Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/23300 K.2023/895

Birleşen Diyarbakır 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/99 esas sayılı dosyası: HÜKÜM/KARAR : Asıl ve Birleşen Davanın Kısmen Kabulü / Davacının İstinaf İsteminin Reddine/ Birleşen Davada Davalı Vekilinin İstinaf İsteminin Kabulüne

İLK DERECE MAHKEMESİ

Diyarbakır 4. Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

SAYISI

2015/492 E. 2020/452 K.

Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili ve birleşen dosyada davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacıların istinaf başvurusunun esastan reddine, birleşen dosyada davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı birleşen dosyada davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; yapılan ön inceleme sonucunda, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Asıl davada davacılar vekili; davalı ... şirketine zorunlu mali mesuliyet sigorta ile sigortalı ... İnşaat Elek. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait, ... sevk ve idaresindeki aracın, desteğin içerisinde yolcu olarak bulunduğu araca çarpması neticesinde muris ...'in vefat ettiğini, ...'in davacı ...'in eşi, diğer davacıların babası olduğunu, desteğin çiftçi olup sabit bir gelire sahip olmadığını belirterek şimdilik her bir davacı için ayrı ayrı 2.000,00'er TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren reeskont faiziyle, davacı eş Sevim için 30.000,00 TL manevi, diğer davacılar için ayrı ayrı 15.000,00' er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle davalılardan (manevi tazminattan sigorta şirketi sorumlu değil) müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

2. Birleşen davada davacılar vekili; asıl davada belirtilen maddi vakıalara dayanarak davacıların desteğinin kaza sırasında içerisinde bulunduğu aracın davalı ... şirketine zorunlu mali mesuliyet sigorta ile sigortalı bulunduğunu, ATK raporunda desteğin içerisinde yolcu olarak bulunduğu aracın sürücüsüne %75 oranında kusur izafe edildiğini belirterek şimdilik her bir davacı için ayrı ayrı 1.000,00'er TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden işleyecek reeskont faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Asıl davada davalı ... vekili; başvuru sonucunda davacı tarafa 02.05.2015 tarihinde 36.905,12 TL ödeme yapıldığını, sorumluluğunun sona erdiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

2. Asıl davada davalı ... vekili; kazaya davacıların desteği ...'in dikkatsiz tutum ve davranışlarının sebep olduğunu, kazanın kendisi için kaçınılmaz olduğunu, kusuru olmadığını, talep edilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

3. Birleşen davada davalı vekili; başvuru üzerine ibraname karşılığında davacı tarafa 77.883,00 TL ödeme yapıldığını, sigorta sözleşmelerinden doğan tüm taleplerin 2 yıl içinde zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; alınan bilirkişi raporu doğrultusunda asıl davada talep edilen maddi tazminat talebinin reddine, asıl davada talep edilen manevi tazminat talebinin kısmen kabul, kısmen reddi ile davacı ... yönünden taktir edilen 3.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ... İnşaat Ltd.

Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden takdir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine; birleşen davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile davacı ... yönünden hesaplanan 127.873,67 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

davacı ... yönünden hesaplanan 1.273,88 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun, poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına, davacı ... yönünden hesaplanan 8.264,13 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

davacı ... yönünden hesaplanan 16.162,91 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun, poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına, davacı ... yönünden hesaplanan 18.070,30 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun, poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve birleşen davada davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; aracın ticari olup reeskont faizine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

2. Birleşen davada davalı vekili istinaf dilekçesinde; müteveffanın anne babasının hayatta olup olmadığının araştırılmadığını, davacı ... bakımından talepten fazlasına hükmedildiğini, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, ödemenin güncel değerinin düşülmesi gerektiğini, reddedilen kısım bakımından vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile cevap dilekçesinde hatır taşıması savunmasında bulunulmadığı, emniyet kemerinin takılı olmadığının tespiti yapılamadığı, reddedilen maddi tazminat miktarı yönünden birleşen davada davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile Diyarbakır 4. Asliye Hukuk (Ticaret) Mahkemesinin 02.12.2020 tarih ve 2015/492 Esas- 2020/452 Karar sayılı kararının HMK.nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılmasına,

HMK.nın 353/1-b-2.maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, (infazda tereddüt oluşmaması için itiraz edilmeyen ve kesinleşen kısımlar aynen korunmak suretiyle) asıl davada talep edilen maddi tazminat talebinin reddine, asıl davada talep edilen manevi tazminat talebinin kısmen kabul, kısmen reddi ile davacı ... yönünden taktir edilen 3.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... yönünden taktir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 02.05.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...

İnşaat Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, birleşen davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile davacı ... yönünden hesaplanan 127.873,67 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22/06/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte, davalı ...Ş'den alınarak, davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

davacı ... yönünden hesaplanan 1.273,88 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22/06/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına, davacı ... yönünden hesaplanan 8.264,13 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22/06/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

davacı ... yönünden hesaplanan 16.162,91 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına, davacı ... yönünden hesaplanan 18.070,30 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 22.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde birleşen dosyada davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Birleşen dosyada davalı vekili temyiz dilekçesinde; müteveffanın anne babasının hayatta olup olmadığının araştırılmadığını, davacı ... bakımından talepten fazlasına hükmedildiğini, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, ödemenin güncel değerinin düşülmesi gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... şirketleri tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalıların sürücüsü ve işleteni olduğu araçların karıştığı trafik kazası sonucu yolcu olan desteğin ölümü nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371, 366 ncı maddesi yollamasıyla 352/1-b maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

İhtiyari dava arkadaşı olan davacılar bakımından temyiz sınırı davalının her bir davacıya yönelik temyizi bakımından ayrı ayrı belirlenecektir.

Dosya içeriğine göre davalının davacılardan ..., ..., ... ve ...'e yönelik temyize konu edilen miktarlar, Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 78.630,00 TL’nin altında kalmaktadır.

2. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Birleşen dava davalısı vekilinin davacılardan ...'e yönelik temyizi bakımından incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle birleşen dava davalısı vekilinin davacılar ..., ..., ... ve ...'e yönelik temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle birleşen dava davalısı vekilinin davacılardan ...'e yönelik tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden birleşen dava davalısına yükletilmesine,