Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2017/2713 K.2020/350

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 23/10/2008 gününde verilen dilekçe ile basın yoluyla kişilik haklarının ihlali nedeniyle maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın maddi tazminat yönünden kabulüne, manevi tazminat yönünden kısmen kabulüne dair verilen 27/03/2013 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davalı asil tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, kasten yaralama nedeniyle maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın maddi tazminat yönünden kabulüne, manevi tazminat yönünden ise kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında park meselesi yüzünden tartışma çıktığını, davalının müvekkilini sağ kulağında işitme kaybı olacak şekilde yaraladığını, davaya konu yaralanma nedeniyle davalının mahkûmiyetine karar verildiğini belirterek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

Davalı davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; davanın maddi tazminat yönünden kabulüne ,manevi tazminat yönünden ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10. ve 21. maddeleri birlikte değerlendirildiğinde; tebligatın öncelikle muhatabın bilinen adresine yapılacağı, tebligat yapılamaması halinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi tespit edilerek bu adrese, "mernis kaydını içermeyen" normal tebligat çıkarılacağı, eğer muhatap adreste oturmakla birlikte, adresten geçici olarak ayrılmış ise Tebligat Kanunu'nun 21/1. maddesi koşullarına uygun şekilde tebligat yapılacağı, muhatabın adreste oturmadığı tespit edilerek tebligatın iade edilmesi halinde, adresin muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olduğuna dair kayıt (mernis kaydı) düşülerek yeniden tebligat çıkarılacağı ve Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesi uyarınca tebligat yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Dosya kapsamından, yukarıda bahsedilen tebligat aşamaları izlenmeden; yurt içi ikametgah adresi bilinen en son adresi olarak kabul edilip dava dilekçesi ve duruşma günlerini bildirir tebligatların doğrudan Tebligat Kanunu'nun 35. maddesi uyarınca yapıldığı; yargılama sırasında davalıya yapılan tebligatların usulsüz olduğu anlaşılmaktadır.

Öte yandan Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27. maddesinde, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgililerinin kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip oldukları belirtilmiştir. Davanın taraflarına iddia ve savunmalarını serdetme imkânı vermeden davanın esasıyla ilgili değerlendirme yapılması mahkemeye erişim hakkını zedeler. Davanın bir mahkeme tarafından görülebilmesi ve kişinin adil yargılanma hakkı kapsamına giren güvencelerden faydalanabilmesi için ilk olarak kişiye iddialarını ortaya koyma imkânının tanınması gerekir.

Bu itibarla bir davanın sonucundan menfaati etkilenecek olan kişilerin bu yargılama hakkında bilgi sahibi olabilmelerine, uyuşmazlığın çözümü için gerekli ve sonuca etkili olduğunu düşündükleri hususlarda açıklamada bulunabilmelerine, iddialarını ispata yönelik delil sunabilmelerine imkân sağlanması gerekir. Bu husus aynı zamanda silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkeleri ile de ilgilidir.

Dolayısıyla, Tebligat Kanunu’nun 10. ve 21. maddelerine aykırı işlem yapılmak suretiyle HMK’nın 27. maddesinde düzenlenen hukuki dinlenilme hakkı ihlal edilmiştir.

Şu durumda; davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilmeli, bu şekilde yasal savunma hakkı tanındıktan sonra oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken savunma hakkını kısıtlar şekilde usulsüz tebligat yapılarak karar verilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.