Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/23305 K.2023/2258

Taraflar arasındaki trafik kazasından dolayı maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraflar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalıların istinaf istemlerinini reddine, davacıların istinaf istemlerinin kısmen kabulü ile kararın manevi tazminat yönünden kaldırılarak yeniden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı ... Turizm Ticaret Pazarlama Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıların desteği ...'in 12.07.2016 tarihinde kaza sonucu vefat ettiğini, bu kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...’un %100 kusurlu olduğunu, davacıların derin acı yaşadıklarını, davacı anne babanın ölenin desteğinden mahrum kaldıklarını açıklayarak davacı baba için arttırılmış haliyle 48.572,32 TL, davacı anne lehine arttırılmış haliyle 51.189,87 TL destekten yoksun kalma tazminatının faiziyle birlikte tüm davalılardan, davacılardan ... için 150.000,00 TL, ... yararına 150.000,00 TL, ... lehine 100.000,00 TL olmak üzere toplam 400.000,00 TL manevi tazminatın ise kaza tarihinden işleyecek faiziyle birlikte davalı sürücü ve işleten şirketten tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1- Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde; sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde sorumlulukları bulunduğunu, davacıların hak sahibi olup olmadıklarının tespit edilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirkete sigortalı aracın kusurlu bulunması durumunda sorumluluğunun açıklanan çerçevede ve azami poliçe limiti ile sınırlığı olacağını, müvekkili şirketin temerrütü söz konusu olmadığından dava tarihi itibaren yasal faize hükmedilmesini talep etmiştir.

2- Davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; söz konusu olayda kusurun diğer davalı ... ...’e ait olduğunu, müteveffanın da kusuru olmakla, tüm kusurun davalı sürücüye yükletilmesinin doğru olmayacağını bu nedenlerle davanın reddini, mahkeme ve avukatlık masraflarının davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile 100.262,19 TL maddi tazminatın faizi ile birlikte tüm davalılardan, davacılar ... için 25.000,00 TL, ... yararına 25.000,00 TL ve ... lehine 20.000,00 TL olmak üzere toplam 70.000,00 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte sigorta şirketi haricindeki davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1-Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; öncelikle istinaf incelemesinin vekil edenlerinin mali durumu sebebiyle adli yardımlı olarak yapılmasını, davacıların yaşadıkları acı ve elemin derecesine göre mahkemece hükmedilen tazminatın çok düşük olduğunu, taleplerinin tümünün kabulü gerektiğini, kabul edilen manevi tazimat yönünden her bir davacı için ayrı avukatlık ücretine hükmedilmemesinin usulsüz olduğunu,

2-Davalı işleten şirket vekili istinaf dilekçesinde; maddi tazminatların ıslah edilen bölümü için ıslah tarihi yerine yazılı biçimde faize hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, kusur raporunun hükme esas alınmasının doğru olmadığını, taleplerine rağmen mahkemece, sürücünün daha önce çalıştığı iş yerine müzekkere yazılmamasının usulsüz olduğunu, manevi tazminatların fazlaca taktir edildiğini, davacıların bir aile olduğunu, küçük çocuk ... için takdir edilen tutarın ailesince tasarruf edileceğinin

gözetilmediğini, ayrıca davalı işleten şirketce hükmün infazının tehiri için yeterli tutarda teminat yatırıldığını, şirket hissetleri üzerine tedbir konulmasının şirketin işleyişini kesintiye uğrattığını, ticari hayatını olumsuz etkilediğini beyanla hisseler üzerindeki tedbirin kaldırılması gerektiğini ,

3-Davalı ... şirketi vekili istinaf dilekçesinde; davalı müvekkili şirketçe yeni ... Genel Şartlar ekindeki formüle göre hesap edip ödeme yaptıklarından artık müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, vekil edeni şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücünün kusuru nispetinde %75 olması gerekirken daha fazla alınmasının usulsüz olduğu, kusur raporları arasında çelişki olduğunu, mahkeme tarafından çelişki izale edilmeden, İTÜ heyetinden ek rapor alınmadan karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ileri sürerek kararın kaldırılması ile talepleri gibi hüküm kurulmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... şirketi vekili ve davalı işleten vekilinin istinaf başvurularının reddine, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılmasına ve hükmün yeniden oluşturulmasına, maddi tazminat yönünden davanın kabulü ile davacı ... Eğin için 48.572,32 TL destekten yoksun kalma tazminatı, davacı ...

