Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/2407 K.2021/7523

Taraflar arasındaki trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalı ... hakkında açılan davanın husumet yönünden reddine, diğer davalılar yönünden hüküm kesinleşmiş olmakla yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına dair verilen 17.09.2020 tarihli kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

-K A R A R-

Davacılar vekili, müvekkili yaya Burak'a davalılardan ...'un kullandığı davalı ...’e ait diğer davalıya trafik sigortalı ...plakalı aracın çarpması sonucu müvekkilinin hem ruhsal hem de bedenen zarar gördüğünü, mağdurun ailesinin de bu olay sonucu aynı acıları yaşadığını belirterek mağdurun babası için 5.000,00 TL, annesi için 5.000,00 TL ve mağdurun kendisi için 15.000,00 TL olmak üzere toplam 25.000,00 TL manevi tazminat ile 5.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan alınıp davacılara ödenmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sınırlı tutulması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, husumet itirazında bulunarak davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak davalı ... adına trafik kaydı bulunan ... plakalı araç ile ilgili davalı ile dava dışı ... Ticaret arasında 20/11/2006 - 20/11/2007 tarihleri arasında geçerli ticari plaka sözleşmesi yapıldığı, kiracı ... Ticaret ile davalı sürücü ... arasında alt kira sözleşmesi yapıldığı, sözleşmede belirtilen aylık 2.850,00 TL kira bedeli ile uyumlu şekilde kaza tarihi olan 13/11/2007 öncesinde ve kaza tarihi sonrası 20/11/2007 tarihine kadar ödemeleri gösteren dekontların dosyaya sunulduğu, ödeme belgesinde adı geçen...Ticaret Otomotiv Kiralama

ünvanı bulunan şirket ortağı durumunda olduğu, kira ödemesi yapılan ....'ün davalının kardeşi olduğu ve incelenen belgeler çerçevesinde 1 yıl süreli kira ilişkisi sabit görülmekle davalı ...'ün işleten sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... yönünden davanın husumet yönünden reddine, diğer davalılar yönünden hüküm kesinleşmiş olmakla, diğer davalılar hakkında ayrıca hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar sebebi ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Dosya içeriğinden; maddi ve manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne ilişkin verilen ilk kararın Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 21/02/2019 tarih, 2018/4289 esas ve 2019/1866 karar sayılı ilamı ile; ''...Somut olayda, davalı ...plakalı aracın maliki ... vekili tarafından aracın uzun süreyle kiraya verildiği, işletenlik sıfatının kalktığı savunmasında bulunulmuş ise de karar yerinde bu husus tartışılmamıştır.

Davalı ... vekili tarafından dosyaya kira sözleşmeleri ve dekontlar ibraz edilmiştir.

Mahkemece, aracın teslim edilip edilmediği, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma olup olmadığı, kaza tarihinde kazaya karışan aracın kiralayanların fiili tasarufunda bulunup bulunmadığı, kira sözleşmesinin ve kira bedelinin Maliye ve Vergi Dairelerine bildirilip bildirilmediği, kira bedellerinin ödenip ödenmediği, gerektiğinde davalı malik, kiraya veren ve kiracının varsa ticari defter ve vergi kayıtları üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmak suretiyle kira sözleşmesinin belirtilen bu deliller ile fatura ve cari hesap hareketleri gibi yan delillerle desteklenip desteklenmediği,

davalı ...’ün işletenlik sıfatının devam edip etmediği hususları araştırılıp tartışılarak duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi ve varılacak uygun sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yeterli araştırma yapılmadan eksik araştırma ile karar verilerek davalı ...’ün zarardan sorumlu tutulması doğru görülmemiştir...'' gerekçesiyle bozulduğu,

mahkemece bozma ilamına uyularak dosyaya sunulan adi kira sözleşmeleri ve dekontların incelenmesi sonucu davalı işleten ... ve dava dışı şirket arasında ve şirket ile davalı sürücü ... arasında alt kira sözleşmesinin varlığı kabul edilerek davalı ...'ün işleten sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... yönünden davanın husumet yönünden reddine karar verildiği, kira sözleşmesinde ''... Ticaret'' olarak yer alan, dosyaya sunulan Ticaret Sicil Kaydına göre ünvanı ''....

Petrol Taşımacılık Otomativ Araç Kiralama Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'' olan şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Şu durumda; mahkemece, her ne kadar bozmaya uyulduğu belirtilmiş ise de bozma ilamının gereği yerine getirilmemiştir. Yapılan inceleme ve araştırma yeterli olmayıp işleten davalı ... ile dava dışı kişi arasında adiyen düzenlenen sözleşmeye itibar edilerek hüküm tesisi doğru değildir. Dosyaya sunulan Ticaret Sicil Gazetesindeki bilgilere göre dava dışı kiracı/alt kiralayan sıfatıyla işleten olduğu iddia edilen şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yaptırılması ve dosyada yer alan diğer tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucu davalı ...'n işleten sıfatı olup olmadığı hususunda bozma kararı uyarınca inceleme ve değerlendirme yapılarak sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu verilen usul ve yasaya aykırı kararın bozulması gerekmiştir.