Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2017/810 K.2017/3706

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı .... aleyhine 17/09/2013 gününde verilen dilekçe ile sulama bedelinin tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatının tahsilinin istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 14/04/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, sulama bedeli alacağının tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının 2009-2010-2011 yılına ait sulama bedelini ödemediğinden aleyhine takip başlattıklarını, davalının haksız olarak takibe itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile icra inkar tazminatının tahsilini istemiştir.

Davalı, davacıdan sulama hizmeti almadığını, taşınmazını kendi imkanlarıyla kuyudan suladığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, birlik üyesi olmayan davalı adına tahakkuk ettirilen su kullanım ücretinin mevcut yasal düzenlemeler kapsamında hukuka aykırı olduğu, davacı birliğin ancak kendisiyle sözleşme imzalayan veya birlik üyesi olan kişi ve kuruluşlardan su kullanım ücretini tahsil etmesi gerektiği, birlik üyesi olmayan ve su kullanım talebine ilişkin herhangi bir yazılı dilekçesi bulunmayan davalı şirkete tahakkuk ettirilen su kullanım borcunun olduğu yönündeki iddiaların kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; davalının dava konusu taşınmazını 146 dakika suladığı anlaşılmaktadır.

Bakanlar Kurulu kararı ile kurulan sulama birlikleri, 6200 sayılı Hakkında Kanun, 1580 sayılı (mülga) ve 5393 sayılı Belediyeler Kanunu, 442 sayılı Köy Kanunu ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nda yer alan düzenlemelerle yönetilmiş, 22/03/2011 tarihinde ise 6172 sayılı Sulama Birlikleri Kanunu yürürlüğe girmiştir.

6172 sayılı Kanun'un amacı; ülkenin su varlık ve kaynaklarının rasyonel kullanımı maksadıyla umumi sulardan faydalanmak üzere tarafından inşa edilmiş veya halen inşa edilmekte olan ya da inşa edilmesi planlanan sulama tesislerini

./..

-2-

gayelerine uygun şekilde kullanmak, işletmek, onayını almak suretiyle işlettirmek, bu tesislerin bakım, onarım ve yönetim sorumluluğunu yürütmek, tesisi geliştirmeye yönelik yeni projeler yapmak, yaptırmak veya tesisi yenilemekle görevli sulama birliklerinin kuruluşu, organları ile görev ve yetkilerini düzenlemektir. Kanunun amacından da anlaşılacağı üzere; sulama birliklerinin en önemli görevlerinden biri ülkenin su varlık ve kaynaklarının rasyonel kullanımını sağlamaktır.

Bu amacın gerçekleştirilebilmesi için; yetki sahasındaki gerek yer altı, gerekse yer üstü suları üzerinde tasarruf ve tevzii yetkisinin sulama birliğine ait olduğunun kabulü gerekmektedir.

Zira uygulamada yüzeye yakın suların çıkarılmasına 167 sayıl uyarınca müdahale edilmemekte, dolayısıyla yer altı sularının kontrolsüz kullanımına yol açılmakta olduğu, cazibeli sular yönünden ise çiftçiler arasında eşitsizliğe neden olacağı ve sulama tesislerinin su temin ettiği göl havzasının kurumasına ve dolayısıyla birlik hizmetlerinin aksamasına yol açılabileceği anlaşılmaktadır. Diğer bir deyişle, yeraltı suyu kullanımının su rejimini doğrudan etkileyeceği açıktır.

Belirtilen nedenlerle, su kaynağı dışındaki diğer cazibeli sular ile sondaj sularının ücretlendirilmesinde hukuka aykırılık bulunmamakta, davacının arazilerini yeraltı suyu ile suluyor olması, sulama bedelinden muaf olduğu anlamına gelmemektedir. Yine 6172 sayılı Kanun'un 19. maddesi uyarınca sulama bedeli ödemek için birlik üyesi olmak da gerekmemektedir.

Şu halde, davalının davacı birliğe olan borcunun kapsamı belirlenerek sonucuna göre karar vermek gerekirken, yanılgılı gerekçe ile davanın reddine hükmedilmesi usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.