Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2017/4024 K.2018/4497

Davacı ... Hazinesi vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğerleri aleyhine 07/11/2007 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 03/11/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dosyanın incelenmesinde bir kısım davalılara yapılan gerekçeli karar ve davacı temyizine dair tabligatların usulüne uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Şöyle ki; 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun bilinen adrese tebligatı düzenleyen 10. maddesinin 1. fıkrasına göre; tebligat, muhatabın bilinen en son adresinde yapılır. 6099 sayılı Yasa'nın 3. maddesi ile eklenen aynı maddenin 2. fıkrasına göre ise, bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması halinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat bu adrese yapılır.

Aynı Kanun'un "Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina" başlıklı 21. maddesine, 6099 sayılı Yasa'nın 5. maddesi ile eklenen 2. fıkrasında; "gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır" hükmü yer almaktadır.

7201 sayılı Yasa'nın 10. maddesi ile ilgili değişikliğe ilişkin Kanun gerekçesinde, kişilere getirilen adres kayıt sistemi zorunluluğu ile birlikte işleyişin kolaylaştığı dile getirilmiş, yapılan yeni düzenlemeyle, öncelikle yine bilinen en son adrese tebligat yapılacağı, tebligatın yapılmasını isteyenin veya tebligatı çıkartan makamın bildirdiği adresin, tebligata elverişli olmadığının anlaşılması ya da bu adrese tebligat yapılamaması halinde, muhatabın 5490 sayılı Kanun'a göre adres kayıt sistemindeki adresinin bilinen en son adresi olarak kabul edileceği ve tebligatın buraya yapılacağı açıklanmış, değişiklik ile birlikte adres kayıt sistemi dışında başkaca adres araştırması yapılmasının gerekmeyeceği vurgulanmıştır.

Davalı ... ve ...'a yapılan tebligatların incelemesinde; mahkeme gerekçeli kararının yukarıda açıklanan tebligat aşamaları gözetilmeksizin doğrudan adres kayıt sisteminde kayıtlı adrese Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebliğ edildiği ayrıca adı geçen davalılara davacı tarafın temyiz dilekçesinin ise tebliğe çıkartılmamış olduğu görülmüştür.

Davalı ...'ye yapılan tebligatların incelenmesinde; hem mahkeme gerekçeli kararının hem de davacı taraf temyiz dilekçesinin yukarıda açıklanan tebligat aşamaları gözetilmeksizin doğrudan adres kayıt sisteminde kayıtlı adrese Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Davalı ...'a yapılan tebligatların incelenmesinde; her ne kadar davacı tarafın temyiz dilekçesi bizzat kendisine tebliğ edilmiş ise de mahkeme gerekçeli karar tebliğinin yukarıda açıklanan tebligat aşamaları gözetilmeksizin doğrudan adres kayıt sisteminde kayıtlı adrese Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre yapıldığı anlaşılmıştır.

Şu halde; adı geçen davalıların savunma haklarının sınırlanmaması için öncelikle bilinen en son adreslerine tebligat çıkartılması oradan sonuç alınamazsa adres kayıt sistemindeki adresine “mernis adresi” şerhi düşülmeksizin tebligat çıkartılması buradan da sonuç alınamazsa o takdirde “mernis adresi” şerhi düşülerek Tebligat Kanunu 21/2. maddesine göre tebligat yapılması gerekirken yukarıda anılan Yasa hükümleri uyarınca belirtilen yol ve yöntem izlenmeden yapılan tebligat işlemleri usulüne uygun olmadığından her bir davalı yönünden açıklanan şekilde usulüne uygun olarak tebligat yapılmak üzere dosyanın mahal mahkemesine geri çevrilmesi gerekmiştir.

Davalı ...'ya yapılan tebligatların incelenmesinde ise; mahkeme gerekçeli kararının 17.08.2017 tarihinde E Tipi Kapalı İnfaz Kurumu Merkez/Giresun adresinde tebliğ edildiği görülmekte ise de dosya kapsamından adı geçen davalının hükümlü olup olmadığı, kendisine vasi atanıp atanmadığı anlaşılamamaktadır.

Davalı tutuklu ise yapılan tebligat geçerli olacaktır ancak hükümlü ise 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 407. maddesi ile bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkûm olan her erginin kısıtlanacağı, cezayı yerine getirmekle görevli makamın, böyle bir hükümlünün cezayı çekmeye başladığını, kendisine vasi atanmak üzere hemen yetkili vesayet makamına bildirmekle yükümlü olduğu hususu düzenlemiş olup, davalı, hakkındaki cezanın infazına başlanılması ile yasal kısıtlılık altına gireceğinden, öncelikle cezanın infazına başlanmış ise davalıya bir vasi atanması sağlanarak,

mahkeme kararının vasiye tebliğ edilmesi gerekecektir. Ayrıca adı geçen davalıya davacı temyiz dilekçesininde tebliğ edilmemesi de mevzuata aykırılık teşkil etmekte olup adı geçen davalının savunma hakkının sınırlanmaması için gerekli araştırmalar yapılarak usulüne uygun olarak gerekçeli karar ve davacı taraf temyizi tebliğ edilmek üzere dosyanın geri çevrilmesi gerekmiştir.