Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2016/4761 K.2016/6854

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 30/06/2015 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne, tazminatın kaldırılmasına dair verilen 04/02/2016 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız fiil nedeni ile uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne ve verilen tazminatın tamamen kaldırılmasına karar verilmiş, hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davalı ve arkadaşlarının davacının çalıştığı şantiyeye gelerek daha önce aralarında bulunan husumet nedeniyle hakaret ve darp ettiklerini, Sakarya 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2013/1454 esas, 2015/391 karar sayılı dosyası ile davalının, davacıya karşı alenen hakaret eylemi nedeniyle mahkumiyetine karar verildiğini, meydana gelen hakaret eylemi neticesinde davacının sosyal çevresinde ve gerekse iş çevresinde saygınlığının azaldığını belirtilerek müvekkilinin uğramış olduğu manevi zararın tazminini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, her ne kadar davacıya davalının hakaret ettiği mahkeme kararı ile sabit ise de meydana gelen olayda her iki tarafın kavga olayına karıştığı her iki tarafında muhtelif nedenlerden cezalandırıldığı, zararın doğmasında davacının da büyük oranda payı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne ve hükmedilen tazminatın T.B.K.nun 52. maddesi çerçevesinde tamamen kaldırılmasına karar verilmiştir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 58. maddesi (818 sayılı BK 49. maddesi) hükmüne göre kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminata hükmedilmesini isteyebilir. Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır.

Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir. Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hüküm vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır.

Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Somut olayda; davacı ve davacının oğlu ile, onların yaptığı binadan daire alan davalı ve dava dışı kişiler arasında tartışma meydana geldiği, sonraki aşamalarda tartışmanın kavgaya dönüştüğü, taraflar ve dava dışı kişiler hakkında hakaret ve yaralama suçlarından kamu davası açıldığı, Sakarya 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2013/1454 esas, 2015/391 karar sayılı kararıyla, davalının davacıya hakaret ettiği, davacının ise dava dışı Erhan Şenözü yaralaladığı gerekçesiyle cezalandırılmalarına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar mahkemece, zararın doğmasında davacının da büyük oranda payı olduğu gerekçesiyle tazminatın tamamen kaldırılmasına karar verilmiş ise de ceza dosyası kapsamına göre davacının davalıya yönelik bir eylemi olmadığı gibi, olayın gelişimine göre tazminatın ortadan kaldırılmasını gerektirecek bir durumda bulunmadığından davalının hukuka aykırı eylemi nedeniyle ve söylenen sözlerin ağırlığı da gözetilerek daha üst düzeyde manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken olaya uygun olmayan bir manevi tazminata hükmedilip, onun da TBK 52. maddesi gereğince ortadan kaldırılmasına karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.