Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/25367 K.2022/13547

Taraflar arasındaki tahkim davası hakkında, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince verilen itirazın kabulü ile davanın reddine dair kararın süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi ile dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisinin yolcu olduğu davalıya trafik sigortalı aracın kazaya karışması sonucu murisin hayatını kaybettiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik ... için 10.001,00 TL, ... için 5.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Yargılama sırasında dava değerini ... için 49.510,47 TL'ye ... için 6.950,19 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince, davanın kabulü ile 6.950,19 TL davacı ... için, 49.510,47 TL davacı ... için destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş, davalı vekili karara itiraz etmiştir. İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kabulü ile kararın kaldırılmasına,

Davacıların karşılanmamış zararı kalmadığından davanın reddine karar verilmiştir. Davacılar vekili kararı temyiz etmiştir.

Dava trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminat istemine ilişkindir.

Trafik kazasına dayalı olarak tazminat isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda Fransa’dan alınan 1931 tarihli “PMF” cetvelleri ile saptanmakta ise de. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, BNB Danışmanlık, Marmara Üniversitesi ve Başkent Üniversitesi’nin çalışmalarıyla “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmıştır.

Gerçek zarar hesabı özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi de göz önüne alındığında Dairemizce de tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosunun esas alınmasının ülke gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih - 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile KTK'nın 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle; işgücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ... Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli ranf formülü uygulaması anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Tazminat hesaplamasının, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve Yargıtay uygulamaları ile kabul edilen progresif rant yöntemi kullanılarak yapılması gereklidir.

Taleple bağlılık ilkesi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 26. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

Eldeki davada; davacıların destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanması için Uyuşmazlık Hakem Heyetince alınan hesap raporunda, PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniği kullanılarak tazminat hesabı yapılmıştır. Davacılar bu hesaba göre davayı ıslah etmiş, Uyuşmazlık Hakem Heyeti ıslah talebine göre karar vermiştir. Davalı vekilinin itirazı üzerine, İtiraz Hakem Heyetince yeniden hesap raporu alınmış ve TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz esasına göre yapılan hesaplama sonucu, davacılara davadan önce yapılan ödemeler de düşüldükten sonra bakiye alacak kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Ancak varılan sonuç yukarıda açıklandığı üzere dosya kapsamına uygun düşmemiştir.

Bu durumda; davacılar TRH 2010 Yaşam Tablosundan daha kısa ömür süresi belirleyen PMF Yaşam Tablosuna göre talepte bulunduğundan, PMF1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant hesap tekniğine göre zararın belirlenmesi gerekirken, yazılı biçimde hatalı değerlendirme ile karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.