları süreler nazara alınarak matematiksel bir hesap yapılarak hüküm kurulması doğru olmamıştır. Zararın davalılar arasında paylaştırılmasında yukarıda anılan kanun hükmü de nazara alınarak davalılar ... ve ...'ın zarar doğuran işlemdeki rolü nazara alınarak kendilerine yüklenebilecek kusurun ağırlığı, bütün durum ve koşullar ile dosya kapsamındaki tüm deliller gözetilerek kusur oranları tayin edilmelidir. Yanılgılı değerlendirme ile hüküm kurulması doğru olmamış, kararın taraflar yararına bozulması gerekmiştir.