Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/23465 K.2023/3088

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay (Kapatılan) 17 Hukuk Dairesi'nin 07.10.2020 gün, 2019/4683 Esas, 2020/5229 K sayılı kararı ile Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Davalı ... vekili tarafından Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...'dan bonoya dayalı olarak alacaklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine kambiyo takibi yapıldığını ve adresine hacze gidildiğini, hacze kabil mal bulunmadığını, borçlunun adına kayıtlı gayrımenkulü düşük bedelle diğer davalıya devrettiğinin tespit edildiğini beyan ederek davalılar arasındaki tasarrufun iptalini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili, asıl davada beyan ettiği hususları tekrar ederek, davalı ...'ın taşınmazı davalı ...'a devrettiği anlaşıldığından mahkeme kararının infaz edilemediğini beyan ederek, borçlunun mal kaçırma kastıyla yaptığı devir işlemlerine yönelik tasarrufların iptaline, taşınmazın elden çıkarılması halinde davanın bedel davasına dönüşeceğinden hükmedilecek bedele dava tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesi ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; iyiniyetli olduğunu, müvekkilinin bu taşınmazı emlak komisyoncusu vasıtası ile ve 77.500,00 TL bedel ödemek sureti ile aldığını, tapudaki değerin taşınmazın gerçek satış değeri olmadığını, müvekkilinin diğer davalıyı tanıdığı ve buna bağlı olarak mal kaçırma kastı ile bir satış yapıldığı yönünde bilgi sahibi olduğu iddiasını destekleyen bir delil olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15.12.2015 tarihli 2014/319 Esas, 2015/478 Karar sayılı kararı ile, toplanan tüm delillerden, dava konusu taşınmazın ... tarafından 03.06.2010 tarihinde 24.000,00 TL bedelle davalı ...'a satıldığı, taşınmazın gerçek değerinin bilirkişi raporuna göre 93.750,00 TL olduğu, davalı ...'ın taşınmazı satın almadan bir gün önce kendi taşınmazını sattığı ve dava konusu taşınmazı satın aldığı iddiası üzerine Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nce, davalı ...'ın satmış olduğu taşınmaza ait tapu kaydının getirtilip satış bedelinin belirlenmesi,

sözü edilen taşınmaz satışından elde edilecek para ile dava konusu taşınmazın alınıp alınamayacağının irdelenmemesi sebebiyle mahkememizce verilen bir önceki kararın bozulduğu, bozma üzerine davalı ...'ın satmış olduğu ...

Köyü, 508 ada, 2 nolu parselin akit tablosunun getirildiği, akit tablosunda ... tarafından 30.000,00 TL bedelle bahsi geçen taşınmazın ...'e 02.06.2010 tarihinde satıldığı görülmüştür. ... tarafından satılan taşınmazın satışından elde edilecek paranın, dava konusu taşınmazı alıp alamayacağı hususu muvazaa işleminin ve bozma ilamının temel unsurunu oluşturduğu, muvazaayı ispatlamanın davacının görevi olduğu, muvazanın ispatı açısından ... tarafından satılan taşınmazın satış tarihindeki gerçek değerinin belirlenmesi açısından keşif ara kararı tanzim edildiği,

ancak davacı kendisine verilen mehile rağmen keşif bedelini mahkeme veznesine yatırmadığı, 15.12.2015 tarihli celsede de keşif bedelini yatırmayacağını beyan ettiği, bu durumda her iki taşınmazın değerinin mukayesesi taşınmazların resmi akitte gösterilen bedelleri üzerinden yapıldığı, davalı ...'ın satmış olduğu taşınmazın bedelinin 30.000,00 TL, dava konusu taşınmazın resmi akitteki bedelinin ise 24.000,00 TL olduğu,

davalı ...'ın, davaya konu taşınmazı satın almadan bir gün önce kendi taşınmazını sattığı ve davalı ...'a yapılan satışın gerçek bir satış olduğu kanaati mevcut delillerden oluştuğundan, davalı ... tarafından davalı ...'a yapılan satışın gerçek bir satış olduğu, alıcı ... 'ın muvazaanın tarafı olmadığı kanaatine varılarak, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Yargıtay (Kapatılan) 17 Hukuk Dairesinin 07.10.2020 gün, 2019/4683 E., 2020/5229 K. sayılı kararı ile; "...her iki dava yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de birleşen dava yönünden herhangi bir değerlendirme yapılmadan yazılı şekilde red kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesi ile bozma" kararı verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairemizin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davalı ... vekili karar düzeltme dilekçesinde özetle; bozma sonrasında; ... aleyhine açılan ve birleştirilen davanın konularının aynı olup yerel mahkemenin delilleri birlikte değerlendirdiğini, bu sebeple de gerekçenin de ortak olduğunu, ayrı bir gerekçe yazılmasına gerek olmadığını, yerel mahkemece birleşen dava yönünden de değerlendirme yapıldığını belirterek, kararın düzeltilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 440 ncı maddesi, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri

