Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/27371 K.2024/3431

Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Vekilinin İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi/ Davanın Kısmen Kabulü Tic. Ltd. Şti. vekili

İLK DERECE MAHKEMESİ

Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI

2017/118 E., 2019/701 K.

Taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili ile davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacıların istinaf başvurularının kısmen kabulüne, davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ile davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; yabancı uyruklu davacıların dava dışı ......'den paket tur satın alarak Türkiye'ye geldiklerini, ekstra olarak ise ... turu satın aldıkları ve taşıma işinin davalı ...Turizm'in işleteni olduğu otobüs ile yapıldığını, tur dönüşü meydana gelen tek taraflı trafik kazasında bir yolcunun öldüğünü ve davacıların yaralandığını, otobüs sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, yaralanma nedeniyle tur gezilerini ve seyahatlerini yapamamış olmaları nedeniyle ödemiş oldukları tatil bedellerinin davalılardan tahsili ile toplam 8.846 Euro maddi tazminat ile 290.000 Euro manevi tazminatın davalılardan faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

..... Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; dava dışı Karayolları Genel Müdürlüğünün %75 kusurlu olduğunun delil tespiti raporu ile belirlendiğini, kusuru kabul etmediklerini, cismani zararla ilgili olmayan tatil ücretinin kendisinden talep edilemeyeceğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; kaza yapan aracın şirket nezdinde 100.000,00 TL limitli İMSS bulunduğunu, davadan önce başvuru olmadığından davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların maddi tazminata ilişkin taleplerinin mahrum kalınan gezi, yapılamayan tur ücretine ilişkin olması karşısında davalı sigortanın sorumluluğu bulunmadığı, kazadan dolayı davacıların tatilinin kesilmesi nedeniyle kalan 3 günlük tatil süresine tekabül eden tur ücretlerinden davalı şirketin sorumlu olacağı gerekçeleri ile sigorta aleyhine açılan maddi tazminat davasının reddine, ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkındaki maddi tazminat istemlerinin kısmen kabulü ile toplam 7.291,86 Euro tazminatın faiziyle bu davalıdan tahsiline, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü ile toplam 11.750 Euro manevi tazminatın davalarından tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; yedi günlük tur süresinin tamamı için maddi tazminata hükmedilmemesi ve kaza gününün tazminat hesabından düşülerek eksik tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu, sigorta yönünden maddi tazminat talebinin reddinin hatalı olduğunu, davacılar lehine hükmolunan manevi tazminatın az olduğunu, AAÜT'nin 13/2 nci maddesi uyarınca davalı lehine hükmedilen ücretin kabul veya reddedilen miktarı geçemeyeceğini, davalılar lehine fazla vekalet ücretine hükmolunduğunu iddia ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; dosyada kusur incelemesi yapılmadığını, kusurun Karayolları Genel Müdürlüğünde olduğunu,...'nin de maddi tazminattan sorumlu olduğunu, hükümde reddedilen tazminat miktarları üzerinden hesaplanan vekalet ücretinin Merkez Bankası'nın karar tarihindeki efektif satış kuru üzerinden hesaplanması gerekirken eksik hesaplama yapıldığını, hükmedilen manevi tazminatın yüksek belirlendiğini, davalı şirketin kusuru oranında manevi tazminat belirlenmesi gerektiğini açıklayarak kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile meydana gelen tek taraflı kazada davacıların yolcu konumunda olduğu, davacıların davalılardan tüm zararlarını talep ettiği, müşterek müteselsil sorumluluk bulunması nedeni ile kusur raporu alınmasına gerek olmadığı, davacılar lehine hükmolunan toplam maddi tazminatın zorunlu trafik sigortası limitini aşmadığı, hükmolunan vekalet ücretlerinde hata olmadığı, davacılar ... ile ...'de kaza sonucu kemik kırığı meydana geldiği, bu nedenle hükmolunan manevi tazminat miktarının bu davacılar yönünden az olduğu gerekçeleri ile davalı ...Turizm Taşımacılık İnş.

San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacıların istinaf başvurusunun kısmen kabulüne İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili ile davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası (İMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalının ise işleten olduğu minibüsün tek taraflı trafik kazası sonucu davacıların uğradıkları maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 86, 88, 89, 90 ve 111 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, hükmedilen manevi tazminat miktarı ve nevinde hata olmadığı, gezinin gerçekleşmeyen üç günü için bakiye tur bedeline hükmedilmesinin yerinde olduğu, kusur belirlemesinde hata olmadığının anlaşılmış olmasına göre davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrası "(3) Maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez." şeklindedir.

Şu durumda Bölge Adliye Mahkemesince; dava kısmen kabul edildiğinden davalı yararına, davacı yararına hükmedilenden daha fazla vekalet ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (II-2-f) numaralı bendinde yer alan "Davalı ...Tur .. Ltd Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 maddesi uyarınca reddolunan maddi tazminat yönünden hesaplanan;

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... SEFERE - STEINBERGA için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... ... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 931,30 TL,

... için 641,00 TL

... için 641,00 TL,

... için 602,00 TL,

... için 602,00 TL,

... için 1.318,90 TL,

... için 845,50 TL,

... için 865,00 TL

... için 543,50 TL nispi vekalet ücretinin adı geçen davacılardan ayrı ayrı alınarak davalıya ödenmesine” ibaresinin çıkartılarak yerine "Davalı ...Tur .. Ltd Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 maddesi uyarınca reddolunan maddi tazminat yönünden hesaplanan;

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

...- ... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 698,40 TL,

... için 480,70 TL

... için 480,70 TL,

... için 451,40 TL,

... için 451,40 TL,

... için 989,20 TL,

... için 634,10 TL,

... için 648,70 TL

... için 407,60 TL nispi vekalet ücretinin adı geçen davacılardan ayrı ayrı alınarak davalıya ödenmesine,” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ...Turizm Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. yükletilmesine,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davacılara iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.04.2024 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dosya kapsamından, davacıların yabancı uyruklu olduğu, yurt dışında yaşadığı ve tatil için Türkiye'de bulunduğu dönemde yaralandığı anlaşılmaktadır. Davacının yurt dışında yaşıyor olması, gelirinin yurt dışı para birimine göre ödenmesi ve bir kısım ödemelerin de yurt dışı para birimiyle yapılması karşısında, yabancı para cinsinden maddi zararı oluştuğu kabul edilebilir ise de, manevi zararın yabancı para cinsinden oluştuğunun ispatlanmadığı, manevi tazminata Türk Lirası cinsinden karar verilmesi gerektiği kanaatindeyim.

Ayrıca, karar tarihindeki T.C. Merkez Bankası döviz efektif satış kuru üzerinden yapılacak hesaplamaya göre vekalet ücreti takdiri gerekirken dava tarihindeki kur üzerinden vekalet ücreti hesabının da doğru olmadığı görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun düzelterek onama kararına katılmıyorum.