Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/10829 K.2023/2386

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 22.09.2015 tarihinde davalının zorunlu trafik sigortacısı olduğu araç ile davacının yolcu olarak bulunduğu motosikletin karıştığı trafik kazası neticesinde yaralandığını belirterek fazla ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 500,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere 5.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, sürekli iş göremezlik talebini 185.445,31 TL'ye, geçici iş göremezlik talebini 3.274,27 TL'ye, bakıcı gideri talebini 2.636,78 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kusur raporunun alınarak kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinden sorumlu olmadıklarını belirterek başvurunun reddine karar verilmesini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının %32 sürekli maluliyeti, 9 aylık iyileşmesi süresi, 6 aylık geçici bakıcı giderinin, davalının %30 kusur oranına göre TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile belirlenen zarardan %20 hatır taşıması indirimi uygulanarak başvurunun kısmen kabulüne 148.356,25 TL sürekli iş göremezlik, 2.619,41 TL geçici iş göremezlik, 2.109,43 TL geçici bakıcı gideri toplamı 153.085,10 TL maddi tazminatın 26.08.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. ...

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesine; başvuru şartı yokluğu nedeniyle başvurunun usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, hükme esas alınan maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlenmemiş olduğunu, geçici iş göremezlik, bakıcı gideri, ulaşım gideri ve rapor ücretinin poliçe teminatı dışında olduğunu, geçici iş göremezlik zararının hesap edilmesi için fiilen çalıştığını ispat etmesi gerektiğini, bakıcı gideri için fiilen bakıcı tutulduğunun ispat edilmesi gerektiğini, SGK tarafından rücuya tabi bir ödeme olup olmadığının araştırılmasını,

yeni genel şartlar gereği TRH Tablosu kullanılarak ve %1.8 teknik faiz esas alınarak hesaplamanın yapılmasını, geçici bakıcı gideri hesaplanmasının net asgari ücret üzerinden yapılmasını davacının emniyet kemeri takmamasından dolayı müterafik kusur indirimi uygulanmasını, hatır taşıması nedeniyle zarar miktarından indirim yapılması gerektiğini, başvuru tarihinden itibaren yasal faiz ile sorumlu olduklarını, davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek ... kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderine ilişkin taleplerinden tedavi teminatı kapsamında davalı ... şirketinin sorumluluğunda olduğu; geçici iş göremezlik talebinin yetişkin birinin herhangi bir işte çalışmıyor olması onun için engel olamadığı, net asgari ücrete göre zararını alabileceği; bakıcı tutulduğunun ispat edilmesi gerekmediği, maluliyet raporunu düzenleyen uzman hekimlerce bakıma ihtiyaç duyacağının kabul edilmesinin yeterli olduğu.

SGK tarafından rücuya tabi ödemenin olup olmadığının araştırılarak sunulması gerektiği; zarar hesaplamasında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılmasında bir usulsüzlük olmadığı; bakıcı giderinin brüt asgari ücret üzerinden hesaplanmasının içtihatlara uygun olduğu.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince hatır indirimi uygulandığı; davacı tarafından dosyaya sunulan Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı'nın düzenlediği maluliyet raporunun, yönetmeliklere göre seçenekli olarak sunulduğu, zarar hesabının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenen %24 oranındaki sürekli maluliyetin esas alınması gerektiği kabulü ile davalının itirazı kabul edilerek yeniden hesaplama yapıldığı;

davacının kafatası kırığı, sol kulak işitme kaybı gibi arazlarından dolayı kask takmadığına dair karine oluşturduğu gerekçesi ile belirlenen tazminattan %20 müterafik kusur indirimi ile ... tarafından yapılan %20 hatır indirimi de uygulanarak davalının itirazlarının kısmen kabulüyle ... kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına, talebin kısmen kabulü ile 92.040,21 TL tazminatın 26.08.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; ... kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda bildirdiği sebepler ile ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51, 52 ve 54 üncü maddeleri,2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 87, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliği'nin 16 ncı maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008- 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği,01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 26.07.2021 tarihli maluliyet raporunda Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne göre %32 oranında, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre ise %24 oranında sürekli maluliyetinin olduğu belirlenmiş olup %24 sürekli maluliyet hükme esas alınarak tazminat hesap edilmiştir.

Aynı kazaya ilişkin olarak davacı ... tarafından yolcusu bulunduğu motosikletin zorunlu trafik sigortası olmadığından Güvence Hesabına karşı ...'na başvuru yapıldığı, ilgili dosyada (2021/İHK-27298 sayılı), davacı tarafından dosyaya sunulan Nusaybin Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen 20.12.2017 tarihli Engelli Sağlık Kurulu raporuna göre %26 oranında sürekli maluliyeti tespit edildiği ve anılan rapor hükme esas alınarak tazminatın hesap edildiği görülmüştür.

Eldeki davada hükme esas alınan maluliyet raporu ile ilgili 2021/İHK-27298 sayılı dosyasında hükme esas alınan maluliyet raporunun kaza tarihine uygun yönetmeliğe göre düzenlenmemiş olmakla birlikte raporlar arasında çelişki de söz konusudur. O halde, davacının muayenesi yapılarak maluliyet oranının tespiti açısından kaza tarihi itibari ile yürürlükteki Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun, önceki maluliyet raporlarıda irdelenerek çelişkilerin giderildiği, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olacak şekilde üniversitelerin Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlıklarından yeni bir rapor alınıp, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

3. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrasında "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesine 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6 ncı maddesi ile eklenen (13) numaralı fıkrasında, "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2- Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,