3. Değerlendirme

İİK.nun 282. maddesi gereğince iptal davaları borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılır. Ayrıca, kötü niyetli üçüncü şahıslar hakkında da iptal davası açılabilir. Buradaki üçüncü kişiden maksat, borçlu ile doğrudan işlem yapan değil, borçlu ile işlemde bulunan kişiden mal veya hakkı satın alan kişi olup uygulamada buna dördüncü kişi denilir. Borçlu ile işlemde bulunmayan dördüncü veya ondan sonraki kişiler hakkında dava açılıp açılmaması davacının isteğine bağlıdır ve bu kişiler yönünden iptal kararı verilebilmesi kötü niyetli olduklarının yani borçlunun alacaklılara zarar verme kastı ile hareket ettiğini bilen veya bilmesi gereken kişilerden olduklarının kanıtlanmasına bağlıdır.

İİK’nın 283/II maddesine göre de iptal davası, üçüncü şahsın elinden çıkarmış olduğu mallar yerine geçen değere taalluk ediyorsa, bu değerler nispetinde üçüncü şahıs nakden tazmine (davacının alacağından fazla olmamak üzere) mahkûm edilmesi gerekir. Bu ihtimalde 3. kişinin sorumlu olduğu miktar, elden çıkarılan malın elden çıkardığı tarihteki gerçek değeridir.

Somut olayda; asıl davada, davacı, davalı ...'dan alacaklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine İstanbul 2. İcra Müdürlüğü'nün 2010/26019 sayılı dosya ile takip yapıldığını, davalı borçlunun bilinen adresinde tutulan 25.11.2010 tarihli haciz tutanağının İİK 105 kapsamında aciz vesikası hükmünde olduğunu beyan ederek, davalı borçlu adına kayıtlı olup (İstanbul İli, Çekmeköy İlçesi, ...

Mah. 517 ada, 4 parselde kayıtlı taşınmazdaki 1/6 hissesinin ) davalı ...'a devredilen gayrımenkul ile ilgili davalılar arasındaki tasarrufun iptalini talep etmiş, birleşen dosyada da aynı gayrımenkulün davalı ...'dan davalı ...'a devredildiğinin öğrenilmesi sebebi ile bu davalılar arasındaki tasarrufun da iptalini, davalı ...'ın iyi niyetli olduğunun anlaşılması halinde belirlenecek tazminatın davalı 3. kişiden tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece 15.12.2015 tarih, 2014/319 E, 2015/478 K sayılı ilamı ile Yargıtay (Kapatılan) 17 Hukuk Dairesi'nin 24.09.2013 tarih, 2012/10222 E, 2013/12701 K.. Sayılı bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece davalılar arasında tanışıklık ilişkisinin bulunmamasına, dosyaya ibraz edilen belgelere göre de dava konusu gayrımenkulün, davalı 3. kişi tarafından adına kayıtlı başkaca bir gayrımenkulün satılarak alındığının anlaşılmasına,

İİK 278/2 maddesi kapsamında bedel farkının da bulunmadığının anlaşılmasına göre davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 07.10.2020 tarih, 2019/4683 E, 2020/5229 K sayılı ilamı ile "birleşen dosya yönünden de gerekçenin ne olduğunun belirtilmesi gerektiği" gerekçesi ile bozulmuşsa da, zorunlu dava arkadaşlığı bulunan davalı borçlu ve 3. kişi ... yönünden yerel mahkemenin red kararı vermesinin birleşen davanın davalısı 4. kişi ... yönünden de geçerli olacağının anlaşılmış olması,

davalı 3. Kişi yönünden verilen kararın 4. kişiye de sirayet edecek olması sebebi ile davalı 3. kişinin karar düzeltme talebinin kabulüne karar verilmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin, karar düzeltme talebinin KABULÜNE,

Yargıtay(Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 07.10.2020 tarihli, 2019/4683 E., 2020/5229 K. Sayılı bozma ilamının kaldırılmasına, mahkeme kararının ONANMASINA,

Tashihi karar peşin harcının karar düzeltme isteyen davalı ...'a geri verilmesine,