Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/1708 K.2023/11109

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili ve Davalı Müfli... İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş. İflas Masası tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı firmaya borçlu olan davalılardan Doysan İç ve Dış Ticaret Gıda San A.Ş.'nin eski maliki olduğu ..., Bala, Sofular köyü mevkiinde bulunan 22 pafta 665- 1666- 1667- 1668- 1669- 1670- 1671- 1672- 1673-1674-1675- 983 ve 988 parsel sayılı komple fabrika tesislerini davalılardan ...Tekstil San ve Tic A.Ş. ye toplam 858.000,00 TL bedelle 11.02.2011 tarihinde muvazaalı ve alacaklı müvekkilinden mal kaçırmak kastı ile devretmiş olduğundan ilgili tasarrufun İİK 277. madde ve devamı maddeleri gereğince, bu talepleri kabul olmadığı takdirde yine Türk Borçlar Kanunun 19. maddesi uyarınca iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Doysan İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını belirterek reddini savunmuştur.

2. Davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davalı borçlu şirket ile devam eden ticari ilişkileri olduğunu, bu ticari ilişki kapsamında alacaklı olduğunu, davalı borçlunun taşınmazları ticari faaliyeti kapsamında kullanmadığını, atıl vaziyette bulunduğunu, fatura karşılığında dava konusu taşınmazları satın aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sonradan iflasına karar verilen borçlu şirketin tüm malvarlığını 11.02.2011 tarihinde diğer davalı şirkete devrettiği, bilirkişi heyeti raporuna göre satılan taşınmazların değerinin satış tarihi itibariyle 1.981,613 TL olup, tapuda satışın toplam değerinin 858.000,00 TL olarak gösterildiği, ayrıca bu işlem nedeniyle geride haczi kabil başka mal kalmadığı,

satış tarihi, satış miktarı dikkate alınarak böyle bir tasarrufunun alacaklı davacıdan mal kaçırmaya yönelik danışıklı bir işlem olup gerçek iradenin satış değil alacaklıdan mal kaçırma olarak takibi karşılıksız bırakmak olduğu gerekçesiyle davanın kabülü ile davalılar arasındaki tasarrufun İ.İ.K'nun 281 ve devamı maddeleri gereğince iptaline, aynı yasanın 283. maddesi gereğince davacının alacağını karşılayacak miktarda davacıya cebri icra hakkı tanınmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; taraflar arasındaki ticari ilişki sürecinin davaya ilişkin beyanlarını desteklemesine rağmen mahkemece bu konuda eksik inceleme yapıldığını, müvekkilinin alacağına karşılık olarak kendisine taşınmaz verilmediğini, davalılar arasında bir ticari işletmenin devrinin söz konusu olmadığını beyanla, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden yargılama yapılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalılar arasındaki ticari ilişki sebebiyle diğer davalı borçlu Doysan A.Ş.'nin sürekli olarak davalı ...Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye borçlu durumda olduğu değerlendirildiğinde, dava konusu devir işleminin her ne kadar gerçek bir satış olduğu iddia edilse de sürekli alacaklı durumda olan davalı şirketin dava konusu işlemler için ödemede bulunduğu iddiasının da ticaret hayatın teamüllerine ve gereklerine uygun görülmediği gerekçesiyle davalı ...Tekstil San. Tic. A.Ş. vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili ve davalı Müfli... İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş. İflas Masası temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

2. Davalı Müfli... İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş. İflas Masası temyiz dilekçesinde; davacı tarafından bu dosyadan tasarrufun iptali davası açıldıktan kısa bir süre sonra, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/351 E. sayılı dosyasından verilen kararla davalı Doysan İç ve Dış Tic. Gıda San. A.Ş. hakkında 08.05.2013 günü itibariyle iflasın açılmasına karar verildiğini, iflas tasfiye işlemlerinin ...

3. İflas Müdürlüğünün 2013/27 İflas sayılı dosyasından devam ettiğini, bu durumda müflisin iflas kararının kesinleşip kesinleşmediğinin sorulması, verilecek cevaba göre, öncelikle İİK 194. maddesi gereği davanın durdurulması, sonrasında ise davanın iflas masası tarafından mı yoksa, yetki alan herhangi bir davacı tarafından mı devam edileceğinin sorulması,

dava dilekçesi, cevap dilekçesi vs evraklar tebliğ edilerek taraf teşkilinin sağlanması gerekirken, davayı takip yetkisi olmayan davacı lehine davanın kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 245 inci ve 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Tasarrufun iptali davasını elinde geçici veya kati aciz belgesi bulunan alacaklılar ile, borçlu iflas etmiş ise iflas idaresi ya da İİK'nun 245. maddesi gereğince iflas idaresi tarafından dava hakkı kendisine devredilen alacaklılar açabilir. Yargılama sırasında borçlunun iflası halinde de yine aynı madde gereğince iflas idaresinin yargılamaya devam edip etmeyeceği veya davacıya yetki verip vermeyeceğinin netleşmesi gerekmektedir.

Dosya içeriğinden, yargılama sırasında borçlu davalı Doysan İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş.'nin ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 08.05.2013 tarih ve 2013/351 E.-2013/89 K. sayılı kararı ile iflasına karar verildiği ve verilen kararın 30.10.2017 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Bu nedenle öncelikle İflas İdaresinden İİK'nun 245. maddesi gereğince bu davayı takip için davacı ...Tekstil San. ve Dış Tic. A.Ş. 'nin yetki alıp almadığının netleştirilmesi, yetki aldığı takdirde eldeki davayı takip edebileceği, aksi halde yetki alamadığı takdirde davanın iflas idaresi tarafından devam ettirilerek İflas idaresi temsilcisi huzuruyla görülmesi ve verilecek kararın İflas idaresi lehine veya aleyhine kurulması gerekirken, eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekilinin temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı Müfli... İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş. İflas Masasının temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2- İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3- Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalı ...Tekstil San. ve Tic. A.Ş.'ye ve Müfli... İç ve Dış Tic. Gıda. San. A.Ş. İflas Masası'na iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,