Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2016/14911 K.2018/8211

Davacılar ... ve diğerleri vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... Petrolcülük İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... aleyhine 02/07/2014 gününde verilen dilekçe ile haksız fiil nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18/03/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Karayolları Genel Müdürlüğü hakkında açılan dava tefrik edilerek ayrı bir esasa kaydedilmiş olup, karar başlığında anılan kurumun davalı olarak gösterilmesi doğru değil ise de; bu husus mahallînde düzeltilebilir bir maddi hata olarak değerlendirilmiş ve bozma nedeni yapılmamıştır.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalı ... İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin (davalı şirket) aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Davalı şirketin diğer temyiz itirazına gelince;

Dava, haksız fiil nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı şirket tarafından temyiz edilmiştir.

Davacılar vekili, müvekkillerinin ... İli ... İlçesi ... adada bulunan muhtelif parsellerde (14 adet parsel) icarcı olarak ekmeklik buğday ve arpa ektiklerini, davalılarca yapılan bakım çalışmaları sırasında çıkan yangın neticesinde ürünlerin yanarak zarar gördüğünü belirterek maddi tazminat isteminde bulunmuştur.

Davalılar, davanın reddedilmesi gerektiğini savunmuşlardır.

Mahkemece, davacıların icarcı oldukları taşınmazlarda 09/07/2013 tarihinde davalıların kusuru ile çıkan yangın neticesinde, davacıların ektikleri ürünlerin yandığı, buna ilişkin olarak ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/25 değişik iş sayılı dosyasında tespit yapıldığı ve zararın saptandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

.. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/25 değişik iş sayılı dosyası üzerinden mahallinde fen ve ziraat mühendisi bilirkişi eşliğinde 19/07/2013 tarihinde keşif yapılmıştır. Ziraat mühendisi bilirkişi tarafından hazırlanan 31/07/2013 tarihli raporda; zarar hesaplamasında, yanan ürünlerin fiyatlarının 2013 yılı ortalama satım fiyatlarına, dekara verimin üretim sezonunun genel durumu, yağış ortalaması vb etkenlere göre belirlendiği belirtilerek her bir parsel için ayrı ayrı hesaplama yapılmıştır.

Mahkemece, davalıların tespit raporuna yönelik itirazları değerlendirilerek ... İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nün olay tarihini kapsayan maliyet çizelgeleri dosyaya kazandırılmış ve tespit keşfine katılan ziraat mühendisi bilirkişiden bu çizelgeler kullanılarak ve hasat giderleri düşülerek ek rapor hazırlaması istenilmiştir.

04/03/2016 tarihli ek raporda; resmî maliyet çizelgelerindeki verilere ve yangın olmasaydı elde edilecek net gelire göre hesaplama yapılmıştır.

(Toplam 18 adet taşınmaz için hesaplama yapılmış olup ..., ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar dava konusu değildir.) Ancak raporda; tespit raporunda yangın dolayısıyla her bir parselde kaybolan ürün değerinin gösterildiği, maliyet çizelgesi ile net gelir hesaplamasında ise üreticilerin tarla sürümü, ikileme, ekim, tohum, gübre, işçilik vb. giderlerini ödedikten sonra ellerinde kalacak net gelirin gösterildiği, net gelir yönteminin esas alınması durumunda üreticilerin zarara uğrayacağı, tespit raporundaki hesaplamanın daha uygun olduğu yönünde mütalaada bulunulmuştur.

Mahkemece de bu görüş doğrultusunda tespit raporuna göre hüküm kurulmuştur. Ancak hükme esas alınan tespit bilirkişi raporu denetime ve hüküm kurmaya elverişli değildir.

Yargıtayın yerleşik uygulamalarında, bilimsel yöntemle yapılacak değerlendirmede; ürünler için dekar başına elde edilecek ortalama verimine, üretim giderine ve toptan satış fiyatına ilişkin olarak ciddi istatistiki bilgilere dayalı olduğu bilinen o yerdeki Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü verilerinin esas alınması suretiyle hesaplama yapılması gerektiği benimsenmiştir.

Hükme esas alınan raporda kullanılan veriler denetlenebilir olmadığı gibi giderler düşülmeden zarar kapsamının belirlenmiş olması da doğru değildir. Yetersiz bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

KARŞI OY YAZISI

Davacıların kiracı oldukları taşınmaza ektikleri ürün için zarar tarihine kadar yaptıkları masrafların, zarar kapsamından düşülmesi halinde davacının gerçek zararının karşılanmayacağı, ancak yapılması gereken ve henüz yapılmayan giderlerin zarar kapsamından düşülmesi gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.20/12/2018