Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2016/4076 K.2016/6379

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... ve diğeri aleyhine 19/07/2010 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 03/12/2013 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Diğer temyizine gelince;

Dava, basın yolu ile kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu yazıda, “ .. ” başlığı altında; ( .. davası heyetini görevden uzaklaştırma planını hazırlayan .. üyesi .. gibi isimlerin bulunduğu .. toplantılara 13 kez katıldığı ortaya çıktı...Aralarında .. sanıklarının ' ..' iddianameye yansımış, “ .. ” de katıldığı belirtilmişti...Bu isimlerden birisinin ... olduğu ve 13 toplantıya katıldığı belirlendi.

Toplantılar, sanık .. “ .. ” sözleriyle biliniyor... .. 'daki kilitlenme, ... düzenleyen sanık ... savcılarına yaklaşımını da hatırlattı. .. “ .. ” dediği ortaya çıkmıştı .... şehir yapılanması .. ve ... ... tutuklandığı .. dosyalarına bakan savcıların görevden alınmasını istemesiyle gündeme gelen ... tarafından da ... cinayeti sanığı ... öldürülmesi olayında suçlanmıştı... ... terör örgütü iddiasıyla başlatılan soruşturmayla ilgili hazırlanan iddianamede ... örgütün amaçları doğrultusunda yapıldığı anlatılmıştı...) ifadelerine yer verilmiştir.

Davacı, haber ile kendisine ağır isnat ve hakaretlerde bulunulduğunu, kendisine yönelik sistemli bir kampanyanın yürütüldüğü, gerçek dışı ve abartılı yorumlar yapıldığını, izinsiz olarak fotoğrafının kullanıldığını belirterek uğradığı manevi zararın ödetilmesini istemiştir. Davalılar, haberin kamuoyunun bilgisi dâhilinde yapıldığını, görünür gerçekliğin bulunduğunu ve hukuka uygun sınırlar içinde kalındığını savunmuşlardır. Mahkemece, yayın nedeniyle ceza mahkemesi tarafından mahkûmiyet kararı verildiği ve hukuka uygunluk sınırlarının aşıldığı gerekçesiyle istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminat ödetilmesini isteyebilir. Yargıç, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır.

Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun karar vereceği .. 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır.

Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

.. kararlarında da, ifade özgürlüğünü ilgilendiren bu tür davalarda hükmedilecek tazminatın saldırı ile makul bir orantılılık göstermesi gerektiğini belirtmiştir. Saldırı ile makul bir orantılılık göstermeyen tazminat kararlarının .. 10. maddesine yönelik müdahale oluşturabileceğini belirtmiştir . Davaya konu yayında; olay tarihi, olayın gelişimi ve haberin veriliş şekli ile yukarıda gösterilen ilkeler göz önünde tutulduğunda takdir edilen manevi tazminat miktarı fazladır. Davacı için daha alt düzeyde bir miktar manevi tazminat takdir edilmesi gerekir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.