Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2016/9947 K.2018/6323

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 25/06/2015 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 14/04/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Davacının diğer temyiz itirazına gelince;

Dava, haksız eyleme dayalı manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının tabur komutanı olarak görev yaptığını, kendisinin de aynı taburda koğuş sorumlusu olduğunu, davalının kalorifer borularını kontrol etmek üzere koğuşları teftiş ettiği sırada yanmakta olan sigara izmaritini gördüğünü, bunun üzerine sen beni rezil mi edeceksin, aç ağzını diyerek sigara izmaritini ağzına soktuğunu, davalı hakkında ... 9. Kolordu Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 2013/1289 esas sayılı dosyası ile "Ast'a Müessir Fiil" suçunu işlediğinden bahisle mahkumiyet kararı verildiğini ve hükmün açıklanmasının geriye bırakıldığını belirterek uğradığı manevi zararın ödetilmesi isteminde bulunmuştur.

Davalı, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davalının eyleminin hakaret ve şiddet içerdiği, manevi tazminat isteminin koşullarının oluştuğu gerekçesiyle dava tarihinden itibaren faiz uygulanarak istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davanın dayanağı olan eylem, haksız fiil niteliğinde olduğundan ve haksız eylemlerde temerrüt olay tarihinde gerçekleştiğinden, olay tarihinden itibaren faiz talep edilebilir. Şu durumda davacının faiz isteyebilmesi için davalının ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek yoktur. Talep göz önüne alınarak olay tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerekirken, dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3-Davalının diğer temyiz itirazına gelince;

Türk Borçlar Kanunu'nun 56. (BK’nın 47.) ve 58. (BK’nın 49.) maddeleri hükümlerine göre, hâkimin manevi tazminat adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği miktar adalete uygun olmalıdır. 22/06/1996 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Hâkim, manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir.

Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hâkimin hukuka ve hakkaniyete göre hüküm vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı, onun amacıya göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Davaya konu olan olayda; olay tarihi, olayın gelişimi, tarafların konumu ve yukarıdaki ilkeler dikkate alındığında davalı aleyhine hükmedilen tazminat miktarı fazladır. Daha alt düzeyde bir tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.