Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2020/1061 K.2021/4171

Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ile davalı ... vekili ve davalı ... Petrol Ürünleri Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, 15/08/2009 tarihinde davalılardan ...’ın sevk ve idaresinde bulunan 06 JU 713 plaka sayılı aracın, Haymana istikametinden ... istikametine doğru seyir halinde iken davalılardan ... tarafından yönlendirilen 06 BK 0666 plakalı araç ile çarpıştığını, çarpışmanın etkisiyle davalılardan ...’ın kullandığı aracın orta refüjü aşarak karşı şeride geçtiğini ve karşı şeritte seyir halinde olan dava dışı Yahya Köse’nin kullandığı 34 BLK 90 plakalı araca çarptığını, çarpma sonucu dava dışı Yahya Köse’nin kullandığı aracın takla attığını ve araçta bulunan ... ile kızı ...’nin vefat ettiklerini, müteveffa ...’nin davacılardan ...’ın kızı,

diğer davacıların kardeşi olduğunu, müteveffa ...’nin ise davacılardan ...’in torunu, diğer davacıların ise yeğeni olduğunu, ...

2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/410 esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonunda davalılardan ... ve ...’ın kusurlu bulunarak mahkum edildiklerini belirterek ... için 30.000,00 TL, ... için 25.000,00 TL, diğer davacılar için ayrı ayrı 15.000,00’er TL manevi tazminatın olay tarihi olan 15/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan ... vekili, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin herhangi bir kusuru ve ihmalinin olmadığını, ... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/410 esas sayılı dosyasında verilen kararın müvekkili yönünden temyiz edilmeksizin kesinleştiğini, bu dosyada izafe olunan tali kusuru kabul etmediklerini, dava dilekçesinde kazanın nasıl meydana geldiğinin açıklanmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. ../...

2020/1061 -2- 2021/4171

Davalılardan ... Petrol ürünleri Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili, davacılar tarafından aynı olaya ilişkin ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açıldığını, bu nedenle derdestlik itirazında bulunduklarını, her iki davanın birleştirilmesi gerektiğini, ayrıca trafik kazasının 15/08/2009 tarihinde meydana geldiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, ceza davasında alınan rapordaki kusur dağılımının olayın oluş şekli açısından yeterli olmadığını, davacıların talep ettiği manevi tazminat miktarının haksız yere zenginleşmelerine sebebiyet vereceğini, müvekkilinin herhangi bir kusur ve sorumluluğunun olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalılardan ... davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, aynı kazaya ilişkin ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/261 esas sayılı dosyasında alınan kusur raporunda davalılardan ...’ın %65, davalılardan Bülent Yıldırım’ın %35 kusurlu olduğunun tespit edildiği, davalıların cezalandırılmalarına ilişkin ...

2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/410 esas sayılı dosyasının Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği, meydana gelen kazada yakınlarını kaybeden davacıların 6098 sayılı TBK’nın 56. maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne davacılardan ... yönünden 20.000,00 TL, diğer davacılar için ayrı ayrı 5.000,00’er TL manevi tazminatın 15/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ...

Petrol Ürünleri Paz.San.ve Tic. Ltd. Şirketi ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalılardan ... Petrol Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti vekili ve davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacılardan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...’in tüm, diğer davacı ... ve davalılar ... Petrol Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir. 2-Davacılardan ...’in diğer temyiz itirazlarına gelince; Dava, trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.

Olay tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi) hükmüne göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır.

Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 tarihli ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

../...

2020/1061 -3- 2021/4171

Davaya konu olayda; davacılardan ...’in aynı kazada hem kızını hem de küçük yaştaki torununu kaybetmesi, olayda davalıların kusurlu olup müteveffaların ve müteveffaların yolcu olduğu aracın sürücüsünün hiç kusurunun bulunmaması, olay tarihi ve yukarıdaki ilkeler göz önüne alındığında davacılardan ... lehine hükmedilen manevi tazminat miktarı azdır. Anılan davacı yararına daha üst düzeyde manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir. 3-Davalılar ... Petrol Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’ın temyiz itirazlarına gelince;

Olay tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Mülga Borçlar Kanunu'nun 47. maddesinde manevi tazminat istemi düzenlenmiştir. Anılan maddede sadece maddi sağlık bütünlüğünün değil, ruhsal ve sinirsel bütünlüğün de korunduğu doktrinde ve Yargıtay kararlarında kabul edilmektedir.

Bir kimsenin cismani zarara maruz kalması durumunda onun (ana, baba, eşler, kardeş, nişanlı gibi) yakınlarından birinin aynı eylem nedeniyle hukuken korunan ruhi ve asabi sağlık bütünlüğü ağır bir şekilde haleldar olmuşsa, onlar da manevi tazminat talep edebilirler.

Çünkü bu durumda onların zararları ile haksız eylem arasında illiyet bağı vardır ve zararlarının niteliği itibariyle onların da ihlal edilen normun koruma alanı içinde bulunduklarının ve hukuka aykırılık bağının gerçekleştiğinin ve manevi tazminat talep edebileceklerinin kabulü gerekir.

Somut olaya gelince; müteveffa ...’nin, davacılardan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...’in yeğeni olduğu anlaşılmaktadır. Anılan davacılar ile ... arasındaki yakınlık ilişkisi dikkate alındığında mahkemece davacılardan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... için müteveffa ...’nin ölümü nedeniyle manevi tazminata hükmedilmemesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş; kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.