Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/18332 K.2023/12429

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar ve davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, davacılardan ...'ün temyiz dilekçesinin miktardan reddine, diğer davacıların temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl davada davacı ... vekili; müvekkilinin oğlu olan ...'e, davalı ...'ın kullandığı, davalıin işleteni olduğu aracın çarpması neticesinde vefat ettiğini, murisin davacının desteği olduğunu belirterek belirsiz alacak davası olarak ikame ettiği davada şimdilik 1.000,00 TL maddi, 100.000,00TL manevi tazminatın kazanın meydana geldiği 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve 'den müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş; davacı vekili 15.10.2019 tarihli bedel artırım dilekçesiyle maddi tazminat talebini 14.583,63 TL olarak artırmıştır.

Birleşen Zonguldak 1 inci Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/80 Esas sayılı davada davacılar ... ve ... dava dilekçesinde; müvekkillerinin oğlu olan ...'e, davalı ...'ın kullandığı, davalı 'in işleteni olduğu aracın çarpması neticesinde vefat ettiğini her iki davacı adına aracın trafik sigortacısına 23.12.2017 tarihinde başvurulmasına karşın cevap verilmediğini, 25 yaşında vefat eden murisin, davacıların desteği olduğunu, ana dosyada sadece baba ... için talepte bulunduklarını belirterek şimdi davacı anne ... için belirsiz alacak davası olarak ikame ettiği davada şimdilik 1.000,00 TL maddi,

100.000,00 TL manevi tazminatın kazanın meydana geldiği 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte aracın işleteni sürücüsü ve trafik sigortacısı olan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir davacılar vekili, davacı için maddi tazminat talebini 15.925,49 TL olarak artırmıştır.

Birleşen Zonguldak 1 inci Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/298 Esas sayılı davada davacı ... dava dilekçesinde; müvekkilinin kardeşi olan ...'e davalı ...'ın kullandığı, davalı 'in işleteni olduğu aracın çarpması neticesinde vefat ettiğini belirterek kardeşinin vefatı nedeni ile derin üzüntü yaşayan davacı lehine 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte aracın işleteni ve sürücüsü mirasçısı olan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekilinin Birleşen Zonguldak 1 inci Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/80 Esas sayılı davaya cevap dilekçesinde; davacının gerekli belgeler ile başvuru yapmadığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, vefat edenin kazada asli kusurlu olduğunu, kusur ve zararın ispatı gerektiğini, hesaplamada yeni genel şartların dikkate alınması gerektiğini, faizden dava tarihinden itibaren ve poliçe limiti ile sorumlu olduklarını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "yaya olan ...'e sürücü ...'ın 16.08.2017 tarihinde çarpması neticesinde vefat ettiği, Adli Tıp Kurumundan alınan kusur raporu ile yaya olan müteveffanın kazada %75, sürücünün ise %25 oranında kusurlu olduğu tespitinin yapıldığı, asıl dava dosyası ve birleşen Zonguldak 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/70 Esas sayılı dosyaları bakımından maddi tazminat talebinin değerlendirilmesinde, alınan aktüer rapor ile dava baba için 14.583,63 TL destek tazminatı, davacı anne için 15.925,49 TL destek tazminatının belirlendiği,

manevi tazminat açısından ise davacı anne ve babanın olayda duyduğu üzüntü, kusur oranları sosyal ve ekonomik durum dikkate alınarak kısmen kabulüne karar verildiğini, birleşen Zonguldak 1 Asliye Hukuk Mahkemesi 2019/298 Esas sayılı dosyada talep edilen manevi tazminat talebinde ise müteveffanın kardeşi olan davacının, kardeşini kaybetmesi nedeni ile duyduğu üzüntü ve elem, olayın özellikleri,

manevi tazminatın fonksiyonu birlikte değerlendirildiğinde kısmen kabulüne karar verildiği,"gerekçesi ile asıl dava bakımından davacının maddi tazminat talebinin kabulü ile 14.583,63 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 10.000,00TL manevi tazminatının, kaza tarihi olan 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

birleşen Zonguldak 1 Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/80 Esas sayıl dosyasında ise davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulü ile 14.583,63 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... şirketi yönünden 11.02.2018 tarihinden diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (asıl dosya olan mahkememizin 2017/272 Esas sayılı dosyasındaki hüküm altına alınan maddi tazminat ile tahsilde tekerrür oluşturmayacak şekilde) davacıya verilmesine,

davacı ...'nin maddi tazminat talebinin kabulü ile 15.925,49 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... şirketi yönünden 11.02.2018 tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'nin manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 10.000,00 TL' nin kaza tarihi olan 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar , ..., ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine.

