Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/20255 K.2023/590

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili: 19.07.2020 tarihinde ... poliçesi ile sigortalı olmayan motosikletin direksiyon hakimiyetini kaybetmesine bağlı gerçekleşen trafik kazasında davacı ...'ın eşini, davacılar ... ile ...'ın ise kızlarını kaybettiğini iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 5.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talebini ıslah ile toplam 144.825,79 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacılara ödemede bulunarak hukuki sorumluluklarını yerine getirdiğini, destekten yoksun kalma tazminatının uzman bilirkişi marifeti ile hesaplanması gerektiğini, hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; mevcut olayda trafik kazasında hayatını kaybeden desteğin eşine, anne ve babasına yardım ve desteğinin olacağı kabul edilerek başvurunun kısmen kabulü ile davacı ... için 92.407,00 TL'nin 12.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı kurumdan tahsiline, diğer davacıların taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvuru şartı eksikliği olduğu; zararın daha önce karşılandığı, hesaplamada yeniden evlenme ihtimalinin dikkate alınarak yapılması gerektiği, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu %1.8 teknik faiz tekniğiyle yapılması gerektiği, müterafık kusur indirimi olması gerektiği, temerrüt faizinin doğmadığı, vekalet ücretinin 1/5 oranda olması gerektiği itirazları ile ... kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; yapılan ödemenin hükme esas bilirkişi raporu ile mahsup edildiği, müterafik kusur iddiasına ilişkin dosya içerisinde iddiayı destekler nitelikte delil yer almaması, hesaplamanın kaza tarihi itibari ile doğru tablo kullanılarak yapılması, yeniden evlenme ihtimaline ilişkin değerlendirmenin bilirkişilerin anlayış ve değerlendirmesinde olduğu, yönetmelik ile kanun hükmü değiştirilemeyeceğinden hükmedilen avukatlık ücretinin isabetli olduğu gerekçeleri ile davalı vekilinin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek ... kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu hayatını kaybeden davacıların desteğinin destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 53 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 86, 88, 89, 90 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3.Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Dava, ölümlü trafik kazasına dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir. Destekten yoksunluk tazminatı hesaplarında dikkat edilmesi gereken hususlardan biri, dul eşin yeniden evlenme ihtimalinin nazara alınması keyfiyetidir. Hesaplama, bilinmeyen dönem için farazi bazı kriterlere göre yapılmakta ise de; evlenme ihtimali belirlemesinde dul eşin hesap tarihi itibari ile evlenip evlenmediği tespit edilebilir bir olgudur.

Hükme esas alınan raporda, davacının evlenme ihtimaline ilişkin bir değerlendirme yapılmadığı, sağ kalan eşin evlenme ihtimali gözetilerek bir indirime gidilmediği anlaşılmaktadır. Şu halde, davacı eşin nüfus tablosu dosya arasına getirtilerek, medeni hali belirlenmeli ve eğer eş hala evlenmemiş ise rapor tarihindeki yaşına göre evlenme ihtimali bulunup bulunmadığı hususunda ek rapor alınmalıdır. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3. Davacılar vekili, davacıların desteğinin meydana gelen hayatını kaybettiğini açıklayıp destek tazminatı talebinde bulunmuş; davalı vekili, davacıların desteğinin motosiklette yolcu olarak seyri sırasında gerçekleşen kazada istiap haddinin aşılması nedeni ile hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunmuş; Hakem Heyetince anılan savunmanın reddine karar verilmiştir. Varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

Zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde sözkonusu olan müterafik kusur 6098 sayılı TBK'nın 52. maddesinde düzenlenmiştir. Mağdurun kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması sözkonusu olabileceği gibi belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir.

Somut olayda davacıların desteği motosiklette yolcu konumunda olup, motosiklet ve sepetinde toplam dört yetişkin bir de çocuk bulunduğu kaza tespit tutanağından anlaşılmaktadır. Motosiklet ve sepetin niteliği itibari ile yolcu taşımaya elverişli araç olmaması ve güvenlik tertibatlarının alınmamış olması nedeni ile kazanın meydana gelmesinde veya artmasında müterafik kusurunun bulunduğu gözetilerek Dairenin uygulamaları da dikkate alınmak suretiyle TBK’nin 52. maddesi uyarınca tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılarak karar verilmek üzere de kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

4. 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu 30/17 md. ve 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesi ile Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16. maddesinin 13. fıkrasına "(13) (Ek:RG-19/1/2016-29598) tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." hükmü eklenmiştir.

Açıklanan nedenlerle; İtiraz Hakem Heyetince davacı yararına hükmedilecek vekalet ücreti için yukarıda adı geçen Yönetmelik'in 16. maddesinin 13. fıkrasının uygulanması gerektiği gözetilerek AAÜT'nin 13. maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken tam nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2- Değerlendirme bölümünün (2), (3) ve (4) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,