Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2020/1530 K.2021/439

Davacı Gelir İdaresi Başkanlığı (Beyazıt Vergi Dairesi Müdürlüğü) vekili Avukat ... Bayraktar tarafından, davalı ...Nak. İhr. San. Ltd.

Şti. aleyhine 23/12/2013 gününde verilen dilekçe ile menfi tespit istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 13/11/2015 günlü kararın Yargıtayda duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından, duruşmasız olarak incelenmesi de davacı vekili tarafından istenilmekle daha önceden belirlenen 11/06/2019 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine Yargıtay 17. Hukuk Dairesinde taraflardan kimsenin gelmediği görüldü, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosyanın 4. Hukuk Dairesine iş bölümü kararı uyarınca intikalinden sonra görüşülmesine geçildi.

Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacının diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava menfi tespit istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davalı şirketin, KDV iade alacağının tahsili amacıyla Beyazıt Vergi Dairesi Müdürlüğüne karşı, Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün 2013/10998 esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlattığını, müvekkili idare tarafından süresinde itiraz edilmemesi üzerine takibin kesinleştiğini, ancak davalı şirketin KDV iade alacağının vergi borçlarına mahsup edildiğinden alacağı mevcut olmadığını, hatta davalı şirketin halen müvekkili idareye vergi borcu bulunduğunu belirterek Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün 2013/10998 esas sayılı dosyasında davalı şirkete borçları olmadığının tespitini ve davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacı idarenin mahsup işlemi yaptığı vergi borçlarının zamanaşımına uğradığını, zamanaşımına uğrayan vergi borcuna mahsup işlemi yapılamayacağından davacı idareden alacaklı olduklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davalı şirketin KDV iade alacağının zamanaşımına uğradığı iddia edilen vergi borçlarına mahsup edilmesi işleminin vergi hatası olduğu, bu durumda davalı şirketin Vergi Usul Kanunu m.120 vd maddeleri uyarınca düzeltme başvurusunda bulunması gerektiği, bu usul izlenilmeden davalı şirketin muaccel hale gelmiş bir alacağından söz edilemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne ve davacının, davalıya Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün 2013/10998 esas sayılı takibine konu borcunun olmadığının tespitine karar verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 33. maddesine göre hakim, Türk hukukunu re’sen uygulamak zorundadır. Bir davada olayları belirtmek ve açıklamak taraflara, hukuki nitelendirme hakime aittir. Yine HMK’nın 297. maddesinin (2) numaralı fıkrasında, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesinin gerekli olduğu belirtilmiştir.

Davacı, dava dilekçesinde, davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiş ise de bu talep esasında İİK m.72/5 gereğince davalı şirket aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne ve davacının Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün 2013/10998 esas sayılı dosyasında davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş ise de davacının kötüniyet tazminatı talebi hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiştir.

Şu durumda, dava dilekçesinde talep edilen kötüniyet tazminatı yönünden HMK’nın 297/2 maddesine aykırı olarak olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemesi usul ve yasaya aykırı olduğundan; mahkemece bu hususta karar verilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.