Birleşen Zonguldak 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/298 E sayılı dosyasında davanın kısmen kabulü ile 7.000,00 TL nin kaza tarihi olan 16.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; evlatları ve kardeşi olan ...'ün henüz 24 yaşında ölümü ile sonuçlanan, davacıları derin acı ve eleme boğan, aynı zamanda anne ve babası olan davacıları destekten yoksun bırakan böylesine ağır bir kazada, olay mahallinde keşif yapılması talebinin mahkemece reddedildiğini, olayın meydana geldiği Karaman Beldesinde yol kenarında yayaların yürümesine ilişkin kaldırım olmadığı,

aynı zamanda Belediye sınırları içerisinde olay yerinde yeterli ışıklandırma ve aydınlatmanın bulunmadığı ve kazaya bu etkenlerin neden olduğunun ancak yapılacak keşifle ortaya çıkabileceğini, bu keşfin yapılmamış olmasının davacıların zararını etkileyen en önemli unsur olduğunu, hüküm altına alınan manevi tazminat miktarlarının, davacıların olaydan duydukları acı ve elemi karşılamaktan ve manevi tatmin duygularını karşılamaktan uzak, son derece düşük miktarlarda olduğunu belirtmiştir.

2. Davalı ... vekili; istinaf dilekçesinde kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, sürücü ...'a %25 kusur atfedilmesinin hatalı olduğunu, müteveffa ...'ün tanık beyanıyla da sabit olduğu üzere aşırı alkollü bir şekilde taşıt yolunda yürümesi ve aracın önüne hareketlenmesi nedeni ile dava konusu kazanın meydana geldiğini, eksik ve hatalı düzenlenen rapora yönelik itirazları dikkate alınmadan, keşif yapılmadan, delil listelerinde belirttikleri tanık dinlenmeden hüküm tesis edildiğini, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "asıl dava dilekçesinde davacı ... için hem maddi hemde manevi tazminat talep edildiği, birleşen davada davacı ... için herhangi bir talepte bulunulmamış ise de asıl davada sigorta şirketi davalı olmadığından, davacılar vekilinin davacı ... için maddi tazminat talebini davalı ... şirketine de yöneltmek için adını birleşen davanın dilekçesine yazdığının değerlendirildiği,

davacıların çocukları ve davacı ...'nın kardeşi olan ...'ün 16.08.2017 tarihli kazada vefatı nedeni ile destek tazminatı ve manevi tazminata ilişkin dosyanın incelenmesinde, soruşturma dosyası, kaza tespit tutanağı ve İlk Derece Mahkemesinin Adli Tıp Kurumundan aldığı kusur raporunda müteveffanın kazada %75 oranında, davalı sürücünün ise %25 oranında kusuru bulunduğunun tespit edildiği, araç sürücüsü ...'ın 07.02.2018 tarihinde vefatı nedeni ile kovuşturma yapılmadığı, ceza dosyasından alınan kusur raporu ile dosyadan alınan raporun örtüştüğü, İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan raporun dosya kapsamına uygun olduğu,

olayın oluş şekli, kusur durumları, tarafların sosyal ekonomik durumları dikkate alınınca hükmedilen manevi tazminat miktarlarının yerinde olduğu," gerekçesi ile davacılar vekili ile davalı ... vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu aracın karıştığı 16.08.2017 tarihli trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 ve 56 ncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

3. Değerlendirme 1. Birleşen (2019/298 Esas sayılı) dosya davacı ... yönünden; Miktar ve değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Kanun'un 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması halinde, anılan Kanun'un 366 ncı maddesi atfıyla 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz delikçesinin reddine karar vermek gerekir.

İhtiyari dava arkadaşı olan davacılar yönünden temyiz sınırı her dava arkadaşının davacı için ayrı ayrı belirlenecektir.

Dosya içeriğine göre temyiz edenin sıfatına göre hükmedilen ya da mahkemece kabul edilmeyen bölümünün miktar veya değeri 78.630,00 TL’yi geçmeyen davalara ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının temyizi kabil değildir.

Somut olayda dava dilekçesinde, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatı talep edilmiştir. İlk Derece Mahkemesi davacı ... için 7.000,00 TL manevi tazminata karar vermiş, kararın davacılar vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından tarafların istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacılar vekili temyiz yoluna başvurmuştur.

Davacı ... yönünden reddedilen ve temyize konu edilen miktar, Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile 6100 sayılı Kanun'un 362 nci maddesi uyarınca kesinlik sınırı olarak belirlenen 78.630,00 TL'nin altında kaldığı anlaşılmakla; davacılardan ...'ün temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davacı ... ve ... Yönünden;

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 saylı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere.

Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan kusur raporunda müteveffanın kazada %75 oranında, davalıya sigortalı araç sürücünün ise %25 oranında kusurunun bulunduğunun belirtilmesine, ayrıca soruşturma aşamasında Adli Tıp Kurumundan alınan kusur raporunda da müteveffanın kazada asli kusurlu olduğu, davalıya sigortalı araç sürücünün ise tali kusurlu olduğunun belirtilmesine, raporların birbiri ile uyumlu olmasına,

kusur oranları dikkate alındığında hükmedilen manevi tazminat miktarının yerinde olduğunun anlaşılmasına göre davacılar ... ve ... vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Değerlendirme bölümünün (1) nolu bendinde açıklanan nedenlerle davacı ... vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

2. Davacılar ... ve ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacılar ... ve ...'e yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,