Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/10297 K.2023/8343

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen destekten yoksun kalma tazminatı davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili asıl davada; kaza tarihinde geçerli trafik sigortası bulunmayan araç sürücüsünün kusurlu hareketi ile gerçekleşen kazada davacıların desteğinin öldüğünü açıklayıp ... için 15.000,00 TL, ...için 1.000,00 TL, ... için 1.000,00 TL, ... için 1.000,00 TL olmak üzere toplam 18.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile talebini artırmıştır.

Davacı vekili birleştirilen davada; asıl davada ıslah edilemeyen bakiye zararlar için eldeki davanın açıldığını açıklayıp 40.907,44 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; yapılan başvuru üzerine davacılara yeterli ödemenin yapıldığını, davacıların bakiye zararlarının kalmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 16.10.2014 tarih, 2012/132 esas, 2014/544 karar sayılı kararı ile; davanın kabulü ile toplam 62.541,12 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 06.10.2016 tarih, 2015/1956 Esas-2016/8657 Karar sayılı kararıyla; "Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından açılan rücu dava dosyasının celbedilmesi, dava neticelenmemiş ise sonucu beklenilerek sonucuna göre bir karar verilmesi, davacıların destekten yoksun kalma zararı hesaplanarak bulunacak bu miktardan desteğin kusuru oranında indirim yapıldıktan sonra elde edilecek rakamdan davacılara Sosyal Güvenlik Kurumunca bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerlerinden (tekrar kusuru indirimi yapılmaksızın) ilk peşin sermaye değerinin yarısının tenzil edilerek hesaplanacak tazminatın hükme esas alınması" gerektiği gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacılardan ... yönünden açılan davanın kabulü ile 46.849,88 TL'nin davalıdan tahsiline, davacılar ..., ... ve ...'ün davalarının reddine, birleştirilen davada 40.907,44 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; birleştirilen dava yönünden başvuru şartının gerçekleşmediğini, araç sürücüsününün kusurunun %15 olarak belirlenmişken işverene izafe edilen kusur yönünden de davalı kurumun sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, ilk kararı davacılar temyiz etmediğinden bozma ilamı sonrasında kazanılmış haklar ihlal edilerek karar verildiğini, faiz başlangıcının dava tarihi olması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; meydana gelen kaza nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi atfıyla uygulanmasına devam olunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427 vd. maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52, 53, 56 ncı maddeleri,

3. Değerlendirme 1.Davacılar vekili asıl davada meydana gelen kazada desteğin öldüğünü açıklayıp destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuş, mahkemece bozma ilamından önce 16.10.2014 tarihli karar ile davanın kabulü ile davacılar için toplam 62.541,12 TL maddi tazminatın tahsiline karar verilmiş, hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine hüküm davalı yararına bozulmuştur.

Bozma ilamından önce yapılan yargılamada alınan aktüer bilirkişi raporunda davacı ...'ün destekten yoksun kalma zararının 46.849,00 TL, Nefise Balkan'ın destekten yoksun kalma zararının 2.867,00 TL, Esra Balkan'ın destekten yoksun kalma zararının 5.384,00 TL, Özlem Balkan'ın destekten yoksun kalma zararının 7.438,00 TL olduğu belirlenmiştir. Anılan rapora karşı davacılar tarafından itirazda bulunulmamış davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir. Mahkemece davalının itirazları reddedilerek anılan rapor hükme esas alınarak karar verilmiştir. Anılan hükmün davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine hüküm, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödenen peşin sermaye değerli gelirden kusur indirimi yapılmaksızın hesaplanan tazminattan indirilmesi gerektiği yönünden bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada yeniden bilirkişi raporu alınmış, yeniden/güncel veriler ile yapılan hesaplamada davacı ...'ün zararının 87.757,02 TL olduğu, diğer davacıların bakiye zararlarının kalmadığı belirtilmiştir.

Anılan raporun tanzimi üzerine davacı ... tarafından birleştirilen dava ile 40.907,44 TL maddi tazminatın tahsili talep edilmiş, mahkemece de davanın kabulüne karar verilerek davacı ... için asıl davada 46.849,88 TL, birleştirilen davada 40.907,44 TL maddi tazminatın tahsiline, diğer davacıların davalarının reddine karar verilmiştir.

Varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

Öncelikle mahkemenin ilk hükmü davacılar tarafından temyiz edilmeyerek davacılar yönünden 16.10.2014 tarihli karara esas alınan tazminat miktarları (12.09.2014 tarihli raporda belirlenen ...'ün maddi zararının 46.849,88 TL, ...'ün maddi zararının 2.867,95 TL, ...'ün 5.384,35 TL, davacı ...'ün maddi zararının 7.438,94 TL) yönünden kesinleşmiştir. Bu nedenle ilk hüküm davalı yararına bozulduğu halde ilk hükümden daha yüksek miktarda tazminatın hesaplanması usuli kazanılmış haklara aykırı olup bozma ilamından sonra adı geçen davacılar yönünden yeniden/güncel veriler esas alınarak tazminat hesabı yapılarak karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Kaldı ki Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 06.10.2016 tarih, 2015/1956 esas-2016/8657 karar sayılı bozma ilamı yeniden tazminat hesabı yapılmasını gerektirir nitelikte değildir. Bozma ilamı doğrultusunda yapılacak iş sadece 12.09.2014 tarihli bilirkişi raporunda tespit edilen tazminat miktarlarından bozma ilamı doğrultusunda peşin sermaye değeri gelirinin indirilmesinden ibarettir.

Açıklanan nedenlerle usuli kazanılmış hakların ihlal edilerek karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

2.Bozma ilamının neden ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,