Eğin için 51.189,87 TL destekten yoksun kalma tazminatı, talep ile bağlı kalınarak 500,00 TL defin ve cenaze gideri olmak üzere toplam 100.262,19 TL maddi tazminatın davalı ... ve Söylemezoğlu Meşrubat Tur. Tic. Paz. Ltd.

Şti. yönünden 12.07.2016 kaza tarihinden, davalı ...yönünden ve poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak ve 09.08.2016 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, manevi Tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 80.000,00 TL manevi tazminatı, davacı ... için 80.000,00 TL manevi tazminatı, davacı ... için 50.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 210.000,00 TL'nin 12.07.2016 kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve Söylemezoğlu Meşrubat Tur.

Tic. Paz. Ltd. Şti.'den alınarak davacılara verilmesine fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... Turizm Ticaret Pazarlama Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1-Söylemezoğlu Meşrubat Turizm Ticaret Pazarlama Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde.

Bölge Adliye Mahkemesi ilamının eksik ve hatalı inceleme neticesinde usul ve yasaya aykırı olarak verildiğini, maddi tazminatın vekil eden yönünden 12.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmişse de; davacının maddi tazminat yönünden ıslah dilekçesi ile arttırdığı kısım için ancak ıslah dilekçesi ile faiz isteyebileceğini, tazminat hesabına esas teşkil eden 17.12.2018 tarihli rapor yargılamanın yapıldığı Alanya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasından değil davaya konu kaza olayı ile ilgili olarak devam eden Alanya 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2016/541 Esas sayılı dosyasından alınmış olup;

ceza mahkemesi önünde devam eden bir dosyadan aldırılan bir bilirkişi raporuna göre işbu dosyada inceleme yaptırılıp karar kurulmuş olmasının, üstelik söz konusu rapor işbu mahkeme dosyasından alınan tüm raporlar da çelişirken karar esas teşkil ettiğini kabul edilmesinin hatalı olduğunu, yargılamanın yapıldığı esas dosyasından yeniden daha kapsamlı bir rapor alınması gerektiğini, her iki kararda eksik inceleme neticesinde verildiğini, davalı ... isimli şahsın daha öncede başka iş yerinde şoför olarak çalıştığını, müzekkere yazılarak bu durumun sorulmadığını,

kurulan manevi tazminat miktarları yüksek olup tüm davacıların da bir aile olduğu ve davacılar dan ...'in yaşının küçük olması sebebiyle tazminatın ailesi tarafından tasarruf edileceği de göz önünde bulundurulduğunda karar verilen manevi tazminatların davacıları zenginleşmesine yol açacağını belirterek açıklana nedenlerle bölge adliye mahkemesince verilen karar açıkça hatalı olduğu için resen takdir edilecek nedenler ile usul ve yasaya aykırı ilamın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

2- Davacılar ..., ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde, olayın meydana geliş şekli, müteveffanın olayla ilgili kusurunun olmayışı, işveren ve işçisinin sorumluluk duygusundan uzak davranışları ve meydana gelen olayın ağırlığı neticesinde manevi tazminat yönünden verilen kararın yerinde olmadığını, maddi tazminat hesabının davacılar için, TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre muhtemel bakiye ömrün belirlenmesi ve % 1,8 teknik faiz uygulanmadan tazminatın hesaplanması;

bilinmeyen/ işleyecek devre hesabı yapılırken, bilinen son gelirin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi yönteminin kullanılması suretiyle yapılması gerektiğini belirterek anlatılan hususlar ve kendiliğinden belirlenecek tüm hukuki sebeplerle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 15.04.2021 tarihli ve 2019/2248 Esas, 2021/592 Karar sayılı davanın manevi tazminatların kısmen reddine ilişkin kısmının ve maddi tazminat yönünden hesaplama yöntemi açısından bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık (Asıl ve birleşen dava), davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların sürücü, işleten ve sigorta şirketine karşı açtığı destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90 ve 91 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 ve 55 inci maddeleri, Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kurallarına, taraf delillerinin usulüne uygun olarak toplandığı, değerlendirilerek tartışıldığı, bilirkişi raporlarının hüküm kurmaya elverişli ve denetime açık olmasına, davalı sürücü sağır ve dilsiz olup ehliyet sahibi olmamasına rağmen meslek olarak bir firma bünyesinde bu işi her gün yapması karşısında takdir edilen manevi tazminat miktarının yerinde göreülmesine göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden davacılar ve davalı ... Turizm Ticaret Pazarlama Ltd. Şti.'ne yükletilmesine

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,