Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2019/1998 K.2019/5454

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... ve ... aleyhine 30/03/2015 gününde verilen dilekçe ile rücuen tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 27/06/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacının davalı ...'a yönelik temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-) Davacının diğer davalı ...'e yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; dava dışı Semra Taş tarafından dava konusu 966 ada 3 parsel sayılı taşınmazdaki hissesinin satışı için Şanlıurfa 1. Noterliği'nde düzenlenen 21/09/1990 tarihli vekaletname ile dava dışı kardeşi Ahmet Direkli'nin vekil tayin edildiğini ve daha sonra Semra Taş tarafından vekilin Germencik 1. Noterliği'nde düzenlenen 24/12/1991 tarihli azilname ile azledildiğini, azilnamenin vekil ...ve Şanlıurfa 1. Tapu Sicil Müdürlüğüne tebliğ edildiğini, davalılardan arşiv memuru olan ... tarafından azilnamenin azil defterine kaydı sırasında ....yerine ...yazıldığını,

13/01/1993 tarihinde vekalet görevi sona ermiş olan Ahmet Direkli tarafından azilname yokmuş gibi Semra Taş'ın dava konusu taşınmazdaki hissesinin satışının yapıldığını ve satış işleminin davalı tapu müdürü ... tarafından onaylandığını, Semra Taş tarafından idare ve dava dışı yeni malikler aleyhine işlemin yolsuz olduğu gerekçesiyle Şanlıurfa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/473 esas sayılı dosyasında açılan tapu iptal ve tescil davasının idare ve Ahmet Direkli yönünden kabulü ile 118.803,00 TL'nin tahsiline karar verildiğini ve dava konusu bedelin icra dosyasına ödendiğini belirterek,

Ahmet Direkli'nin kusuruna isabet eden kısım mahsup edilmek suretiyle 93.540,00 TL'nin davalılardan rücuen tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar; dava konusu işlem nedeniyle taraflarına atfedilebilecek bir kusur bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece, alınan bilirkişi raporu benimsenerek, dava konusu olayda TMK'nın 1007. maddesi uyarınca Hazinenin kusursuz sorumluluğundan bahsedilemeyeceği, azledildiği halde işlemi gerçekleştiren Ahmet Direkli'nin ağır kusuru nedeniyle illiyet bağının kesildiği, tazminat tutarının tamamının menfaati edinen Ahmet Direkli mirasçılarından tahsil edilmesinin gerektiği, davalı tapu görevlilerine rücu edilmesinin hakkaniyetli olmayacağı gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden; veraseten intikal eden dava konusu 966 ada 3 parsel sayılı taşınmazdaki payının satışı için dava dışı Semra Taş tarafından kardeşi Ahmet Direkli'ye Şanlıurfa 1. Noterliği'nde düzenlenen 21/09/1990 tarihli vekaletname ile yetki verildiği, fakat daha sonra Semra Taş tarafından Germencik 1. Noterliği'nde düzenlenen 24/12/1991 tarihli azilname ile ...'nin azledildiği, azilnamenin Ahmet Direkli'ye 02/01/1992 tarihinde, Şanlıurfa 1.Tapu Sicil Müdürlüğü'ne ise 03/01/1992 tarihinde tebliğ edildiği,

arşiv memuru olan davalılardan ... tarafından azilnamenin aziller siciline kaydı sırasında Semra Taş yerine Serap Taş yazılarak kayıt işlemininin tamamlandığı, azilname tebliğ edildiği halde Ahmet Direkli tarafından 13/01/1993 tarihinde taşınmazın dava dışı Kezban Direkli'ye satıldığı, satış evraklarının dava dışı tapu memuru tarafından hazırlandığı ve satış işleminin davalı tapu müdürü ... tarafından onaylandığı,

dava konusu taşınmazın satış işlemine ilişkin işlemlerin yolsuz olduğu gerekçesiyle Semra Taş tarafından Şanlıurfa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/473 esas sayılı dosyasında Ahmet Direkli, Tapu Sicil Müdürlüğü ve taşınmaz bölüm malikleri aleyhine tapu iptal ve tescil davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda taşınmaz malikleri hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine, diğer davalılar Tapu Sicil Müdürlüğü ve Ahmet Direkli aleyhine açılan davanın ise kısmen kabulüne karar verildiği ve ilamın Yargıtay 1. Hukuk Dairesi tarafından onanarak kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan 25/04/2016 havale tarihli bilirkişi raporunda.

TMK'nın 997. maddesi hükmüne istinaden düzenlenen Tapu Sicil Tüzüğü'nün 7. maddesinde hüküm bulan Aziller Sicili'nin yardımcı siciller arasında sayıldığı, Tüzüğün 77. maddesi uyarınca azil belgesi geldiğinde müdür veya görevlendireceği tapu görevlisi tarafından üzerine alındığı tarih, saat ve dakika hemen yazılarak aziller siciline kaydedilmesi gerektiği, azil belgesi sicilde ayni bir hak gibi tescile tabi olmadığından Tüzüğün 38. maddesi uyarınca müdür yada görevlendireceği bir memurun kontrol sorumluluğunun bulunmadığı, 24/12/1991 tarihli azilnamenin sonuç itibariyle aziller siciline kaydedildiği,

bu nedenle dava konusu olayda tapu müdürünün kusur ve sorumluluğunun bulunmadığı, diğer davalı ...'in ise aziller siciline azledenin adını Semra yerine Serap olarak kaydettiği, yanlış kayıt nedeniyle satış sırasında azil durumunun dikkate alınamadığı, ...'in kast olmaksızın görevinde ihmal gösterdiği, davaya konu işlemde asli değil fer'i sorumlu olması gerektiği, fakat taşınmazın intikal ve satış işlemlerinde azledildiğini bildiği halde işlem yapan Ahmet Direkli'nin asli ve ağır kusurlu olduğu, Ahmet Direkli'nin ağır kusuru nedeniyle Devletin sorumluluğunu gerektiren illiyet bağının kesildiği,

bu nedenle tazminat tutarının tamamının Ahmet Direkli mirasçılarından tahsili gerektiği yönünde görüş bildirilmiştir.

Şu halde; davalılardan arşiv memuru ...'in Tapu Sicil Müdürlüğü'ne tebliğ edilen azilnameyi aziller siciline kaydederken Semra Taş'ın ismini Serap Taş olarak yazması nedeniyle dava konusu taşınmazın satışı sırasında azilnamenin dikkate alınamadığı ve yetkisiz vekil tarafından dava konusu taşınmazın satışına neden olunduğu, dosya kapsamı ve hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davalı ...'in davacı kurumun tazminat ödemesine neden olan hatalı işlem nedeniyle kusur ve sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, dava konusu olayda davalı ...'in şahsi kusur oranı belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yukarıda anılan yanlış gerekçe ile istemin davalı ... yönünden de reddine karar verilmesi doğru değildir. Bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.