Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/25281 K.2023/2881

Davacının İtirazının Reddine

SAYISI : K-2021/89411

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara taraf vekilleri tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazının reddine, davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

... kararı davalı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

29.07.2017 tarihinde müvekkilinin yolcu olduğu motosiklete başka bir aracın çarpması sonucu oluşan çift taraflı trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını, zararın karşılanması için sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak sigorta şirketince olumlu yanıt verilmediğini iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 4.800,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3 ay geçici iş göremezlik tazminatı olarak 100,00 TL 14 gün geçici bakıcı gideri olarak 100,00 TL olmak üzere toplam 5.000,00 TL tazminatın 22.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş,

31.05.2021 tarihli talep artırım dilekçesi ile sürekli iş göremezlik talebini 229.913,28 TL’ye, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 3.741,82 TL’ye, geçici bakıcı talebini 1.155,38 TL’ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvurucunun ceza yargılamasında şikayetçi olmaması sebebiyle başvurunun reddi gerektiğini, müvekkilinin kusur ve poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, sürekli maluliyetin Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesince verilen rapor ile ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik bakımından müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, yasal değişiklikler ile bu tazminattan Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) sorumlu olacağını,

tazminat hesabı için seçilecek bilirkişinin aktüer sıfatına sahip olması gerektiğini ve hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılması gerektiğini, müvekkilinin sadece başvuru tarihinden itibaren işleyecek faizden sorumlu tutulabileceğini, motosiklette yolcu olan davacının kask takmaması nedeni ile tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, yine istiap haddi aşılması motosiklette 5 kişi taşınması karşısında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, ehliyetsiz sürücünün araacına bu durumu bilerek binmesi nedeniyle de müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, rücu şartlarının sorgulanması gerektiğini,

başvuran lehine belirlenecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre belirlenen rakamın 1/5'i olabileceğini savunmuştur.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ehliyeti olmadığını bildiği sürücünün aracına istiap haddini aşar şekilde bindiğinden % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, 187.848,38 TL tazminatın 22.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 46.962,09 TL fazla talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

1. Davacı vekili itiraz dilekçesinde; müterafık kusur indirimi uygulanmasının doğru olmadığını, kazanın oluşmasına ve başvuranın yaralanmasına, istiap haddi aşımının ve sürücünün ehliyetsiz olmasının sebebiyet verip vermediği araştırılmadan verilen kararın hukuka aykırı olduğu belirterek itiraz etmiştir.

2. Davalı vekili itiraz dilekçesinde; taraflarına sadece dava dilekçesinin tebliğ edildiğini, dilekçe ekinde sunulduğu belirtilen hiçbir belgenin tebliğ edilmediğini, başvuranın dosyaya sunmuş olduğu tum belgelerin taraflarına tebliğine kadar cevap verme ve delil sunma haklarını saklı tuttuklarını, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve Genel Şartlarda belirtilen oranların kullanılması gerektiğini, tedavi ve bakıcı gideri tazminatından sigorta şirketinin sorumlu olmadığını, aksi kanaat hatinde belgelenmeyen bakıcı giderinden %50 hakkaniyet indiriminin yapılması gerektiğıni,

siıgorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatından sorumluluğunun bulunmadığını, maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hazırlanması gerektiğini, maluliyet oranını kabul etmediklerini, başvuran lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dilekçesi ve eklerinin davalıya tebliğ edildiği, maluliyet raporunda bir isabetsizlik bulunmadığı, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile yapılmasında bir hata bulunmadığı, geçici bakıcı giderinin poliçe kapsamında olduğu,

müterafik kusur indirimi yapılmasında bir hata bulunmadığını, vekalet ücretinde bir hata bulunmadığı belirtilerek davacı ve davalının bu yönlere ilişkin itirazlarının reddine, ancak yargılama giderleri arasında kabul edilen adli tıp rapor ücretinin talep olmaması sebebiyle talep aşılarak belirlenmesinin hatalı olduğu gerekçesi ile davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, kararın sonuç kısmının (2) numaralı bendinin karardan çıkarılarak yerine "2-Başvuru sahibi tarafından yapılan 100,00 TL başvuru ücreti, 750,00 TL bilirkişi ücreti,

3.422,16 TL ıslah harcı ve 8,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 4.280,66 TL'nin Doğa Sigorta A.Ş.'den alınarak başvuru sahibine ödenmesine" ibresinin yazılmak suretiyle kararın düzeltilmesine ve itiraza konu kararın düzeltilmiş hali ile aynen infazına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; progresif rant yöntemi ile hesap yapılmasının hatalı olduğunu, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, maluliyet yönünden eksik inceleme yapıldığını, raporun 18 aylık iyileşme süreci beklenmeden alındığını, Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun hazırlanmadığını, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinin poliçe teminatı dışında olduğunu, vekalet ücretinin AAÜT’ne göre belirlenen rakamın 1/5'i olması gerektiğini, kusur raporunun hatalı olduğunu,

kusur belirlemesinin kaza tespit tutanağı ve tanık beyanlarına uygun olmadığını, istiap haddinin aşılmasının müterafik kusur dışında olayın oluşuna etkisi nedeniyle ayrıca kusur oranları belirlenirken de dikkate alınması gerektiğini, istiap haddinin aşılmasının motosikletin sevk ve idaresini zorlaştıracağının açık olduğunu, ehliyetsiz sürücünün aracına bu durumu bilerek binmenin hesaplanan tazminattan indirim yapılmasını gerektirdiğini, kask takılmasının da müterafik kusur indirimi gerektirdiğini, kaza nedeniyle elde edilen gelir ve tazminat var ise mahsubu gerektiğini belirterek kararı temyiz etmektedir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 26, 369, 370 ve 371 inci maddeleri,6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85,89,90,91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik' in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Yargılamaya hâkim ilkelerden olan “taleple bağlılık ilkesi”, HMK'nın 26 ncı maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Davacı başvuru dilekçesinde 3 ay geçici iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 100,00 TL ve 14 gün geçici bakıcı gideri olarak şimdilik 100,00 TL talep etmiştir. Davacının bu talebi gözetilmeksizin HMK'nın 26 ıncı maddesine aykırı şekilde talep aşılarak 4 ay geçici iş göremezlik ve 30 gün geçici bakıcı giderine hükmedilmesi hatalıdır. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

3. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci maddesinde "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir.

Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi de bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın n mahkemeye gönderilmesine,