Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/2918 K.2021/2422

Taraflar arasındaki sigorta tahkim davasının Uyuşmazlık Hakem Heyetince yapılan yargılaması sonunda başvurunun kabulüne dair verilen kararın davalı vekilinin başvurusu üzerine yapılan itiraz incelemesinde İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine dair verilen kararın süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalının trafik sigortacısı olduğu aracın karıştığı çift taraflı kaza sonucu, karşı araç sürücüsü olan Seydi Sarı’nın öldüğünü, davacının ölenin desteğinden yoksun kaldığını, davalı tarafından 02.01.2019 tarihinde 11.735,00 TL ödeme yapıldığını ancak yapılan ödemenin yetersiz olduğunu belirterek belirsiz alacak davası olarak açtıkları davada fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiş; talep artırım dilekçesiyle, taleplerini 220.581,24 TL'ye yükselterek bu bedelin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; başvurunun kabulü ile 220.581,24 TL'nin 17.01.2109 tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazlarının reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre; davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma ve cenaze giderinden oluşan maddi tazminat istemine ilişkindir.

TBK'nun 53. (BK'nun 45/2.) maddesi gereği, ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde, onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir. Yasa metninden de anlaşılacağı gibi destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır.

Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Yoksun kalınan gerçek destek miktarının tespit edilebilmesi için öncelikle desteğin sağlığında elde ettiği net gelirin doğru saptanması gerekir. Destekten yoksunluk zararının hesabında, müteveffanın gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır.

Somut olayda 19.07.2019 tarihli aktüer raporunda desteğin geliri asgari ücret olarak kabul edilmiş, ödenmesi gereken tazminat tutarı TRH 2010 yaşam tablosuna göre 21.104,00 TL, PMF 1931 yaşam tablosuna göre 23.785,00 TL olarak hesaplanmış, ödeme tarihindeki verilere göre yapılan hesaplamada tazminat tutarının 33.411,92 TL olması gerektiği anlaşılmakla yapılan ödeme güncellenerek mahsup edilerek bakiye tazminat tutarı belirlenmiştir.

19.07.2019 tarihli kök rapordan sonra davacı vekilince dosyaya desteğin yurt dışı gelirine ilişkin belge sunulmuştur. Bu belgeye göre yıllık vergilendirilmiş gelirin 27.805,92 Euro, aylık gelirin 2.317,16 Euro olduğu kabul edilerek satış kuru üzerinden çevirisi yapılarak destek tazminatı hesaplanmış ve Uyuşmazlık Hakem Heyetince ek rapor hükme esas alınarak 220.581,24 TL'nin davalıdan alınmasına karar verilmiştir.

Yeminli tercüman tarafından çevirisi yapılan gelire ilişkin belgenin fotokopisi dosyaya sunulmuştur. Federal Kamu Hizmetleri Maliye Genel Vergi İşleri Dairesi Vergi İdaresine ait “Kişisel Gelir Vergisi ve Ek Vergiler” başlıklı belgede, murisin yurt dışında serbest çalıştığı, aylık 2.317,16 Euro kazancı olduğu, murise tebliğ edilen gelir vergisi ödenmesine ilişkin ihtarname mahiyetinde bir belge olduğu anlaşılmaktadır.

Desteğin ölmeden önceki gelirinin saptanması bakımından, mahkeme tarafından yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli değildir. Bu itibarla; sadece davacı yanın iddiası ile fotokopi şeklindeki ve apostili bulunmayan belgeye dayanan gelirin, desteğin sürekli ve düzenli geliri olarak kabulü esasına dayanan hesap bilirkişi raporu yerinde olmadığı gibi hüküm kurmaya da elverişli değildir. Eksik incelemeyle karar verilemez.

Açıklanan vakıalar karşısında mahkemece; desteğin tazminata esas gerçek gelirinin tespiti için, davacı tarafça gelire ilişkin sunulan belgenin apostilli ve tam örneğinin sunulması için davacı tarafa süre verilmesi, gerektiğinde yurt dışı makamlarına yazı yazılarak belgenin doğruluğunun araştırılarak değerlendirilmesi, kabul edilebilir delillerle ispatı halinde çalıştığı sürede göz önüne alınarak asgari ücretin üzerinde gelirinin olduğu kabul edilerek zararın belirlenmesi yoksa kamu düzenine ilişkin olan asgari ücret üzerinden hesaplama yapan rapora göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle, yazılı biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

3-Kabule göre ;

Somut olayda, İtiraz Hakem Heyeti tarafından davacı yararına davalı aleyhine tam nispi vekalet ücretine hükmedilmiştir.

Sigortacılık Yasası 30/17 md. ve 19.01.2016 tarihli ve 29598 Resmi Gazetede yayımlanarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16. maddesinin 13. fıkrasına "(13) (Ek:RG-19/1/2016-29598) tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." hükmü eklenmiştir.

Karar yılında yürürlükte olan 2019 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 17. maddesinde; "(1) Hakem önünde yapılan her türlü hukuki yardımlarda bu Tarife hükümleri uygulanır. (2) Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde Asliye Mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir. Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde Asliye Mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine

hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." hükmü düzenlenmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücreti için Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16.13 maddesinin uygulanması gerektiği göz önüne alınarak hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi, gerekirken yazılı şekilde tam nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.