Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2016/11373 K.2017/437

Davacılar ... ve ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 19/12/2014 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair verilen 17/05/2016 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, şehit yakınlarına yapılması gereken yardım talebine ilişkindir. Mahkemece, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş; karar, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacılar, çocukları ...'nun 10/08/1982 tarihinde ... ilçesinde devriye görevini ifa ederken ... askerleri tarafından sınır dışından atılan mermiler sonucu şehit düşerek vefat ettiğini, davalı vakfa yaptıkları ölüm yardımı başvurusunun daha önce kendilerine ödeme yapıldığı gerekçesiyle reddedildiğini ancak böyle bir ödemenin söz konusu olmadığını iddia ederek, ödenmesi gereken ölüm yardımının yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili isteminde bulunmuşlardır.

Davalı, davanın zamanaşımına uğradığını, vakfın şehit er ve yakınlarına kanunen yardım yapmasını emreden yasal bir hüküm bulunmadığını, davacılara daha önceden ödeme yapıldığını belirterek istemin reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davacıların çocuğunun askerde 10/08/1982 tarihinde şehit edildiği, bu olayın üzerinden yaklaşık 34 yıla yakın bir zaman diliminin geçtiği, 6098 sayılı TBK'nın 72. maddesine göre tazminat isteminin zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yılın geçmesi ile zaman aşımı uğrayacağı gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Zaman aşımı hukuk kurallarının kişilere tanıdığı hakların, getirdiği yaptırımların yine hukuk kuralları ile belirlenen süreleri aşmasıdır.

Davaya konu olayda zaman aşımı müessesi kendine özgü bir nitelik arz etmektedir. Her ne kadar mahkemece olayda haksız fiil zaman aşımı uygulanmışsa da olayın kendine özgü niteliği gereği davalıyı haksız fiil faili olarak nitelemek somut vaka ile örtüşmemektedir. Bu nedenle haksız fiil zaman aşımı süresinin uygulanması doğru olmamıştır.

... Vakfı kendi iç mevzuatında; vakıf tarafından bir defaya mahsus yapılan yardımlar arasında şehit olan veya herhangi bir nedenle hayatını kaybeden (intihar dâhil) erbaş ve erler için yapılan ölüm yardımını saymış, Yardım Uygulamasına Yönelik Usul ve Esasları belirlerken de 3. maddesinde bir kere yapılan ölüm, maluliyet ve doğum yardımlarının zaman aşımına uğramayacağını hükme bağlamıştır.

Şu durumda; mahkemece uyuşmazlığın esasının incelenmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun olmamış ve kararın bozulması gerekmiştir.