Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/24853 K.2023/2909

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun reddine karar verilmiştir.

Karara davacılar vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne, ... kararının kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 10.12.2018 tarihinde Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası bulunmayan ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacıların eşi, annesi ve kızı olan destek ... 'in vefat ettiğini belirterek fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere müteveffanın eşi ... için 15.001,00 TL, müteveffanın çocukları ... ve ... için ayrı ayrı 10.000,00'er TL, müteveffanın babası için 5.000,00 TL olmak üzere toplam 40.001,00 TL'nin avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili ıslah dilekçesi ile müteveffanın eşi ... ile müteveffanın çocukları ... ve ... için ayrı ayrı 58.333,33'er TL'nin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, kazanın servis taşımacılığı yapıldığı sırada meydana geldiğini, kazaya karışan aracın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırma zorunluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında 100 km'ye kadar olan taşımalarda Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma sorunluluğu bulunmadığı, dava konusu taşımanın il sınırları içerisinde gerçekleştirildiği, ... teminatı kapsamında bulunmadığı gerekçesiyle başvurunun reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacılar vekili, 18 Eylül Biga Birlik Turizm Taşımacılık Seyahat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına kayıtlı aracın yolcu taşımacılığı yaptığı, taşıma işini D2 belgesi ile gerçekleştirdiği, 28.06.2010 tarihli ve 2010/8 numaralı genelgeye göre D2 yetki belgeleri kapsamındaki taşımaların zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası kapsamında olduğunu, bu nedenle davalının sorumlu olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyuşmazlığa konu kazanın Biga ilçesinden Gönen ilçesine yolcu taşımacılığı yapıldığı sırada meydana geldiği, 18 Eylül Biga Birlik Turizm Taşımacılık Seyahat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin D2 yetki belgesi bulunduğu, söz konusu yetki belgesi kapsamında yolcu taşımacılığı yapan firmanın Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırması gerektiği, kazanın olduğu tarihte aracın Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası bulunmadığından davalının sorumlu olduğu,

davacılardan Latif Keçeci'nin yasal mirasçı olmaması nedeniyle başvurunun reddinin gerektiği gerekçesiyle itirazın kabulüne, ... kararının kaldırılmasına, davacılar ..., ... ve ... yönünden başvurunun kabulüne, her bir davacı için ayrı ayrı 58.333,33 TL'nin 02.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, Latif Keçeçi yönünden başvurunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, il içerisinde yapılan yolcu taşımaları ile 100 km'ye kadar olan mesafelerde yapılan taşımaların zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası kapsamı dışında bırakıldığını, bu nedenle müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, başvuru konusu kazanın Biga ilçesinden Gönen ilçesine yaklaşık 61 km'lik yolculuk esnasında meydana geldiğini, ayrıca kazanın Anadolu Etap Paketleme Fabrikası işçilerinin servis taşımacılığının yapıldığı esnada meydana geldiğini, yapılan yolculuğun servis taşımacılığı kapsamında olduğundan 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun 17 nci maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceğini,

aynı kazaya ilişkin başvurunun reddine dair verilen kararların Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini, davacılar yararına hükmedilen vekalet ücretinin fazla olduğunu ileri sürerek usul ve yasaya aykırı olan kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası poliçesi bulunmayan aracın 10.12.2018 tarihinde karıştığı trafik kazası sonucunda davacıların eşi, annesi ve kızı olan ... 'in vefat etmesi nedeniyle destek tazminatı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14 üncü maddesi, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun 2 nci maddesi, Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 48 inci maddesi, ... Yönetmeliği'nin 9 uncu maddesi, Hazine Müsteşarlığının 28.06.2010 yayım tarihli 2010/8 nolu Genelgesi.

3. Değerlendirme

1. Davacı vekili davacıların eşi, annesi ve kızı olan ... 'in, Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta poliçesi bulunmayan D2 yetki belgeli araç ile taşındığı sırada meydana gelen trafik kazası sonucu vefat ettiği iddiası ile tazminat talep etmektedir.

Dosyanın incelenmesinde; kazaya sebep olan aracın D2 yetki belgesinin dosyaya sunulduğu ve Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasının bulunmadığı anlaşılmakta ise de, sunulan D2 yetki belgesinin imzasız ve mühürsüz olduğu görülmektedir. Dolayısıyla aracın geçerli bir D2 yetki belgesi bulunduğundan söz edilemez.

Ayrıca dosyada mevcut ifadelerden "Anadolu Etap" isimli iş yerinin işçilerinin, Çanakkale ili Biga ilçesinden Balıkesir ili Gönen ilçesine taşındığı sırada meydana geldiği, kazaya karışan aracın anılan iş yerine sürekli olarak servis hizmeti verdiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla kaza, servis taşımacılığı yapıldığı sırada meydana gelmiştir.

4925 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinin üçüncü fıkrasında "İl sınırları içerisindeki taşımalar ile yüz kilometreye kadar olan şehirlerarası taşımaların düzenlenmesi il ve ilçe trafik komisyonları ile işbirliği yapılmak suretiyle ilgili valiliklere, belediye sınırları içerisindeki şehiriçi taşımalar belediyelere bu Kanuna göre düzenlenecek yönetmelik esasları dahilinde bırakılabilir.

" şeklinde düzenlenmiştir.

Ayrıca Mülga Hazine Müsteşarlığınca yayımlanan 2010/8 sayılı Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Yaptırma Mecburiyeti İle İlgili Muafiyet ve İstisnalara İlişkin Genelge'de "Ulaştırma Bakanlığınca istihsal edilen Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde yolcu taşımaya yönelik olarak tanımlanan yetki belgelerinden ise otomobille yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilen A1, A2 yetki belgeleri ile otobüsle uluslararası ve yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilen B1, B2,

D1 ve D2 yetki belgeleri kapsamındaki taşımaların (4925 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin 2 nci ve 3 üncü fıkrasında düzenlenen taşımalar hariç) karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası kapsamında olduğu, sigorta teminatı için açıklanan kapsama dahil yetki belgesine tâbi bir taşımanın yeterli olduğu ancak taşımanın yetki belgesi olmadan yapılmasının teminatı ortadan kaldırmadığı kararlaştırılmıştır." şeklinde düzenleme mevcuttur.

Şu durumda; dosyaya sunulan D2 yetki belgesinin imzasız ve mühürsüz olması nedeniyle geçerli olduğundan söz edilemeyeceği, kazaya konu taşımanın yapıldığı Çanakkale ili Biga ilçesi ile Balıkesir ili Gönen ilçesi arasındaki mesafenin yaklaşık 60 km olması, kazanın "Anadolu Etap" isimli iş yerinin isçilerinin taşındığı sırada meydana gelmesi nedeniyle taşımanın servis taşımacılığı niteliğinde olması hususları gözetildiğinde, dava konusu taşıma nedeniyle Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma zorunluluğu bulunmadığı anlaşıldığından, başvurunun reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Kararın açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.

2. Bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,