Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/10533 K.2022/2650

Taraflar arasındaki tahkim davası hakkında Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından verilen karara karşı davalılar vekilleri tarafından itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetinin 08/11/2020 tarih ve 2020/İHK-24371 sayılı itirazın ayrı ayrı reddine dair verilen kararının süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü;

KARAR

Davacı vekili; 02/06/2019 tarihinde müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu davalı ... Anonim Şirketinin sigortacısı olduğu ... plakalı araç ile seyir halindeyken davalı ... Şirketinin sigortacısı olduğu ... plakalı aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralandığını belirterek HMK'nın 107. maddesi kapsamında arttırılmak üzere şimdilik 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekilleri; başvurunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık hakem Heyetince, başvurunun kabulü ile 110.443,45 TL sürekli maluliyet tazminatının 22/02/2020 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, karar verilmiş hükme karşı davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta Anonim Sigorta Şirketi vekillerince itiraz yoluna başvurulmuştur. İtiraz Hakem heyetince davalıların itirazlarının ayrı ayrı reddine karar verilmiş hüküm davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta Anonim Sigorta Şirketi vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarara dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir.

Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 818 sayılı BK'nın 43. (6098 sayılı TBK’nın 51.) maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hakim tazminattan mutlaka indirme yapmak zorunda değilse de bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir. Hatır taşımasından ya da kullanmadan söz edebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır.

Taşınan veya kullananın yararının söz konusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve tazminattan indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir.

Ancak taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Ayrıca hakim tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda değilse de, bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi, indirim yapacak ise de Dairemizin uygulamalarına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapması gerekmektedir.

Somut olayda dosya kapsamından davacının içinde bulunduğu aracın sigorta şirketine karşı açıldığı ve araç sürücü ile arkadaş oldukları sabit olmakla İtiraz Hakem Heyetince davalı ...vekilinin hatır taşımasına ilişkin itirazının karşı araçta yolcu için hatır taşıması indirimi yapılması söz konusu olamayacağından reddedilmiştir. Ancak varılan sonuç doğru değildir. Davacı ... plakalı araçta yolcu konumunda bu aracın trafik sigortacısı davalı ...dir.

Davacı ile davalı ... nezdinde sigortalı araç sürücüsünün arkadaş oldukları sabittir. Bu durumda taşımada davacı tarafından bir bedel ödendiği ya da taşıyanın menfaati olduğuna dair bir veri yoktur. Karine olarak hatır taşımasının bulunduğunun kabul edilmesi hayatın olağan akışına uygundur. Bu nedenle hesaplanan tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılması için kararın bozulması gerekmiştir.

3- Davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta Anonim Sigorta Şirketi vekillerinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Sigortacılık Kanunu 30/17 maddesi ile 19/01/2016 tarihli ve 29598 Resmi Gazetede yayımlanarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 maddesinde "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." hükmü eklenmiştir.

Heyetçe verilen kararda davacı lehine hükmedilecek vekalet ücreti için Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 17. maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi, ancak hesaplanan miktarın maktu vekalet ücretinin altında kalması halinde maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.