Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/2357 K.2021/9961

Taraflar arasındaki trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Hükmüne uyulan Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 27/11/2017 gün ve 2017/4671 Esas 2017/10948 karar sayılı ilamında "konusunda uzman makine mühendisi bilirkişiden tescilsiz ve plakasız elektrikli bisiklet üzerinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak husumetin belirlenmesi gerektiği" gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonrasında mahkemece, davalı ...Ş. bakımından yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davanın davalı ... yönünden kabulü ile davacı ... için 152.627,91 TL, davacı ... için 6.845,48 TL ve davacı ... için 20.091,41 TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi olan 02/04/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte bu davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine, davacıların fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle ölenin yakınlarının destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta, davacıların desteği ...’ın sürücüsü olduğu motorsiklet ile kazaya karışan dava dışı ...'in sevk ve idaresindeki elektrikli bisikletin çarpışmaları sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıların desteği ... vefat etmiştir.

Davalı ...'na, kazaya karışan aracın ... sürekli yanma gücü 0,25 KW üzerinde olan elektrikli bisiklet olduğu, tescile tabi olup trafik sigortasının bulunmayışı nedeniyle husumet yöneltildiğinden, öncelikle elektrikli bisikletin, trafik sigortası yaptırması zorunlu olan motorlu araçlardan olup olmadığı hususunun saptanması gerekmektedir. Bu nedenle öncelikle Karayolları Trafik Kanunu’nda yer alan tanımlara göre kazaya karışan aracın niteliği araştırılarak belirlenmeli, sonucuna göre davalının sorumlu olup olmadığı hususu değerlendirmelidir.

Sigorta Kanununun 14. maddesinde, davalı ... Hesabının sorumluluğu Karayolları Trafik Kanunu ve 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ile ihdas edilen zorunlu sorumluluk sigortaları ile bu Kanunla mülga 21/12/1959 tarihli ve 7397 sayılı Sigorta Murakabe Kanunu çerçevesinde ihdas edilmiş olan zorunlu sigortalara ilişkin olarak sınırlı şekilde belirlenmiştir.

Karayolları Trafik Kanunu’nun tanımlarla ilgili 3. maddesinde;

“Motosiklet : (Değişik: 12/7/2013-6495/13 md.) ... tasarım hızı 45 km/saatten ve/veya silindir kapasitesi 50 santimetreküpten fazla olan sepetli veya sepetsiz iki veya üç tekerlekli motorlu taşıtlar ve net motor gücü 15 kilovatı, net ağırlığı 400 kilogramı, yük taşımacılığında kullanılanlar için ise net ağırlığı 550 kilogramı aşmayan dört tekerlekli motorlu taşıtlardır. Elektrik ile çalışanların net ağırlıklarının hesaplanmasında batarya ağırlıkları dikkate alınmaz. Bunlardan karoseri yük taşıyabilecek şekilde sandıklı veya özel biçimde yapılmış olan ve yolcu taşımalarında kullanılmayan üç tekerlekli motosikletlere yük motosikleti (triportör) denir.

Bisiklet : (Değişik: 12/7/2013-6495/13 md.) Üzerinde bulunan insanın adale gücü ile pedal veya el ile tekerleği döndürülmek suretiyle hareket eden motorsuz taşıtlardır. ... sürekli anma gücü 0,25 KW’ı geçmeyen, hızlandıkça gücü düşen ve hızı en fazla 25 km/saate ulaştıktan sonra veya pedal çevrilmeye ara verildikten hemen sonra gücü tamamen kesilen elektrikli bisikletler de bu sınıfa girer.

Motorlu bisiklet (...): (Değişik: 12/7/2013-6495/13 md.) ... hızı saatte 45 kilometreyi, içten yanmalı motorlu ise silindir hacmi 50 santimetreküpü, elektrik motorlu ise ... sürekli nominal güç çıkışı 4 kilovatı geçmeyen iki veya üç tekerlekli taşıtlar ile aynı özelliklere sahip net ağırlığı 350 kilogramı aşmayan dört tekerlekli motorlu taşıtlardır. Elektrik ile çalışanların net ağırlıklarının hesaplanmasında batarya ağırlıkları dikkate alınmaz." olarak tanımlanmıştır.

2918 Sayılı Yasanın 103. maddesinde de “motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin” hukuki sorumluluğunun genel hükümlere tabi bulunduğu öngörülmüştür.

...

6. Asliye Ceza Mahkemesine ait 2015/115 esas sayılı dosyasında bulunan kaza yerinde çekilmiş elektrikli bisiklet fotoğraflarının incelenmesinde, kazaya karışan elektrikli bisikletin, Kuba K8 marka ve motor gücünün 1,2 kw olduğu anlaşılmakla, aracın niteliğinin tespiti için yapılan bilirkişi incelemesi sonucu; kazaya karışan tescilsiz elektrikli bisikletin Kuba Marka, K8-S tipi olduğu, tarafınca sağlanan ve K8-S tipi elektrikli bisikletin kataloğundan anlaşıldığı üzere elektrikli bisikletin maksimum gücünün 1500 watt veya 1.500/1.000= 1,5KW olduğu,

buna göre dava konusu elektrikli bisikletin maksimum motor gücünün 0,25 kw değerinin üzerinde olduğu, elektrikli olduğu için motor hacminin 50cc altında olup olmadığı hususunun teknik olarak mümkün olmadığı, davaya konu olan elektrikli bisikletin fosil yakıtla çalışmadığı bu nedenle piston ve silindire sahip olmadığı, bu nedenle stok hacminin büyüklüğünün hesaplanamadığı belirtilmiştir.

Mahkemece, kazaya karışan tescilsiz elektrikli bisikletin ... gücünün 0,25 kw üzerinde olması dikkate alınarak, 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14.Maddesi ve ... Yönetmeliğinin 9. maddesi gereğince, poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere sorumlu olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle davanın davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında, davalının sorumlu olduğu iddia edilen aracın Karayolları Trafik Kanunu’nun tanımlarla ilgili 3. maddesinde belirtilen, elektrik motorlu bisiklet ve ... sürekli nominal güç çıkışı 4 kilovatı geçmeyen iki veya

tekerlekli taşıtlardan olduğu ve 2918 Sayılı Yasanın 103. maddesinde de motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin hukuki sorumluluğunun genel hükümlere tabi bulunduğu gözetilerek davalı kuruma husumet yöneltilemeyecek olup yerel mahkemece husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmayıp hükmün bozulmasına karar verilmiştir.