Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/27187 K.2023/1762

Davalı ... A.Ş. yönünden daha önce karar hukuken kesinleşmiş olduğundan yeniden hüküm tesisine yer olmadığına

Taraflar arasındaki trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı davasında, yerel mahkemece davanın davalı ...Ş. yönünden kabulüne dair verilen karar hakkında Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen karara karşı davalı ... şirketinin temyiz istemi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 16.02.2021 tarih, 2020/626 Esas, 2021/1383 Karar sayılı kararıyla mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı ...Ş. yönünden davanın reddine, davalı ... A.Ş. yönünden daha önce verilen karar hukuken kesinleşmiş olduğundan yeniden hüküm tesisine yer olmadığına karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. 29.02.2016 tarihinde ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu trafik kazasında müvekkilinin desteğinin hayatını kaybettiğini, davalı ... şirketine ... sigortası ile sigortalı olan araç sürücüsünün de kusurlu olduğunu, aynı zamanda kendi aracının da ... Sigorta A.Ş'ne ... sigortası ile sigortalı bulunduğunu ve de kusuru bulunduğunu ileri sürerek desteğin vefatı sebebi ile şimdilik 20.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının ...

Sigorta A.Ş. den ve 10.000 TL tazminatın da ... A.Ş. den kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiş, 10.04.2017 tarihli dilekçesi ile talebini ... Sigorta A.Ş. yönünden kusur oranına tekabül eden 67.124,78 TL'ye yükseltmiş, diğer davalı ... şirketinin kusuru oranında ödeme yaptığından davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesiyle; 01.06.2015 tarihinde genel şartların değiştiğini bu sebeple araç işleteninin kendi kusurundan dolayı mirasçılarının destek tazminatı isteyemeyeceklerini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesiyle, davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

1.İlk Derece Mahkemesinin 08.11.2017 tarih, 2016/222 Esas ve 2017/916 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile 67.124,78 TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den tahsiline; davalı ... A.Ş'ye açılan dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

2. Karara karşı davalı ...Ş. vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

3. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 15.11.2019 tarih, 2018/1637 Esas ve 2019/1922 Karar sayılı kararı ile davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 16.02.2021 tarih, 2020/626 Esas, 2021/1383 Karar sayılı kararıyla; "davalı ...Ş. tarafından düzenlenen poliçenin teminat başlangıç ve bitiş tarihleri 22.02.2016 ile 22.02.2017 olup, davalı ... şirketinin sorumluluğunun kapsamının ise 01.06.2015 tarihinde, yani poliçenin teminat başlangıç tarihi olan 22.02.2016 tarihinden önce yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları’na göre belirleneceği ve davacı eşin davalı ... şirketinden destek tazminatı talep etme hakkı bulunmadığından davalı ...Ş yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğine" değinilerek bozma kararı verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, davalı ...Ş. yönünden davanın reddine, davalı ... A.Ş. yönünden daha önce verilen 08/11/2017 tarihli 2016/222 Esas, 2017/916 Karar sayılı karar hukuken kesinleşmiş olduğundan yeniden hüküm tesisine yer olmadığına, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına dayanılarak davalı ...Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, genel şartlar ile sigorta şirketinin tazminat sorumluluğunu ortadan kaldıracak veyahut azaltacak hükümler getirilmesi,

sigorta şirketi lehine ve zarar gören aleyhine olacak şekilde bir ölçüsüzlük ortaya çıkarmakta olup genel şartlardaki bu düzenlemeler ile menfaatler dengesinin gözetilmediği ve sözleşmenin güçlü tarafı olan sigorta şirketleri lehine olarak ortaya konulan düzenlemenin Kanun'un ruhuna ve amacına aykırı olduğunu, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı gereğince, trafik kazalarından doğan zararlarda sigorta şirketinin sorumluluk kapsamı ile poliçedeki teminatlar içeriğinin ... genel şartlarına göre belirlenmesinin mümkün olmadığını, dava konusu kaza tarihi ve poliçe tanzim tarihi itibariyle,

destek şahsının kusuruna denk gelen tazminat taleplerinin trafik sigortası teminatı kapsamında olmadığına veyahut ölen kişinin sürücü dışında üçüncü bir kişi olması gerektiğine ilişkin herhangi bir kanuni düzenleme bulunmadığını, davalı lehine 9.526,22 TL vekalet ücretine hükmedildiğini ancak, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13. maddesi 4. fıkrasında "Maddi tazminat istemli davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur." hükmünün düzenlendiğini, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde maktu vekalet ücretleri belirlenmiş olup,

buna göre davanın reddi halinde davalı lehine hükmedilebilecek vekalet ücretinin 4.080 TL olduğunu belirterek arz edilen ve Yüksek Mahkemece re’sen tespit edilecek sair nedenlerle kararın davacı lehine bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketleri tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan araçların karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ve 373 üncü maddesinin 4 üncü fıkrası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 92 nci maddesi, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.6 ncı maddesi

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 13 üncü maddesinin 4 üncü fıkrasına göre; "Maddi tazminat istemli davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur." düzenlemesi yapılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; davalı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak AAÜT'nin 13 üncü maddesi gereğince maddi tazminat istemli davanın tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunacağından davalı yararına daha fazla vekalet ücretine karar verilmesi doğru olmamıştır. Ne var ki, belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, kararın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin 2 nci fıkrası uyarınca düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.

VII. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeple davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeple davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile; mahkeme kararının 3 üncü bendindeki "9.526,22 TL" ibaresi çıkartılarak yerine " 4.080,00 TL" ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davacıya iadesine,