Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2019/1774 K.2019/3516

Davacı ...Valiliği İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü vekili Avukat ... tarafından, davalı ... İlçesi Üzüm Üreticileri Birliği aleyhine 16/04/2014 gününde verilen dilekçe ile derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 27/10/2015 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalı ... İlçesi Üzüm Üreticileri Birliği'nin 27/02/2012 tarihinden beri olağan genel kurulunu yapmadığını, 5200 sayılı Üretici Birlikleri Kanunu'nun 20. maddesi yollaması ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 34. maddesi yollaması ile de Türk Medeni Kanunu'nun 87. maddesine göre birliğin kendiliğinden sona erme koşullarının gerçekleştiğini belirterek derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespitini istemiştir.

Davalı, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dernek tüzüğünde belli edilen zamanlarda olağan genel kurul toplantılarının yapılması gerektiği, ancak bu olağan genel kurul toplantılarının en geç üç yılda bir yapılmasının zorunlu olduğu, talebe konu üretici birliğinin tüzüğünde belirtilen olağan genel kurul toplantısının her yıl şubat ayı içerisinde yapılmamasının kanuna aykırı olmadığı, en geç üç yılda bir toplantının yapılabileceği, TMK 87/5. maddesi gereğince olağan genel kurul toplantısının iki defa üst üste yapılamama olgusunun gerçekleşmediği,

27/02/2012 tarihinden sonra ilk olağan genel kurul toplantısının 27/02/2015 tarihinde yapılması gerektiği, dava tarihi itibarı ile olağan ilk genel kurul toplantısının dahi yapılamama durumunun söz konusu olmadığı, kanuni sürenin dolmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

5200 sayılı Üretici Birlikleri Kanunu'nun 20. maddesi ve 5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 34. maddesi yollaması ile Türk Medeni Kanunu'nun 74. maddesine göre, olağan genel kurulun tüzükte belirtilen zamanda yönetim kurulunun çağrısı üzerine toplanacağı, olağan genel kurul toplantılarının en geç üç yılda bir yapılmasının zorunlu olduğu; 87. maddesine göre ise; derneklerin, amacının gerçekleşmesinin imkansız hale gelmesi veya sürenin sona ermesi, ilk genel kurul toplantısının kanunda öngörülen sürede yapılmaması ve zorunlu organların oluşturulmaması, borç ödemede acze düşmesi, tüzük gereğince yönetim kurulunun oluşturulmasının imkansız hale gelmesi, olağan genel kurul toplantısının iki defa üst üste yapılamaması durumunda derneğin kendiliğinden sona ereceği hükme bağlanmıştır.

Dosya kapsamından, 16.04.2014 tarihinde açılan davada davalı birliğin en son genel kurul toplantısının 27.02.2012 tarihinde yapıldığı, davalı birliğe ait tüzüğün 14. maddesi gereğince olağan genel kurul toplantılarının her yıl şubat ayı içinde yapılması gerekirken belirtilen tüzük hükmüne aykırı şekilde olağan genel kurul toplantılarının yapılmamış olduğu, TMK 87/5. maddesi gereği üst üste iki defa olağan genel kurul toplantısı yapılmaması şartının somut olayda gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Şu durumda mahkemece, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

KARŞI OY YAZISI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum.24/06/2019